Sáng kiến kinh nghiệm Một số biện pháp phát huy tính tích cực trong hoạt động giáo dục âm nhạc cho trẻ 5 – 6 tuổi

Nội dung tài liệu: Sáng kiến kinh nghiệm Một số biện pháp phát huy tính tích cực trong hoạt động giáo dục âm nhạc cho trẻ 5 – 6 tuổi

1. Một số biện pháp phát huy tính tích cực trong hoạt động giáo dục âm nhạc cho trẻ 5- 6 tuổi PHẦN II. GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ 1 Cơ sở lý luận : Theo giáo sư Michael Schulte – Markwort, thuộc Viện Tâm lý trẻ em ở bệnh viện của đại học Hamburg, Đức cho biết, âm nhạc có khả năng kích thích sự phát triển của trung tâm xử lý ngôn ngữ trong não bộ, khiến trẻ có thể bộc lộ khả năng âm nhạc ở độ tuổi sớm nhất. Những đứa trẻ được tiếp xúc với âm nhạc từ sớm thường biết nói sớm hơn và học lực tốt hơn so với những bé không có điều kiện tiếp cận với âm nhạc thường xuyên. Giáo dục âm nhạc đóng vai trò quan trọng đối với quá trình hoàn thiện cơ thể của trẻ mầm non. Âm nhạc chính là phương tiện hữu hiệu để phát triển tai nghe cho trẻ, đặc biệt sự đa dạng, phong phú của âm nhạc còn mang đến nhiều lợi ích kỳ diệu cho trẻ .Các bậc phụ huynh nếu muốn con mình tự tin hơn trước đám đông, dám đưa ra ý kiến và lập trường của riêng mình thì hãy lựa chọn cho con học nhạc ngay từ khi còn nhỏ.Bởi rất nhiều giáo viên giáo dục âm nhạc đều kết luận rằng: Những trẻ khi tham gia học nhạc đều ngày càng tự tin hơn và có những sáng kiến vô cùng ấn tượng và hữu ích. Với những lợi ích mà giáo dục âm nhạc mang lại, tại sao chúng ta lại không cho trẻ tiếp xúc với âm nhạc càng sớm càng tốt ngây từ bậc học mầm non? Quá trình giáo dục âm nhạc cho trẻ được thực hiện bằng cách cho trẻ tiếp xúc và hoạt động âm nhạc thường xuyên như: học hát, nghe nhạc – hát, nhảy múa theo nhạc, chơi trò chơi âm nhạc sẽ hình thành ở trẻ những yếu tố của một nhân cách phát triển toàn diện. như: Tình cảm đạo đức, thẩm mỹ , tăng cường trí nhớ, khả năng sáng tạo ,rèn luyện tính kiên nhẫn cho trẻ ngay từ nhỏ, ngoài ra còn là phương tiện giúp phát triển thể chất, giúp trẻ có một trí tưởng tượng phong phú, phát triển trí tuệ . Chính vì vậy, giáo dục âm nhạc cho trẻ mầm non là một nhiệm vụ vô cùng quan trọng. 2. Cơ sở thực tiễn. Nghiên cứu của các nhà khoa học cũng như những kết quả thực tế cho biết, âm nhạc với trẻ con được xem là một món ăn rất bổ dưỡng, âm nhạc sẽ giúp bé rèn luyện và phát triển trí thông minh, rèn luyện khả năng tập trung, lắng nghe, bé sẽ năng động hơn rất nhiều khi được gần gũi với âm nhạc và đặc biệt âm nhạc cũng sẽ giúp bé xua tan được những lo âu và căng thẳng tinh thần.Cũng chính vì điều này mà âm nhạc cho trẻ nhỏ được đưa vào hệ thống giáo dục trong trường mầm non, bài học đầu tiên bé được học ở trường đó chính là học múa, học hát, đàn ,các nhạc cụ... Có lẽ chúng ta rất ít đặt ra thắc mắc tại sao tất cả các trường mầm non đều đưa âm nhạc vào chương trình giáo dục cho các bé? Với độ tuổi học mẫu giáo, bé còn quá nhỏ và hầu hết đều chưa nhận thức được các vấn đề xung quanh cuộc sống cũng như chính bản thân mình. Đưa hoạt động giáo dục âm nhạc cho trẻ mầm mon được xem là một lựa chọn hợp lý cho bé lúc này. Bởi: - Độ tuổi này của bé khá hứng thú và nhạy cảm với âm nhạc, mặc dù không hiểu gì nhưng bé lại khá thích nghe nhạc và thích học theo lời bài hát cũng như lắc lư theo các điệu nhạc - Âm nhạc sẽ giúp bé hình thành rõ ràng những tình cảm yêu ghét của bản thân, giúp bé biết được điều nào tốt, điều nào xấu 3/21
2. Một số biện pháp phát huy tính tích cực trong hoạt động giáo dục âm nhạc cho trẻ 5- 6 tuổi - Âm nhạc còn giúp bé nâng cao trí thông minh, phát triển khả năng tưởng tượng và mạnh dạn hơn trước mọi người Hoạt động giáo dục âm nhạc cho trẻ mầm non nghe có vẻ cao siêu và có phần khó hiểu, nhưng thực tế là dạy bé những bài hát, những bài múa hay những điệu nhảy hoặc cho bé chơi các trò chơi âm nhạc phù hợp với độ tuổi và sở thích của các bé. Muốn làm được điều này thì trước tiên, cần phải khơi dậy hứng thú, say mê của trẻ đối với âm nhạc. Mà muốn khơi dậy hứng thú, say mê của trẻ thì nhất thiết phải có những người giáo viên có trình độ chuyên môn, có kỹ năng nghiệp vụ, có tình yêu vô bờ với âm nhạc và với trẻ nhỏ. Bởi hoạt động giáo dục âm nhạc cho trẻ âm nhạc vốn không phải đào tạo ca sĩ, nhạc công tương lai, mà là đào tạo “con người”. 3. Thực trạng: 3.1 Thuận lợi: * Cơ sở vật chất nhà trường: - Ban giám hiệu nhà trường luôn quan tâm giúp đỡ, bồi dưỡng chuyên môn về mọi mặt, đặc biệt là có định hướng và khuyến khích giáo viên tổ chức các hoạt trải nghiệm cho trẻ. Ban giám hiệu nhà trường kết hợp với tổ chuyên môn các giáo viên trong lớp luôn xây dựng và đổi mới phương pháp, hình thức tổ chức các hoạt động giáo dục, tạo mọi điều kiện giúp tôi thực hiện tốt chương trình giáo dục mầm non mới - Trường có lớp học khang trang, rộng rãi với đầy đủ trang thiết bị, đồ dùng dạy và học cho cô và trẻ Phòng học rộng rãi, thoáng mát, đủ ánh sáng, đủ trang thiết bị hiện đại như: máy vi tính, tivi .. * Giáo viên: Bản thân là giáo viên đã có khả năng, kinh nghiệm đứng lớp, nhiệt tình yêu nghề mến trẻ. Luôn tìm tòi mọi hình thức thu hút, lôi cuốn trẻ và biết định hướng cho trẻ học môn học âm nhạc làm sao có hiệu quả nhất, tạo được môi trường hoạt động ở lớp tương đối đa dạng, phong phú, hấp dẫn trẻ. Giáo viên có khả năng làm đồ dùng đồ chơi tự tạo và trang trí môi trường, có sự phối hợp với giáo viên cùng lớp và đồng nghiệp rất tốt. * Học sinh: - Học sinh đa số ngoan, nghe theo sự hướng dẫn của cô giáo, có ý thức trong việc tham gia một số hoạt động mà giáo viên thiết lập.Trẻ hồn nhiên, vui tươi luôn muốn được tham gia vào các hoạt động âm nhạc của trường, lớp. * Phụ huynh: Đa số phụ huynh quan tâm đến các con, nhiệt tình ủng hộ các hoạt động giáo dục con trẻ ,các phong trào văn nghệ của lớp và trường, điều đó tạo điều kiện thuận lợi cho giáo viên xây dựng được những tiết học hay, chất lượng. 3.2 Khó khăn: Bên cạnh những thuận lợi trên, trong quá trình thực hiện nhiệm vụ, tôi vẫn còn gặp phải một số khó khăn sau: * Cơ sở vật chất nhà trường: 4/21
3. Một số biện pháp phát huy tính tích cực trong hoạt động giáo dục âm nhạc cho trẻ 5- 6 tuổi - Trường chúng tôi là một trường công lập trong quận, có 3 cơ sở ở 3 địa bàn cách xa nhau. Trường lớp tuy đã được xây mới nhưng chưa có phòng hoạt động âm nhạc cho trẻ, chưa trang bị đầy đủ đồ dùng,dụng cụ âm nhạc ... * Giáo viên: - Giáo viên tổ chức các hoạt động còn cứng nhắc, máy móc, thiếu linh hoạt. Giáo viên ở mỗi lớp có một khả năng và sở trường riêng, vì thế sự nhất quán trong tổ chức hoạt động âm nhạc cũng chưa thống nhất. - Số giáo viên biết sử dụng đàn piano rất ít, nếu biết thì còn ở mức độ thấp. * Học sinh: - Một số trẻ còn nhút nhát, một số lại quá hiếu động. Có những trẻ trước đó đi học ở nơi khác chuyển đến, vì thế khó khăn trong việc rèn nếp học tập cho trẻ. - Nhiều trẻ ngôn ngữ còn hạn chế, phát âm chưa chuẩn, trẻ còn nói ngọng. Hay một số phụ huynh chưa thấy rõ tầm quan trọng của ngành học không cho con đi học đều, đi học chưa đúng giờ. - Đặc biệt khả năng cảm thụ âm nhạc của trẻ không đều, khả năng ca hát của các cháu còn chưa tốt, chưa biết phát huy hết khả năng của mình. * Phụ huynh: - Trình độ dân trí không đồng đều, đa số phụ huynh học sinh chưa có thời gian quan tâm đến con em mình nhiều, hoặc có một số phụ huynh ít con nuông chiều con trẻ. 3.3. Kết quả khảo sát đầu năm của lớp Từ những vấn đề có liên quan đến đề tài, tôi tiến hành khảo sát khả năng ca hát của học sinh lớp tôi (Lớp Mẫu giáo lớn A5) năm học 2018 - 2019- Số trẻ: 46 trẻ, trong đó có: 14 trẻ nữ, 32 trẻ nam. Bảng khảo sát đầu năm STT Tiêu chí khảo sát Số trẻ đạt Tỷ lệ đạt Kỹ năng ca hát (hát rõ lời, đúng giai 1 24/46 52% điệu ) Trẻ thể hiện cảm xúc khi nghe nhạc, 2 28/46 60% nghe hát Khả năng nghe hiểu nội dung bài 3 30/46 65% hát Trẻ tích cực hứng thú tham gia hoạt 4 31/46 67% động 5 Khả năng vận động theo lời bài hát 27/46 59% Trẻ biết chơi trò chơi âm nhạc 6 30/46 65% 7 Mạnh dạn, tự tin khi biểu diễn 22/46 48% Với kết quả khảo sát như trên cho tôi thấy: - Trẻ chưa hứng thú tích cực tham gia vào hoạt động giáo dục âm nhạc. - Một số trẻ chưa thể hiện cảm xúc khi nghe nhạc, nghe hát. - Trẻ hát còn không rõ lời, sai giai điệu. - Khả năng vận động theo nhạc của trẻ chưa tốt. 5/21
4. Một số biện pháp phát huy tính tích cực trong hoạt động giáo dục âm nhạc cho trẻ 5- 6 tuổi - Nhiều trẻ còn lúng túng khi chơi các trò chơi âm nhạc. 3.4. Thời gian nghiên cứu: Với những vấn đề trên, tôi đã nghiên cứu và thực hiện đề tài trong thời gian một năm học. Từ tháng 9 năm 2018 đến tháng 3 năm 2019. 3.5. Phạm vi nghiên cứu: Trẻ lớp mẫu giáo lớn 5 - 6 tuổi Lớp A5 tại trường mầm non Đại Kim. 4. Các biện phát thực hiện. 4.1 Biện pháp 1: Nâng cao nghệ thuật lên lớp của bản thân * Nắm vững phương pháp bộ môn âm nhạc trong từng tiết học * Mục đích: Để tiết học âm nhạc được nâng cao và có chất lượng, tôi phải tìm tòi học hỏi qua các buổi tập huấn ,kiến tập do phòng, các trường , lớp, đồng nghiệp ... để nắm vững phương pháp giáo dục âm nhạc được tốt hơn. Từng tháng, tôi xây dựng kế hoạch hoạt động ngay từ đầu tháng: Sưu tầm những bài hát mới có nội dung ngắn, dễ nhớ, gần gũi với trẻ phù hợp với chủ đề, phù hợp với nhận thức của trẻ đi sâu vào tình cảm, phản ánh được những hứng thú của trẻ. - Để chuẩn bị một hoạt động giáo dục âm nhạc cho trẻ, tôi vạch sẵn một loạt các hoạt động giữa yên tĩnh và ồn ào giữa năng động và nghỉ ngơi. Duy trì cân đối giữa vận động: “Động và tĩnh”. - Khi kết thúc một hoạt động, tạo sự chuyển tiếp uyển chuyển giữa các hoạt động. Nếu dừng lại đột ngột, đứt quãng khi chuyển sang hoạt động kế tiếp sẽ làm cho trẻ mất tập trung, dễ xảy ra lộn xộn. * Cách thực hiện Tôi lựa chọn các hình thức bài dạy phù hợp và hấp dẫn trẻ để đưa vào tiết học: - Tiết dạy hát: - Muốn một giờ hoạt động âm nhạc đạt kết quả cao đòi hỏi cô giáo phải hát đúng nhạc, có sử dụng đàn, nhạc cụ để trẻ được làm quen với nhạc, cô hát càng hay càng thu hút trẻ vào giờ học, cô phải thể hiện được tình cảm qua bài hát, cô giới thiệu dẫn dắt hay có nội dung để trẻ hát cùng cô cả bài. Muốn hoạt động giáo dục hiệu quả, tôi phải tìm hiểu, phân tích bài hát. Trên cơ sở đó, luyện hát diễn cảm, thể hiện sắc thái tình cảm phù hợp với nội dung bài hát. Thường khi dạy bài hát mới, trẻ đã được làm quen từ trước, ở mọi lúc, mọi nơi, qua các phương tiện truyền thông nên chỉ cần nghe nhạc là trẻ đã đoán được tên bài hát. Ví dụ: Khi nghe giai điệu bài: “Cháu yêu cô chú công nhân, chúng em chơi giao thông” Trọng tâm là dạy hát thì nội dung chính là tập cho trẻ hát thuộc bài hát, hát rõ lời, đúng nhạc,đúng giai điệu bài hát. Muốn được như vậy trước tiên vào bài dạy cô trò chuyện với trẻ dẫn dắt trẻ vào bài hát, sau đó cô giới thiệu tên bài hát, tên tác giả. Cô hát mẫu kết hợp động tác minh họa, hỏi trẻ tên bài hát, tên tác giả? Cô hát lần hai thể hiện sắc thái tình cảm, giới thiệu nội dung bài hát, đến phần dạy trẻ hát, cô hát to ,chậm ,rõ lời, cô bắt nhịp cho trẻ hát theo cô từ đầu đến cuối bài hát,những câu trẻ hát chưa đúng, cô có thể sửa sai cho trẻ bằng cách hát mẫu trọn vẹn câu hát sai đó rồi bắt nhịp cho trẻ hát lại. Khi trẻ hát đúng cô cho từng tổ hát thi đua, tổ, nhóm, cá nhân... Cô đệm đàn cho trẻ cùng hát. 6/21
5. Một số biện pháp phát huy tính tích cực trong hoạt động giáo dục âm nhạc cho trẻ 5- 6 tuổi  Kết quả: Qua tiết học tôi thấy trẻ hát đúng giai điệu, lời ca, hát diễn cảm phù hợp với sắc thái ,tình cảm của bài hát qua giọng hát ,nét mặt ,cử chỉ ,điệu bộ... - Nghe hát: Nếu trọng tâm là nghe hát thì phần nghe hát phải kéo dài hơn, chủ yếu là trẻ được nghe cô hát, trẻ cảm nhận được tính chất, tình cảm của âm nhạc nên hưởng ứng cảm xúc với những trạng thái cảm xúc có trong tác phẩm... (Cô thể hiện bài hát hay, truyền cảm) + Cô hát cho trẻ nghe kết hợp cử chỉ điệu bộ minh họa. Hỏi trẻ tên bài hát cô vừa hát ? Của tác giả nào? Cô giảng nội dung bài nghe hát . + Cô múa kết hợp nhạc minh họa bài nghe hát cho trẻ cùng với trang phục. Ví dụ: Nghe hát bài “Mưa rơi” dân ca Xá, Cô múa kết hợp với trang phục của dân tộc xá + Khi cho trẻ nghe giai điệu bài hát thêm phong phú, cô có thể sử dụng thêm nhạc cụ. Ví dụ: Và bây giờ cô mời các con cùng nghe giai điệu bài hát “Mưa rơi”qua âm thanh của cây đàn thập lục nhé. + Cô và trẻ cùng tham gia biểu diễn bài nghe hát và cùng hưởng ứng theo giai điệu bài hát  Kết quả: Qua đó trẻ được nghe giai điệu bài hát qua các nhạc cụ mới, tạo sự thu hút trẻ, trẻ chăm chú lắng nghe và hưởng ứng cảm xúc, hát theo nhún nhảy, thể hiện động tác minh họa phù hợp theo bài hát - Vận động múa:Trẻ hát đúng, hát hay chưa đủ mà còn dạy trẻ vận động theo nhạc, biết phối hợp âm nhạc nhịp điệu. Vừa hát, vừa vận động theo nhạc giúp trẻ biết cảm nhận về âm nhạc, thả hồn mình vào giai điệu bài hát. - Hầu hết các bài hát có thể cho trẻ vận động múa. Vì múa là hoạt động nghệ thuật dùng hình thể, tư thế để biểu hiện lên tư tưởng, tình cảm của một tác phẩm. Múa và âm nhạc quan hệ mật thiết và không tách rời nhau. - Một bài hát cho trẻ làm quen hai, ba cách vận động khác nhau để thay đổi hình thức, giúp trẻ làm quen với nhiều loại hình tiết tấu và không nhàm chán. Hoặc đưa ra hai, ba cách vận động cho trẻ lựa chọn cho phù hợp với nội dung bài hát. Trước tiên tôi có thể cho trẻ nghe một đoạn nhạc hoặc cho trẻ xem tranh, ảnh nội dung bài hát đó, sau đó tôi hỏi trẻ tên bài hát, tên tác giả. Cho trẻ ôn lại bài hát với nhiều hình thức nâng cao: hát to, nhỏ, nối tiếp Để cho bài hát hay hơn tôi đưa ra hai, ba cách vận động cho trẻ lựa chọn nhằm gây hứng thú cho trẻ. Tôi dạy trẻ vận động từng động tác theo lời bài hát từ đầu đến cuối, tôi chú ý sửa sai cho trẻ từng động tác sao cho phù 7/21
6. Một số biện pháp phát huy tính tích cực trong hoạt động giáo dục âm nhạc cho trẻ 5- 6 tuổi hợp, sau khi trẻ thuộc động tác tôi cho tổ,các nhóm, cá nhân lên biểu diễn cùng với nhạc bài hát (Cô và trẻ hát kết hợp thể hiện động tác múa minh họa)  Kết quả: Qua đó trẻ hát múa nhịp nhàng cùng bài hát, vận động phù hợp với sắc thái, nhịp điệu bài hát hơn. - Nếu trọng tâm là biểu diễn văn nghệ thì cô tổ chức cho trẻ biểu diễn giống như một chương trình văn nghệ, giúp trẻ ôn lại những bài đã học, tự tin mạnh dạn biểu diễn trước đông người. Trẻ được thể hiện các bài hát mà trẻ yêu thích. Cô có thể tổ chức hoạt động dưới nhiều hình thức liên hoan văn nghệ ,hội diễn thi đua giành giải nhất, nhì, ba...các tiết mục múa ,hát cá nhân, tập thể. Cô giới thiệu chương trình, cùng tham gia biểu diễn với trẻ, cô sắp xếp xen kẽ các thể loại hoạt động hình thức đa dạng như : Hát, múa, vận động, nghe hát,trò chơi . Cô chý ý lời dẫn kết nối các bài hát hợp lý, uyển chuyển hướng trẻ vào hội diễn Ví dụ” sự kiện “ Ngày 8/3 ,ngày quốc tế phụ nữ”, tôi sẽ tổ chức thành buổi biểu diễn văn nghệ với nhiều bài hát có ý nghĩa như: “Bông hoa mừng cô” (Trần Thị Duyên), “Mẹ ơi có biết ” (Nguyễn Văn Chung); “Qùa mùng 8/3 Mục đích để trẻ có những hiểu biết về ngày 8/3 và tự tin thể hiện tình cảm của mình. ( Trẻ tự tin biểu diễn văn nghệ)  Kết quả: Trẻ tự tin, hào hứng tham gia các tiết mục do trường lớp tổ chức.Trẻ tự nghĩ ra cách vận động, hát theo các bản nhạc, bài hát yêu thích. Tự nghĩ ra để tại ra âm thanh, gõ đệm bằng dụng cụ theo tiết tấu tự chọn. * Đặc điểm phát triển khả năng âm nhạc lứa tuổi mẫu giáo lớn 5 – 6 tuổi * Mục đích: - Trẻ em ở lứa tuổi mầm non rất nhạy cảm với âm nhạc . Trẻ thích nghe nhạc và hứng thú và tham gia các hoạt động âm nhạc, nhất là trẻ mẫu giáo lớn 5 – 6 tuổi ,là giai đoạn chuẩn bị cho trẻ vào trường tiểu học.Trẻ có khả năng tri 8/21
7. Một số biện pháp phát huy tính tích cực trong hoạt động giáo dục âm nhạc cho trẻ 5- 6 tuổi giác toàn vẹn hình tượng âm nhạc.Cảm giác được tai nghe và kinh nghiệm nghe nhạc của trẻ cũng được tích lũy nhiều hơn. Trẻ có thể phân biệt được độ cao, thấp, của âm thanh giai điệu đi lên hay đi xuống, độ to, nhỏ, thậm chí cả cường độ âm thanh ( mạnh hay yếu) âm sắc của một số nhạc cụ, giọng hát đã vang hơn, âm sắc ổn định, tầm cữ giọng cũng mở rộng, trong khoảng quãng 8...Sự phối hợp giữa tai nghe và giọng hát tốt. Sự chú ý của trẻ cao hơn và kéo dài. Trẻ biết tập trung nghe nhạc, thực hiện những động tác khó nhiều chi tiết đòi hỏi sự chính xác cao,biết xác định được tính chất âm nhạc vui, buồn, âm thanh cao, thấp, to, nhỏ, nhanh, chậm...khả năng âm nhạc của trẻ tốt hơn.  Kết quả: Phát triển tai nghe của trẻ tốt hơn, giọng hát đã vang hơn, Trẻ có thể phân biệt được độ cao, thấp, của âm thanh giai điệu đi lên hay đi xuống, độ to, nhỏ, trẻ hào hứng khi tham gia tiết học.Trẻ có thể vận động theo nhạc một cách nhịp nhàng, uyển chuyển, di chuyển ở các đội hình khác nhau, đôi khi có sự sáng tạo ở mức độ nhất định . Điều này cho thấy ở lứa tuổi mẫu giáo lớn khả năng cảm thụ âm nhạc của trẻ tốt hơn. 4.2 Giải pháp 2: Tạo môi trường học tập, sử dụng các loại nhạc cụ - dụng cụ âm nhạc tự tạo, trang phục, công nghệ thông tin trong hoạt động âm nhạc thu hút sự chú ý của trẻ * Tạo môi trường học tập thu hút trẻ * Mục đích: - Tôi tận dụng diện tích phòng học và chú ý bố trí sắp xếp các dụng cụ học tập, đội hình để tạo môi trường học phù hợp và thoải mái cho trẻ. - Luôn đổi mới cách trang trí góc âm nhạc thật sinh động để gây sự thu hút với trẻ. Góc âm nhạc là nơi trẻ có điều kiện để thể hiện khả năng cảm thụ âm nhạc của mình, trẻ có thể làm quen, ôn luyện, củng cố và vận dụng phát triển những kỹ năng âm nhạc qua các trò chơi, các họat động sáng tạo làm phát triển khả năng sáng tạo của trẻ. - Trang trí góc mở, tạo môi trường đẹp, hấp dẫn, giúp trẻ ham muốn tìm tòi, khám phá, suy đoán và phát hiện nhiều điều mới lạ, khuyến khích trẻ tích cực tham gia biểu diễn. Vì vậy, góc âm nhạc tôi đã sưu tầm tranh ảnh, vẽ, cắt, xé dán, làm đồ chơi từ các nguyên vật liệu phế thải, xốp màu . để trang trí góc thay đổi theo từng sự kiện tháng và làm mô hình, đồ dùng dụng cụ âm nhạc, phách tre, trống lắc, đàn, những con rối . - Để gây hứng thú cho trẻ trong hoạt động âm nhạc, tôi cũng chuẩn bị các vật dụng như: Mũ, trang phục, dụng cụ âm nhạc và yêu cầu trẻ sáng tạo vận động cho phù hợp với trang phục đó. 9/21
8. Một số biện pháp phát huy tính tích cực trong hoạt động giáo dục âm nhạc cho trẻ 5- 6 tuổi (Xây dựng góc âm nhạc sinh động để thu hút trẻ)  Kết quả:Tại đây, trẻ tự hát hay tự vận động theo nhạc, biểu diễn một mình hay một nhóm trẻ một cách thích thú và sáng tạo. * Sử dụng các loại nhạc cụ - dụng cụ âm nhạc tự tạo thu hút sự chú ý của trẻ * Mục đích: - Để kích thích tính tò mò, ham hiểu biết lôi cuốn trẻ vào góc chơi âm nhạc, tôi phải chú ý thay đổi chất liệu, những thiết bị tạo âm thanh khác nhau định kỳ, tạo điều kiện cho trẻ sử dụng tối đa. Trong mỗi hoạt động âm nhạc, cô phải chuẩn bị các nhạc cụ, dụng cụ âm nhạc cho trẻ. Trong việc làm đồ dùng của lớp tôi (lớp MG lớn A5), sau khi lên kế hoạch tôi bàn với giáo viên trong lớp về ý định của mình, hỏi bạn có thêm ý tưởng và sau đó chúng tôi đi đến một thống nhất chung sử dụng những dụng cụ âm nhạc do cô tự làm như :Vỏ hộp sữa chua ,que kem, vỏ lon bia,sỏi.... * Cách thực hiện:  Nhạc cụ 1: phách tre lụa :  Nguyên vật liệu:- Que tre dẹt: 40 cái - Dây duy băng: 20 m - Đề can , Keo nến  Cách làm: - Bước 1: Cắt dây duy băng có kích thước 60cm gập đôi dây cắt tam giác 1 đầu để tạo thành tua. - Bước 2: Lấy súng bắn keo dính 1 đầu còn lại vào que tre lấy đề can cuốn thật chặt đầu  Ứng dụng: - Giáo viên sử dụng để dạy trẻ trong giờ vận động âm nhạc hoặc chơi ở hoạt động góc, Nhạc cụ 2: Xúc xắc:  Nguyên vật liệu: - Vỏ hộp sữa chua đã rửa sạch, giấy màu, hồ gián, đề can các màu, viên sỏi, hột hạt Cáchlàm: - Bước 1: Cho sỏi vào trong hộp sữa chua, dùng hồ hoặc bang dính dán hai miệng hộp vào nhau, trang trí bằng cách vẽ hoặc dán giấy - Bước 2: Cắt đề can trang trí các màu theo đường viền tạo cánh hoa.  Ứng dụng: - Giáo viên sử dụng để dạy trẻ trong giờ âm nhạc, chơi ở hoạt động góc 10/21
9. Một số biện pháp phát huy tính tích cực trong hoạt động giáo dục âm nhạc cho trẻ 5- 6 tuổi Ví dụ: Vỏ lon bia bên trong có hạt làm xúc xắc, vỏ hộp sữa có gắn dây đeo để làm trống, những chiếc trống lắc do cô tự làm bằng vỏ sữa chua... - Tôi sưu tầm thể hiện phong phú các thể loại băng nhạc thiếu nhi, mầm non, dân ca, nhạc cổ điển các loại nhạc cụ dân tộc. Nếu có điều kiện dùng đàn thật hay có thể sử dụng mô hình, tranh cho trẻ quan sát. Ngoài ra cần có một số đồ dùng khuyến khích trẻ sáng tạo trong vận động theo nhạc như: Khăn choàng, vòng đeo tay, những con búp bê bằng vải hay thú nhồi bông làm bạn nhảy cùng trẻ. Tất cả những đồ dùng, đồ chơi trên đều phải ở trạng thái mở, trẻ dễ dàng lấy và sử dụng. (Những dụng cụ âm nhạc do cô tự làm) *Sử dụng trang phục biểu diễn một cách có hiệu quả: * Mục đích: Âm nhạc rất trừu tượng nhưng có tính giáo dục nghệ thuật sâu sắc. Vì vậy việc sớm hình thành tư duy trực quan và kích thích những yếu tố ban đầu là rất cần thiết. Vai trò của cô giáo trong vấn đề này là phải tạo được sự hứng thú say mê hoạt động nghệ thuật. Ví dụ: Dạy trẻ vận động minh hoạ bài hát “Cháu thương chú bộ đội” của tác giả Hoàng Văn Yến. Tôi cho cả lớp mặc trang phục của chú bộ đội. Tôi nhận thấy trên nét mặt vui tươi, hồ hởi trên mỗi trẻ. Trẻ vui sướng ngỡ mình là chú bộ đội vác súng bước đi hùng tráng. Trẻ được thể hiện tình cảm của mình đối với chú bộ đội. Kết quả tôi thấy trẻ rất hứng thú, có ý thức, tích cực tham gia hoạt động,và đạt được yêu cầu. (Hình ảnh: Sử dụng trang phục khi cho trẻ vận động theo nhạc) 11/21
10. Một số biện pháp phát huy tính tích cực trong hoạt động giáo dục âm nhạc cho trẻ 5- 6 tuổi  Kết quả: Khi vận động theo nhạc, việc sử dụng trang phục biểu diễn đã làm cho trẻ rất hào hứng, tích cực khi tham gia hoạt động, và có tính thẩm mỹ rất cao. * Ứng dụng công nghệ tin học vào trong hoạt động âm nhạc: * Mục đích: Đất nước ta hiện nay đang trong giai doạn phát triển công nghiệp hoá, hiện đại hoá cùng với sự bùng nổ công nghệ thông tin. Để đáp ứng nhu cầu của xã hội, hiện nay các cấp học rất cần được ứng dụng công nghệ thông tin vào trong giảng dạy. Việc ứng dụng công nghệ thông tin vào trong giảng dạy ở cấp học mầm non làm đa dạng hoá hình thức dạy học giúp trẻ được thay đổi không khí mới, hấp dẫn, trong giờ học, tạo cho trẻ niềm hứng thú, hăng say tích cực tham gia vào hoạt động, làm cho hiệu quả giáo dục cao. Đặc biêt giúp giảm bớt đồ dùng không cần thiết, giảm bớt sức lao động của giáo viên và giảm bớt chi phí. Ví dụ: Dạy múa bài “Cháu yêu bà” của tác giả Xuân Giao. Để chuẩn bị cho bài giảng, ý tưởng của tôi tạo cho trẻ hứng thú và khơi gợi tình cảm của cháu đối với bà của mình bằng cách cho trẻ xem video clip vở kịch rối tóm tắt theo truyện Tích Chu. Tôi tập kể diễn cảm tóm tắt nội dung cốt truyện, sưu tầm rối hình cậu bé Tích Chu, sau đó được quay làm đĩa CD và lưu vào máy vi tính, khi dạy có thể cho xem trên máy chiếu.  Kết quả: Ứng dụng công nghệ thông tin vào giảng dạy như vậy, tôi thấy các cháu thích thú khi được thay đổi không khí, có ý thức, say sưa và tích cực vào vận động theo nhạc. (Hình ảnh: Sử dụng máy chiếu gây hứng thú cho trẻ trong bài hát “cháu yêu Bà”) Khi sử dụng công nghệ thông tin giúp trẻ hào hứng, tập trung, trẻ cảm nhận được tình cảm, thái độ qua hình ảnh, video từ đó làm nâng cao khả năng vận động theo nhạc cho trẻ. 4.3. Giải pháp 3: Tích hợp, nồng ghép nội dung âm nhạc vào các hoạt động khác *Áp dụng nhiều hình thức, đan xen giữa các phần trong trong giờ hoạt động giáo dục âm nhạc * Mục đích: - Do đặc điểm của lứa tuổi mẫu giáo nên giáo dục trẻ cần tiến hành theo phương châm: “Học mà chơi - chơi mà học” theo chương trình giáo dục mầm non mới. Một 12/21
11. Một số biện pháp phát huy tính tích cực trong hoạt động giáo dục âm nhạc cho trẻ 5- 6 tuổi giờ hoạt động giáo dục âm nhạc cô xây dựng theo các cách khác nhau, mỗi giờ học chọn một phần trọng tâm chủ yếu trong một hoạt động: + Trọng tâm là dạy hát thì nội dung chính là tập cho trẻ hát thuộc bài hát, hát rõ lời, đúng nhạc. Sau khi dạy hát cho trẻ thì tôi sẽ tổ chức cho trẻ chơi một trò chơi để trẻ không còn thấy nhàm chán Ví dụ: cho trẻ chơi trò chơi: “Giai điệu các con vật ngộ nghĩnh”. + Cách chơi: Cô có vòng quay âm nhạc, cô mời tổ trưởng lên quay. Khi vòng quay đến nốt nhạc sẽ có giai điệu của bài hát, con hãy lắng nghe và đoán xem đó là bài hát nói về con vật gì? Sau đó cả đội thể hiện bài hát nói về con vật đó. + Luật chơi: Nếu thể hiện đúng bài hát đó, đội chơi sẽ nhận được một món quà. Nếu không trả lời đúng tên bài hát hoặc không thể hiện được bài hát thì đội đó sẽ mất lượt chơi và chờ cơ hội lần sau. Cô tổ chức cho trẻ chơi 2 – 3 lần. Sau khi trẻ được tham gia chơi trò chơi thì trẻ sẽ tĩnh tâm lại và bắt đầu lắng nghe cô hát, giai điệu bài hát cùng thể hiện theo giai điệu bài hát + Nếu trọng tâm là nghe hát thì phần nghe hát phải kéo dài hơn, chủ yếu là trẻ được nghe cô hát, trẻ cảm nhận được tính chất, tình cảm của âm nhạc nên hưởng ứng cảm xúc với những trạng thái cảm xúc có trong tác phẩm. Phần ôn hát sẽ ngắn hơn và đan xen là trò chơi + Nếu trọng tâm là biểu diễn văn nghệ thì cô tổ chức cho trẻ biểu diễn giống như một chương trình văn nghệ, giúp trẻ ôn lại những bài đã học, tự tin mạnh dạn biểu diễn trước đông người. - Để thu hút vào giờ học và giúp trẻ làm quen với hoạt động âm nhạc được tốt hơn, giáo viên cần đầu tư, nghiên cứu, sáng tạo trong phương pháp dạy học. + Vào đầu giờ học cô có thể trò chuyện về chủ đề, xem vật thật, tranh ảnh hay đoạn video,rối có liên quan tới nội dung bài dạy để dẫn dắt trẻ tới tác phẩm, vào bài học một cách nhẹ nhàng, tự tin không gò bó trẻ. (Trẻ quan sát video để trò chuyện, gây hứng thú) - Để tăng phần hấp dẫn của giờ học, cho trẻ chơi trò chơi âm nhạc nhằm phát triển năng khiếu, ôn luyện kiến thức kỹ năng cho trẻ về âm nhạc. - Khi cho số đông trẻ được tham gia chơi, tôi nhận thấy một giờ hoạt động âm nhạc cần đảm bảo các nội dung: Ca hát, vận động theo lời ca, trẻ được nghe hát và được chơi trò chơi âm nhạc. Trong một tiết học được tổ chức thực hiện như trẻ được chơi với cô, được gần gũi trò chuyện với cô, không gò bó trẻ. 13/21