Sáng kiến kinh nghiệm Một số biện pháp nâng cao chất lượng bữa ăn để đảm bảo sức khỏe cho trẻ Mầm non

Nội dung tài liệu: Sáng kiến kinh nghiệm Một số biện pháp nâng cao chất lượng bữa ăn để đảm bảo sức khỏe cho trẻ Mầm non

1. Một số biện pháp nâng cao chất lượng bữa ăn để đảm bảo sức khỏe cho trẻ Mầm non PHẦN A: ĐẶT VẤN ĐỀ I. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI Hiện nay cùng với sự phát triển chung của xã hội, mỗi gia đình đều có cuộc sống đầy đủ, sung túc hơn, trình độ dân trí cũng được nâng cao. Chính vì vậy việc chăm sóc giáo dục trẻ được gia đình và xã hội đặc biệt quan tâm. Vậy quan tâm như thế nào là đúng mực để cơ thể trẻ khỏe mạnh, học tốt phát triển cân đối thì trước tiên ta phải có một chế độ ăn uống hợp lý, khoa học nhằm giúp trẻ ăn uống ngon miệng nhưng luôn đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm. Trong trường mầm non việc nuôi dưỡng chăm sóc sức khỏe cho trẻ là một nhiệm vụ hết sức quan trọng nhưng việc nuôi dưỡng chăm sóc trẻ như thế nào để đảm bảo. Điều này thật không dễ, nó luôn đòi hỏi chúng ta phải có những sang kiến và hiểu biết về nấu ăn cho các bé một cách khoa học nhất. Việc đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm cho trẻ mầm non có tầm quan trọng như vậy nên tôi đã lựa chọn đề tài: “Một số biện pháp nâng cao chất lượng bữa ăn để đảm bảo sức khỏe cho trẻ Mầm non” II. MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU Tìm ra những biện pháp nâng cao chất lượng bữa ăn để đảm bảo sức khỏe cho trẻ và trẻ em được phát triển hài hoà, cân đối, có thể tránh được những bệnh về dinh dưỡng 2
2. Một số biện pháp nâng cao chất lượng bữa ăn để đảm bảo sức khỏe cho trẻ Mầm non PHẦN B: GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ I. CƠ SỞ LÝ LUẬN “Trẻ em hôm nay Thế giới ngày mai” Trẻ em là những chủ nhân tương lai của đất nước. Mọi trẻ em sinh ra đều có quyền được chăm sóc, sinh trưởng và phát triển. Song song với việc chăm sóc là việc nuôi dưỡng trẻ mà ăn uống là một nhu cầu không thể thiếu được của mỗi con người. Nấu ăn là một công việc hết sức gần gũi và quen thuộc trong mỗi gia đình và trường mầm non. Vậy nấu ăn như thế nào để cung cấp đầy đủ các chất dinh dưỡng cho trẻ đặc biệt đối với trẻ mầm non ở lứa tuổi này, cơ thể trẻ đang trong giai đoạn phát triển mạnh mẽ và hoàn thiện dần. Vì thế cơ thể trẻ còn non yếu dễ bị phát triển lệch lạc và mất cân đối. Do vậy trẻ chỉ có thể phát triển tốt nếu như được chăm sóc một cách hợp lý. Vì vậy công tác nuôi dưỡng trong trường mầm non là một việc hết sức quan trọng. Thông qua các món ăn mà các bé có thể cảm nhận được tình yêu của các cô giáo ở trường mầm non dành cho bé, những ký ức về tuổi thơ sẽ theo các bé lớn lên hàng ngày. Mục tiêu giáo dục mầm non là giúp trẻ phát triển về thể chất và tình cảm, trí tuệ, thẩm mỹ, hình thành những yếu tố đầu tiên của nhân cách con người mới xã hội chủ nghĩa, chuẩn bị cho trẻ vào lớp 1. Để đạt được mục tiêu phát triển toàn diện thì việc kết hợp hài hoà giữa nuôi dưỡng, chăm sóc sức khoẻ và giáo dục là điều tất yếu. Vì sức khoẻ là vốn quý nhất của mỗi con người, là niềm hạnh phúc của mỗi gia đình và toàn xã hội " Không thể có sự thông minh trong cơ thể ốm yếu". Do vậy việc tăng cường sức khoẻ cho trẻ em những chủ nhân tương lai của đất nước là việc làm thiêng liêng, cao cả là trách nhiệm của gia đình, xã hội và đặc biệt là đội ngũ giáo viên, nhân viên mầm non, lực lượng trực tiếp chăm sóc và giáo dục trẻ giúp trẻ lớn lên trở thành những con người mạnh về thể chất, đẹp về tâm hồn, cao về trí tuệ. Trẻ em hôm nay là nguồn nhân lực của ngày mai, yếu tố cơ bản quyết định sự phát triển của đất nước trên con đường Công nghiệp hóa – Hiện đại hóa. Là một nhân viên nuôi dưỡng trực tiếp nấu ăn cho trẻ tại trường, tôi luôn trăn trở và suy nghĩ làm sao cho các bữa ăn của trẻ đã đủ chất, đủ lượng, theo thực đơn, đúng khẩu phần, đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm, làm thế nào chế biến để trẻ ăn ngon miệng, hết định xuất, đảm bảo nhu cầu dinh dưỡng, các chỉ số 3
3. Một số biện pháp nâng cao chất lượng bữa ăn để đảm bảo sức khỏe cho trẻ Mầm non phát triển hài hòa theo từng độ tuổi và trẻ cá biệt, để mỗi ngày đến trường của trẻ thực sự là một ngày vui. II. CƠ SỞ THỰC TIỄN 1. Vị trí, tầm quan trọng của dinh dưỡng đối với trẻ Ở nước ta, qua việc nghiên cứu vấn đề dinh dưỡng cho trẻ ở trường mầm non luôn được các cấp các ngành quan tâm. Tình trạng dinh dưỡng của trẻ trước tuổi đến trường, đặc biệt trẻ dưới 5 tuổi là chỉ số nhạy cảm nhất về mức sống và sự phát triển của trẻ em. Ở các nước đang phát triển trong đó có nước ta, suy dinh dưỡng đang còn chiếm tỉ lệ cao và mang tính chất xã hội. Tỷ lệ suy dinh dưỡng cao của trẻ em trước tuổi đến trường đe doạ sự phát triển đầy đủ nguồn nhân lực của đất nước trong tương lai. Suy dinh dưỡng hay béo phì cũng đều ảnh hưởng không tốt đến sự phát triển trí tuệ. Việc nâng cao chất lượng dinh dưỡng chǎm sóc sức khỏe trẻ em như đầu tư cơ sở vật chất cho trường lớp, xây dựng bếp 1 chiều, giao đất, vườn ao, tạo môi trường vệ sinh cho trường mầm non đã được tạo điều kiện thuận lợi và triển khai mạnh mẽ trong các trường mầm non. Vệ sinh an toàn thực phẩm là khâu then chốt. Đối với trẻ mầm non, cơ thể đang trong giai đoạn phát triển nhanh, vì vậy đòi hỏi khẩu phần ăn phải đầy đủ về số lượng và chất lượng, chất lượng dinh dưỡng đầy đủ rất cần thiết cho cơ thể phát triển về thể chất và tinh thần, vì thế thức ăn cung cấp vật liệu cần thiết để phát triển và phục hồi sức khỏe cho cơ thể. Khi trẻ được cung cấp đầy đủ các chất dinh dưỡng, trẻ sẽ hoàn thiện đầy đủ mọi mặt đức – trí – lao – thể - mĩ làm nền tảng vững chắc, có đủ các tố chất để trở thành chủ nhân của đất nước. Do vậy, chất lượng dinh dưỡng ảnh hưởng rất lớn đến sức khỏe cũng như sự phát triển của trẻ. 2. Thực trạng: 2.1/ Thuận lợi - Được sự quan tâm của phòng giáo dục, Ban giám hiệu tạo mọi điều kiện về mọi mặt cho việc chăm sóc nuôi dưỡng trẻ. - Trường được xây mới, cơ sở vật chất đầy đủ, hệ thống các phòng ban được trang bị đầy đủ các phương tiện và đồ dùng cho trẻ. Nhà bếp đã được đầu tư xây dựng theo quy trình bếp một chiều, các đồ dùng trong nhà bếp được trang bị đồ mới, hiện đại thuận lợi cho việc giao nhận thực phẩm cũng như chế biến món ăn. - Nhân viên tổ nuôi luôn nhiệt tình, yêu nghề, chịu khó tìm tòi sáng tạo trong chế biến các món ăn cho trẻ. - Được sự tin tưởng, ủng hộ, động viên kịp thời của phụ huynh học sinh. - Tỷ lệ trẻ ăn tại lớp đông. 4
4. Một số biện pháp nâng cao chất lượng bữa ăn để đảm bảo sức khỏe cho trẻ Mầm non 2.2/ Khó khăn : - Một số nhân viên nuôi dưỡng còn hạn chế về mặt nhận thức nuôi dưỡng, xây dựng thực đơn chưa phù hợp và khẩu phần ăn của trẻ chưa đạt calo cao do mức ăn thấp. - Giá cả thực phẩm cao, lại lên xuống bấp bênh. - Một số trẻ không ăn được một số món ăn ở trường. III. BIỆN PHÁP 1/ Biện pháp 1: Xây dựng thực đơn các món ăn phù hợp theo mùa và phù hợp với sở thích của trẻ Như chúng ta đã biết với mỗi một mùa nào thì đều có những loại thực phẩm phù hợp với mùa đó. Ăn những loại thực phẩm phù hợp với mùa vừa ngon lại không có chất kích thích, chất bảo quản và đó cũng là lý do quan trọng để tôi xây dựng thực đơn cho trẻ. Để có một thực đơn hợp lý và cân đối cho trẻ thì tôi luôn phải phối hợp nhiều loại thực phẩm với nhau trong ngày ở tỷ lệ thích hợp và đảm bảo năng lượng theo lứa tuổi nhằm đảm bảo đầy đủ nhu cầu về năng lượng và các chất dinh dưỡng cần thiết cho trẻ. Chế biến các món ăn phù hợp với từng độ tuổi để trẻ ăn được hết xuất, phải cân đỗi tỷ lệ giữa các bữa trưa, chiều, đủ lượng calo, caxi, B1, cân đối giữa các chất P- L- G. Nhóm lương thực khi ăn giàu chất đạm, chất béo, nhóm thức ăn Vitamin và khoáng chất không có loại thức ăn nào là đủ các chất dinh dưỡng cần thiết cho nhu cầu của cơ thể. Do đó tôi thường chọn cho trẻ ăn những món ăn đa dạng hỗn hợp nhiều loại thực phẩm trong ngày, nhóm thức ăn phải thay đổi từng bữa, từng món ăn cũng cần nhiều gia giảm để làm món ăn thêm phong phú và hấp dẫn trẻ. Ví dụ: Thực đơn mỗi ngày của trẻ đều thay đổi các món: hải sản xào thập cẩm, bò hầm cốt dừa, trứng cút kho tàu, thịt gà nấu cari, cá sốt hoa viên, chả lá lốt, . Cùng là thịt bò tôi sẽ chế biến thay đổi để trẻ ăn thích thú hơn: thịt bò hầm cốt dừa, thịt bò kho thơm, . Bên cạnh việc phối hợp nhiều loại thực phẩm với nhau trong ngày ở tỷ lệ thích hợp thì tôi cũng rất chú trọng tới việc xây dựng thực đơn theo mùa như: Mùa hè nóng bức thì nhu cầu về các món có nhiều nước tăng lên, những món như canh riêu, canh cua, canh chua, bún, phở trẻ rất thích. Còn về mùa đông thời tiết lạnh tôi có thể sử dụng các món xào, hầm nhừ, kho, xốt nhiều hơn như thịt trứng chim cút kho tàu, thịt lợn thịt bò hầm củ quả, canh củ quả nấu thịt lạc vừng Còn các loại rau quả thì mùa nào tôi chọn mua thứ đó. 5
5. Một số biện pháp nâng cao chất lượng bữa ăn để đảm bảo sức khỏe cho trẻ Mầm non Trên thực tế tôi phải cân đối số tiền bố mẹ các cháu đóng góp, mà thời gian gần đây giá cả leo thang, điều kiện đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm khó khăn, yêu cầu phải lựa chọn thực đơn phù hợp, thực phẩm theo tuần, the mùa, từng thời kỳ các loại thực phẩm sạch không độc hại, không có vi khuẩn gây bệnh trong việc thay đổi thức ăn theo từng bữa có đủ chất lượng và số lượng. Tôi đã lưu ý các thực phẩm phải tương đối về chất lượng để đảm bảo cho khẩu phần ăn không bị thay đổi về thành phần của các chất dinh dưỡng. Những thực phẩm có nguồn gốc từ thực vật mà tôi đã lựa chọn đưa vào xây dựng thực đơn đều có giá trị dinh dưỡng cao: Những loại thực phẩm rau, củ, quả, rau ngót, bí đỏ, cà rốt, bí xanh, bắp cải, cà chua, khoai tây, su hào Đặc biệt nhất là nhóm thực phẩm: rau ngót, bí đỏ, cà rốt là những loại thực phẩm trong đó chứa rất nhiều Vitamin C đối với trẻ em có thể phòng ngừa bệnh thiếu máu, khô mắt và có khả năng chống ung thư. Những loại thực phẩm có nguồn gốc động vật như: Thịt bò, thịt lợn, thịt gà, trứng, cá là những loại thực phẩm trong đó có chứa rất nhiều Protein, hàm lượng Protein của các loại thực phẩm này đều sấp xỉ ngang nhau về chất lượng có đầy đủ các Axitamin cần thiết ở tỷ lệ cân đối nên trong thực đơn mà tôi xây dựng đều phải có thịt, trứng, cá. Ví dụ: Thực phẩm có nguồn gốc từ động vật như thịt gà có thể chế biến thành món thịt gà nấu cari, thịt gà om nấm, Vì vậy mà bữa chính của trẻ luôn được tô màu, nhằm đảm bảo được nhóm thức ăn hàng ngày của trẻ. Ngoài bữa chính trưa ra tôi còn bổ sung cho bữa chính chiều cho trẻ mẫu giáo và nhà trẻ ăn thực đơn nhẹ với các món ăn: cháo thịt bò củ quả, xôi ruốc, cháo chim câu, súp thập cẩm, bún gà mộc, .các món này đều chứa Protein, Vitamin và chất bổ, có vai trò kích thích trẻ ăn ngon miệng hơn và bổ sung cho các bé thêm sữa bột sau giờ ăn phụ chiều. Với mức thu 18.000đ/ngày/trẻ để xây dựng thực đơn đầy đủ năng lượng, dinh dưỡng lại đảm bảo calo và đạt tỷ lệ các chất đòi hỏi tôi phải tính theo khả năng tài chính hiện có để đảm bảo được bữa ăn phong phú và đa dạng thực đơn ngày nào cũng phải có thịt, cá, trứng, rau, hoa quả, thì tôi phải phối hợp thực phẩm với mức giá trung bình với những thực phẩm đắt tiền. Nguyên tắc này rất quan trọng mà số tiền lại có hạn mà nhờ có nó mà trong mỗi bữa ăn hàng ngày của trẻ vẫn được ăn đầy đủ các chất dinh dưỡng. Dưới đây là bảng thực đơn đã và đang được thực hiện tại trường. 6
6. Một số biện pháp nâng cao chất lượng bữa ăn để đảm bảo sức khỏe cho trẻ Mầm non THỰC ĐƠN MÙA HÈ CỦA TRẺ Năm học 2018 - 2019 Tuần 2 + 4 Thứ Bữa chính trưa Bữa chiều ( Nhà trẻ - mẫu giáo) Phụ Mẫu giáo Chính nhà trẻ Phụ NT 2 - Cá sốt ngũ liễu - Cháo thịt bò - Cháo thịt bò - Uống sữa - Canh bí xanh nấu thịt khoai lang khoai lang bột lợn 3 - Thịt gà om nấm - Chè sen Cơm: Uống sữa bột - Canh rau cải nấu ngao - Bánh mỳ gối - Thịt lợn kho tầu - Canh mướp nấu lạc 4 - Trứng tôm sốt cà - Bún riêu cua - Bún riêu cua Uống sữa bột - Canh rau ngót nấu thịt 5 - Thịt bò kho thơm - Uống sữa bột - Bánh Ham Buger Uống sữa bột - Canh bí đỏ, đỗ xanh - Bánh bông nấu thịt lan 6 - Tôm om đậu phụ Xôi vò hạt sen Xôi vò hạt sen Uống sữa bột - Canh rau muống nấu thịt 7 - Thịt lợn viên hầm khoai - Cháo sườn - Cháo sườn ngô Uống sữa bột tây ngô non non - Canh đậu hũ Tuần 1 + 3 Thứ Bữa chính trưa Bữa chiều ( Nhà trẻ - mẫu giáo) Phụ Mẫu giáo Chính nhà trẻ Phụ NT 2 - Hải sản xào thập cẩm - Cháo vịt hạt - Cháo vịt hạt sen - Uống sữa - Canh rau ngót nấu thịt sen bột lợn 3 - Bò hầm cốt dừa - Uống sữa bột Cơm: Uống sữa - Canh rau thập cẩm nấu - Bánh bông - Thịt lợn kho tầu bột cua lan - Canh mướp nấu lạc 4 - Trứng cút kho tàu - Bún bò rau - Bún bò rau cải Uống sữa - Canh tôm nấu bí xanh cải bột 5 - Thịt gà nấu cari - Mỳ cua đậu - Mỳ cua đậu phụ Uống sữa - Canh bí đỏ, đỗ xanh phụ rán tôm rán tôm bột nấu thịt 6 - Cá sốt hoa viên Súp thập cẩm Súp thập cẩm Uống sữa - Canh mùng tơi nấu thịt bột lợn 7 - Chả lá lốt - Cháo thịt bằm - Cháo thịt bằm Uống sữa - Canh rau cải nấu thịt bột 7
7. Một số biện pháp nâng cao chất lượng bữa ăn để đảm bảo sức khỏe cho trẻ Mầm non THỰC ĐƠN MÙA ĐÔNG CỦA TRẺ Năm học 2018 – 2019 Tuần 1 + 3 Thứ Bữa chính trưa Bữa chiều ( Nhà trẻ - mẫu giáo) Phụ Mẫu giáo Chính nhà trẻ Phụ Nhà trẻ 2 - Hải sản xào thập cẩm - Cháo vịt hạt - Cháo vịt hạt - Uống sữa bột - Canh rau ngót nấu thịt sen sen lợn 3 - Bò hầm cốt dừa - Uống sữa bột Cơm: Uống sữa bột - Canh rau thập cẩm nấu - Bánh bông - Thịt lợn kho cua lan tầu - Canh mướp nấu lạc 4 - Trứng cút kho tàu - Bún bò rau - Bún bò rau Uống sữa bột - Canh tôm nấu bí xanh cải cải 5 - Thịt gà nấu cari - Mỳ cua đậu - Mỳ cua đậu Uống sữa bột - Canh bí đỏ, đỗ xanh phụ rán tôm phụ rán tôm nấu thịt 6 - Cá sốt hoa viên Súp thập cẩm Súp thập cẩm Uống sữa bột - Canh mùng tơi nấu thịt lợn 7 - Chả lá lốt - Cháo thịt bằm - Cháo thịt bằm Uống sữa bột - Canh rau cải nấu thịt Tuần 2 + 4 Thứ Bữa chính trưa Bữa chiều ( Nhà trẻ - mẫu giáo) Phụ Mẫu giáo Chính nhà trẻ Phụ Nhà trẻ 2 - Cá sốt ngũ liễu - Cháo thịt bò - Cháo thịt bò - Uống sữa bột - Canh bí xanh nấu thịt khoai lang khoai lang lợn 3 - Thịt gà om nấm - Xôi ngo vừng - Xôi ngô vừng Uống sữa bột - Canh rau cải nấu ngao dừa dừa 4 - Trứng tôm sốt cà - Bún riêu cua - Bún riêu cua Uống sữa bột - Canh dưa nấu thịt bò 5 - Thịt bò kho thơm - Súp thập cẩm - Súp thập cẩm Uống sữa bột - Canh bí đỏ, đỗ xanh nấu thịt 6 - Tôm om đậu phụ Uống sữa Cơm: thịt lợn Uống sữa bột - Canh râu bắp cải nấu Bánh bông lan kho tàu thịt Canh củ quả nấu thịt 7 - Thịt lợn viên hầm khoai - Cháo thịt băm - Cháo thịt băm Uống sữa bột tây - Canh cải thảo nấu tôm 8
8. Một số biện pháp nâng cao chất lượng bữa ăn để đảm bảo sức khỏe cho trẻ Mầm non 2/ Biện pháp 2: Lựa chọn thực phẩm sạch trong chế biến món ăn cho trẻ Hiện nay do sự phát triển kinh tế tăng cao nên những thực phẩm từ động vật cũng như thực vật đều chứa nhiều chất bảo quản và chất kích thích. Để có nguồn thực phẩm sạch tôi đã phải đi thăm quan, tham khảo thông tin các nơi bán hàng thịt gia súc, gia cầm và các cửa hàng bán rau, củ quả để lựa chọn được những nơi bán hàng gia súc, gia cầm và các cửa hàng thực phẩm sạch đảm bảo an toàn vệ sinh. Nhà trường đã lựa chọn được đơn vị cung cấp thực phẩm sạch cho trường. Đơn vị cung cấp thực phẩm đã được UBND Huyện, phòng y tế Huyện, Phòng GD Huyện cho phép cung ứng thực phẩm cho các trường Mầm Non trong HUyện. Vì vậy đã tạo được niềm tin cho phụ huynh học sinh trong việc lựa chọn thực phẩm sạch. Là một nhân viên nấu ăn. Khi lựa chọn các thực phẩm sạch không có vi khuẩn gây bệnh, thực phẩm phải tươi ngon, sạch sẽ, không ôi thiu, dập nát. Trong việc thay đổi các món ăn theo từng bữa cho đủ chất lượng và số lượng, tôi đã lưu ý các thực phẩm được thay thế phải tương đương về chất lượng để đảm bảo cho khẩu phần ăn không bị thay đổi về các thành phần các chất dinh dưỡng. Giảm gluxit tinh chế biến đến mức tối thiểu vì thừa gluxit dẫn đến béo phì, béo phì là nguyên nhân dẫn đến mắc các bệnh về tim mạch, nhưng vẫn phải cung cấp đầy đủ gluxit theo thức ăn để làm giảm sự phân huỷ các protein đến mức tối thiểu. Khi chọn thực thẩm tươi ngon không có thuốc trừ sâu hay chất kích thích, chất xúc tác. Thức ăn chế biến sẵn phải chọn thương hiệu uy tín về chất lượng đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm. Cụ thể ta chọn như sau: Đối với rau, trái cây nên lựa chọn loại tươi, còn nguyên cuống, không dập nát, không có những đốm màu khác nhau. Những loại rau quả ít dùng thuốc trừ sâu là rau ngót, bí xanh, bí đỏ, ... Thận trọng với những loại rau: rau cải xoong, cải bẹ xanh, cải ngọt, đậu đũa. Không mua rau đã héo úa, dập nát hay có mùi lạ, có dấu hiệu bất thường như qúa mập, quá phồng hoặc dính các hạt bụi nhỏ. Tránh mua rau có rễ bám nhiều đất vì đó là nguồn vi sinh gây hư hỏng nhanh rau quả. Rau nên nhặt sạch, bỏ lá giập, rửa dưới vòi nước chảy. Đối với những loại thịt chọn như sau: Chọn thịt có màng ngoài khô, màu sắc đỏ tươi hoặc đỏ sẫm, có màu sắc bình thường, sáng, khô. Tránh thịt có màu hơi xanh nhạt hoặc hơi thâm, thậm chí đen, không bóng, màng ngoài nhớt. Thịt tươi, ngon phải có độ rắn chắc, đàn hồi cao, lấy ngón tay ấn vào thịt, không để lại vết lõm khi bỏ ngón tay ra và không bị dính. Thịt tươi và sạch cần phải không có mùi lạ, mùi ôi thiu hay mùi thuốc kháng sinh 9
9. Một số biện pháp nâng cao chất lượng bữa ăn để đảm bảo sức khỏe cho trẻ Mầm non Thực hiện tốt công tác giao nhận thực phẩm, sự phân công của Ban giám hiệu cho tổ bếp. Người trực tiếp nấu ăn trong ngày hôm đó phải nhận thực phẩm và phải có đủ các thành viên là Ban giám hiệu, giáo viên, kế toán. Kiểm tra sát sao trong việc giao nhận thực phẩm, ghi chất lượng thực phẩm. Ngoài ra để chế biến món ăn được đảm bảo thì nguồn nước sạnh cũng rất quan trọng. Hiện nay, trường đã có nguồn nước sạch nấu cho các cháu nên thuận lợi cho việc nấu, sơ chế và rửa dọn các dụng cụ nhà bếp. 3/ Biện pháp 3: Luôn đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm trong khi nấu Vấn đề vệ sinh an toàn thực phẩm đang là mối quan tâm lớn nhất của toàn xã hội. Đối với ngành giáo dục nói chung, trong đó bậc học mầm non đóng vai trò rất lớn đến việc tổ chức khâu an toàn vệ sinh thực phẩm cho trẻ ăn bán trú tại trường mầm non. Vì vậy vấn đề vệ sinh an toàn thực phẩm giữ vị trí quan trọng đối với sức khỏe trẻ nó góp phần nâng cao sức học tập, lao động của trẻ trong xã hội ngày càng phát triển hiện nay. 3.1. Tăng cường vệ sinh cá nhân và vệ sinh môi trường Tăng cường vệ sinh cá nhân và vệ sinh môi trường không đơn thuần chỉ giúp sạch sẽ mà còn có tác dụng giúp chúng ta tránh được một số bệnh. Đối với bản thân tôi và chị em trong tổ bếp: Đầu tóc gọn gàng, quần áo, móng tay, móng chân phải sạch sẽ gọn gàng, rửa tay bằng xà phòng, trước khi chia thức ăn, sau khi đi vệ sinh và khi tẩy bẩn trong quá trình chế biến thức ăn cho trẻ, thay dép trước khi vào bếp, có khẩu trang, tạp dề, mũ. Nhà trường tạo điều kiện cho chúng tôi khám sức khoẻ định kỳ và được tập huấn. Đối với môi trường: Nước là một loại nguyên liệu không thể thiếu được và nó được sử dụng nhiều công đoạn chế biến thực phẩm và vệ sinh trong sinh hoạt hàng ngày đối với trẻ. Nước nhiễm bẩn sẽ taọ nguy cơ không tốt đến sức khoẻ của trẻ. Nếu dùng nước an toàn trong chế biến thực phẩm phải là nước sạch lấy từ giếng khoan, nước máy, nước giếng và nước cũng phải được kiểm định về vệ sinh thường xuyên. Nhà trường đã sử dụng nguồn nước sạch và luôn được sát trùng, nếu có biểu hiện khác thường thì nhân viên nhà bếp báo ngay cho nhà trường và nhà trường báo ngay với cơ quan y tế để điều tra và xử lý kịp thời nếu nước nhiễm bẩn sẽ gây ra ngộ độc thức ăn trong ăn uống, và các chứng bệnh ngoài da của trẻ. Nước uống luôn được đun sôi để nguội và đựng vào bình có nắp đậy bằng Inoox, tất cả các lớp đều có bình đựng nước và bình đựng nước được cọ rửa hàng ngày. Vậy nên cần đảm bảo có nước sạnh khi dùng. 10
10. Một số biện pháp nâng cao chất lượng bữa ăn để đảm bảo sức khỏe cho trẻ Mầm non Hàng ngày quét dọn bếp và các khu vực gần bếp, khơi thông cống rãnh, hố rác, xử lý rác thải hợp vệ sinh, định kỳ diệt ruồi mỗi. Đối với trường bán trú như trường tôi sẽ có rất nhiều loại chất thải khác nhau như: Nước thải, khí thải, rác thải Nước thải từ nhà bếp, khu vệ sinh tự hoại, rác thải từ rau củ, rác từ thiên nhiên lá cây, các loại nilông, giấy lộn, đồ sinh hoạt thừa, vỏ hộp sữa Nếu không có biện pháp xử lý tốt sẽ làm ô nhiễm môi trường. Các loại rác thải là nơi tập trung và phát triển của các loại côn trùng và chúng bay đến đậu nơi thức ăn cũng sẽ gây nên các mầm bệnh, ngộ độc thức ăn ở trường. Các chất thải ra phải cho vào thùng rác và có nắp đậy. Rác thải đã được nhà trường ký kết hợp đồng với phòng vệ sinh môi trường thu gom và xử lý hàng ngày, vì vậy khuôn viên trường lớp không có rác thải tồn đọng và mùi hôi thối. 3.2. Sơ chế thực phẩm Hiện nay cùng với sự phát triển của xã hội, các nhà sản xuất thường lạm dụng các chất kích thích, chất bảo quản do đó việc sơ chế thực phẩm trước khi đem vào chế biến rất quan trọng và cần thiết làm tốt việc sở chế sẽ làm mất được nhiều các chất bảo quản có trong thực phẩm. Trước khi chế biến thực phẩm sống, nhân viên cấp dưỡng rửa dụng cụ: Dao, thớt sạch sẽ tránh để nhiễm khuẩn, rêu mốc trên dao thớt Thức ăn chín phải đảm bảo đủ thời gian và nhiệt độ, không để thực phẩm sống tiếp xúc với thực phẩm chín. Dụng cụ cho trẻ ăn uống như: Bát, thìa, ly phải được rửa sạch để ráo trước khi sử dụng. Đối với thực phẩm có nguồn gốc động vật thì rửa sạch trần bằng nước sôi sau đó bỏ nước trần thịt đi rồi mới xay nhỏ, chế biến. Còn đối với thực phẩm có nguồn gốc từ thực vật sau khi sơ chế sạch sẽ rửa sạch và ngâm nước 30 phút mới chế biến. 3.3. Cách chế biến món ăn. Để phù hợp với lứa tuổi mầm non các cháu nhỏ, dễ tiêu hoá khi chế biến món ăn cho trẻ tôi đã lưu ý những vấn đề sau: - Khi chế biến các món ăn cho trẻ tôi thường phải băm hoặc xay nhỏ với những món thịt, lạc, vừng, thái hạt lựu nhỏ với những loại củ quả như su hào, cà rốt, khoai tây và những món nấu cho trẻ cẩn nấu nhừ. - Trong quá trình chế biến tôi sử dụng nước lọc đã qua kiểm tra đảm bảo yêu cầu để nấu cháo, cơm, canh và thức ăn mặn. - Chế biến thực phẩm đảm bảo chất lượng hấp dẫn, phù hợp với trẻ đảm bảo an toàn, không xảy ra ngộ độc... Khi chế biến thực phẩm, tôi luôn chú ý phải làm khâu rửa thường xuyên các thực phẩm cũng như các dụng cụ bếp: 11
11. Một số biện pháp nâng cao chất lượng bữa ăn để đảm bảo sức khỏe cho trẻ Mầm non + Rửa sạch và vệ sinh tất cả các dụng cụ chế biến thực phẩm. + Luôn luôn giữ sạch khu bếp tranh xâm nhập của côn trùng, sâu bọ, ruồi, gián và các loại động vật gây bệnh. + Chú ý luôn rửa sạch tay sau khi đi vệ sinh. + Các dụng cụ dao thớt để chế biến thực phẩm sống và thực phẩm chín phải sử dụng riêng biệt. Cần được rửa sạch sau khi đã sử dụng. - Dù thực phẩm sống hay là thực phẩm chín cần được để trong các dụng cụ có nắp đậy để tránh những sinh vật như ruồi, muỗi, gián, côn trùng đậu vào mang mầm bệnh vào thức ăn của trẻ. 3.4. Cách đun nấu, sử dụng và lưu thực phẩm: - Tôi luôn chú ý đun nấu các loại thực phẩm trên 100 C mới được sử dụng. Khi nấu, cần sử dụng nước sạch an toàn tức là nước không màu, không mùi, không vị để chế biến thức ăn, đồ uống và rửa dụng cụ cho trẻ. - Với các loại thực phẩm gia cầm, khi nấu chín phải đảm bảo miếng thịt chín trong, thịt không có màu hồng. Với các loại thực phẩm không cần nấu chín như các loại hoa quả thì phải ăn ngay sau khi bóc vỏ. - Việc lưu thức ăn là một công việc hết sức quan trọng trong công tác chăm sóc, nuôi dưỡng trẻ trong trường mầm non. Chính vì vậy, hàng ngày khi chia cơm, chia thức ăn, tôi luôn đều lưu lại mỗi loại thực phẩm vào một âu riêng, có nắp đậy, có nhãn mác của từng loại thực phẩm và để vào tủ lưu trong 24 giờ. Nếu có trường hợp ngộ độc thực phẩm xảy ra ở trẻ thì thực phẩm lưu có được dùng để kiểm tra xác định nguyên nhân gây ngộ độc. Cần chú ý, không được cho trẻ ăn thức ăn còn lại của hôm trước. Thức ăn thừa ngày nào đổ hết của ngày đó, hôm sau chế biến thức ăn mới cho trẻ. 3.5. Vệ sinh khu vực bếp và nơi chế biến thực phẩm: - Khi chế biến thực phẩm phải đảm bảo nguyên tắc bếp ăn một chiều nhằm tránh thực phẩm sống và chín dùng chung một lối đi. Bếp luôn phải sạch sẽ, gọn gàng và có biển đề rõ ràng: nơi tiếp nhận thực phẩm, nơi sơ chế thực phẩm, khu nấu chính và nơi chia cơm từng lớp. Bếp phải có 2 cửa và 3 khu vực: + Khu tập kết và sơ chế thực phẩm sống. + Khu chế biến thực phẩm. + Khu chia thực phẩm chín. - Hàng ngày, tổ nhà bếp chúng tôi luôn mở cửa thông thoáng để bếp có đủ ánh sáng, lau chùi sàn bệ, kiểm tra toàn bộ hệ thống ga trước khi sử dụng. - Ở nhà bếp phải có bảng phân công trong ngày: người nấu chính, người nấu phụ, người tiếp nhận, người sơ chế và phải có thực đơn theo tuần, bảng định lượng thực phẩm từ sống sang chín, bảng định lượng suất ăn, công khai tài chính. 12