Sáng kiến kinh nghiệm Một số biện pháp nhằm thu hút bạn đọc đến với phong trào đọc sách trong thư viện trường học

Nội dung tài liệu: Sáng kiến kinh nghiệm Một số biện pháp nhằm thu hút bạn đọc đến với phong trào đọc sách trong thư viện trường học

1. I. ĐẶT VẤN ĐỀ 1. Lí do chọn đề tài: Sách báo có vị trí đặc biệt quan trọng đối với đời sống xã hội như LENIN đã nói: “Không có sách thì không có tri thức, không có tri thức thì không có chủ nghĩa cộng sản”. Có người đã ví “ Thư viện chính là linh hồn của trường học”. “Thư viện trường học là một bộ phận cở sở vật chất trọng yếu, là trung tâm sinh họat văn hóa và khoa học của nhà trường. Thư viện góp phần nâng cao chất lượng giảng dạy của giáo viên, bồi dưỡng kiến thức cơ bản về khoa học và xây dựng thói quen tự học, tự nghiên cứu cho học sinh, tạo cơ sở từng bước thay đổi phương pháp dạy và học. Đồng thời, thư viện tham gia tích cực vào việc bồi dưỡng tư tưởng chính trị và xây dựng nếp sống văn hóa mới cho các thành viên nhà trường” (Tài liệu bồi dưỡng nghiệp vụ thư viện trường phổ thông- Vũ Bá Hòa chủ biên). Với nhà trường, sách báo lại có ý nghĩa quan trọng vì nó là người bạn gần gũi nhất, là học liệu cần thiết nhất của thầy và trò. Học sinh cần có sách giáo khoa, sách bài tập, sách tham khảo để học tập và rèn luyện. Giáo viên cần có sách giáo khoa, sách nghiệp vụ, sách tham khảo để giảng dạy và bồi dưỡng chuyên môn, không ngừng nâng cao kiến thức. Ngoài ra các loại báo, tạp chí...,ở thư viện cũng là nguồn tài liệu tham khảo hết sức quan trọng đối với giáo viên và học sinh trong nhà trường. Nhiệm vụ của thư viện trường học là phục vụ cho việc giảng dạy và học tập góp phần tích cực vào việc nâng cao chất lượng giáo dục. Để việc giảng dạy và học tập được tốt, công tác phục vụ bạn đọc trong thư viện trường học phải được thường xyên, liên tục, phải luôn luôn thay đổi cách phục vụ để thu hút bạn đến với thư viện ngày càng nhiều. Thời kinh tế thị trường làm cho quỹ thời gian của mỗi người như bị rút ngắn lại, không dành cho việc đọc sách, có chăng chỉ dành cho văn hóa nghe nhìn đang “lấn át” văn hóa đọc. Và khi được hỏi về thư viện trường mình, nhiều bạn học sinh cấp TH, THCS, THPT ngạc nhiên: “Trong trường cũng có thư viện à?”. Thực tế đó cho thấy, thư viện trường học là nhân tố góp phần đổi mới phương pháp giảng dạy, thay lối đọc - chép truyền thống và góp phần hình thành “văn hóa đọc” đang dần mai một trong giới trẻ, dường như đang bị học sinh lãng quên. Hệ thống thư viện trường học chậm phát triển cả về số lượng và chất lượng. Cơ sở vật chất nghèo nàn, không có phòng đọc, các đầu sách chưa phong phú, không được cập nhật đã dẫn tới tình trạng nghèo nàn nội dung và chậm thông tin, phương pháp quản lý chưa khoa học, đó là thực trạng đang diễn ra ở nhiều
2. 2 thư viện hiện nay. Thậm chí nhiều trường nếu có thư viện cũng chỉ là hình thức, không phát huy được hiệu quả, rất ít khi thấy học sinh lên tra cứu tài liệu. Đứng trước sự phát triển như vũ bão của công nghệ thông tin, nào là games, chat... với nhiều trò chơi ngày càng đa dạng, phong phú, hấp dẫn đã lôi cuốn giới trẻ tham gia rất nhiều. Vì vậy việc ham mê đọc sách, đọc báo của các em ngày càng hạn chế. Trong những năm qua, thư viện trường tôi đã luôn đổi mới công tác phục vụ bạn đọc nhằm mục đích lôi cuốn bạn đọc đến với thư viện ngày càng đông hơn, song việc ham muốn đọc sách của bạn đọc vẫn chưa đạt hiệu quả cao. Xuất phát từ nhận thức trên, cũng như tìm hiểu thực tiễn thực trạng công tác thư viện tôi đã chọn đề tài: “Một số biện pháp nhằm thu hút bạn đọc đến với phong trào đọc sách trong thư viện trường học”. 2. Mục đích nghiên cứu: Đề tài được thực hiện nhằm rút ra những kinh nghiệm, cách thức để có thể lôi cuốn bạn đọc đến với thư viện, làm cho bạn đọc ham mê tìm tòi, nghiên cứu tài liệu trau dồi kiến thức và giúp phát huy tối đa nguồn tài sản của thư viện, làm cho số lượng sách trong thư viện luôn được luân chuyển thường xuyên, liên tục. 3. Đối tượng nghiên cứu: Đối tượng nghiên cứu của đề tài này là tập thể cán bộ, giáo viên, công nhân viên và đặc biệt là toàn bộ học sinh của trường với thời gian nghiên cứu là 1 năm (từ năm 2022 đến năm 2023). 4. Đối tượng khảo sát thực nghiệm: Hiện tại trường có 41 cán bộ, giáo viên. Có 23 lớp học tổng số 871 em học sinh. Hơn mười năm, cùng với sự trưởng thành không ngừng và những thành tích lớn lao của nhà trường, thư viện từng ngày càng được củng cố và ngày càng được phát huy. Góp phần tích cực trong sự nghiệp trồng người. Ngay từ những ngày đầu mới thành lập tuy còn rất nhiều những khó khăn về cơ sở vật chất, không có phòng đọc chỉ là một cái kho chứa sách mà hầu hết lại là sách lạc hậu, rách nát. Qua nhiều năm phấn đấu liên tục, được sự quan tâm giúp đỡ của các cấp lãnh đạo, nhất là ban giám hiệu đã quyết tâm xây dựng thư viện trở thành thư viện đạt chuẩn. Giờ đây thư viện trường đã được đặt trong một toà nhà đẹp đẽ khang trang. Với một phòng đọc học sinh và phòng đọc của giáo viên. Tổng số sách trong thư viện với gần 7000 bản sách. Ngoài ra còn có 10 loại báo và tạp chí... Hàng năm tổng số vốn tài liệu được bổ sung bằng nhiều nguồn quĩ khác nhau, làm cho kho sách ngày càng phát triển phong phú về chủng loại và chất lượng. Hơn nữa trong những năm qua việc triển khai đổi mới chương trình giáo dục phổ thông, cải tiến
3. 3 phương pháp dạy học, phát huy tính tích cực, chủ động sáng tạo của học sinh thì vai trò của sách lại càng trở nên quan trọng hơn trong hoạt động dạy và học. Nhằm khai thác triệt để giá trị kho sách, phục vụ số lượng giáo viên và học sinh tương đối đông (so với các trường trong huyện). 5. Phương pháp nghiên cứu: Lập kế hoạch tổ chức thực hiện các biện pháp và quan sát kết quả của quá trình thực hiện các biện pháp ấy. 6. Phạm vi và kế hoạch nghiên cứu: Ngay từ khi mới làm Thư viện, tôi đã tiến hành nghiên cứu vấn đề: Một số biện pháp nhằm thu hút bạn đọc đến với phong trào đọc sách trong thư viện trường học. Công tác nâng cao chất lượng thư viện và đạt thư viện chuẩn đã được tôi nghiên cứu từ đầu năm học cho đến nay.
4. 4 II. GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ 1. Cơ sở lý luận: 1.1. Một số khái niệm: Hiện nay trên thế giới có một sự công nhận khá rộng rãi là thư viện được tạo thành từ bốn yếu tố: vốn tài liệu, cơ sở vật chất kĩ thuật, cán bộ thư viện và bạn đọc; giữa chúng có mối quan hệ, tác động chặt chẽ với nhau. Trong đó bạn đọc là một bộ phận chiếm vai trò rất quan trọng. Vốn tài liệu chỉ thực sự phát huy được giá trị khi nó được bạn đọc sử dụng. Phục vụ bạn đọc là mục tiêu cuối cùng của bất bật kỳ một thư viện nào. Thư viện Vốn tài liệu Bạn đọc Cán bộ CSVC- KT thư viện Đối với thư viện trường học, bạn đọc được chia ra 2 đối tượng chính là giáo viên và học sinh. Hoạt động của thư viện nhằm thu hút, tuyên truyền giới thiệu và đưa ra phục vụ các dạng tài liệu, giúp đỡ người tới thư viện trong việc lựa chọn và sử dụng tài liệu một cách thích hợp. Công tác này được tiến hành bởi sự kết hợp các quá trình liên quan chặt chẽ với nhau của việc phục vụ đọc, mượn tài liệu, phục vụ thông tin tra cứu. 1.2. Vị trí: * Thư viện là chiếc cầu nối. * Thư viện là nơi tập trung đầy đủ sách, có khả năng và phương tiện để phục vụ tốt nhất, tiết kiệm nhất những yêu cầu, những thắc mắc của giáo viên, học sinh trong việc dạy và học. Để nâng cao chất lượng giảng dạy thầy phải học, đọc.
5. 5 Để nâng cao chất lượng học và bổ sung kiến thức trò phải đọc. Vì vậy công tác tuyên truyền thu hút bạn đọc phải gắn liền với việc dạy và học. Phải lấy mục tiêu đào tạo và nhiệm vụ năm học của nhà trường làm mục tiêu và nhiệm vụ của thư viện nhà trường. 1.3. Tầm quan trọng: * Là công tác trung tâm của mỗi thư viện nhằm dùng mọi hình thức, nhanh chóng luân chuyển để thỏa mãn nhu cầu đọc của giáo viên và học sinh. * Là công tác khác trong thư viện như: bổ sung, đăng ký, phân loại đều có mục đích cuối cùng là phục vụ bạn đọc. * Là công tác để đánh giá hoạt động của thư viện. Để đánh giá đúng phải xem xét bạn đọc được phục vụ như thế nào, sách báo để mượn đọc có dễ dàng và đúng yêu cầu hay không. Đặc biệt là xem thư viện đã có tác dụng như thế nào đến việc nâng cao chất lượng dạy học, đã góp phần vào việc giáo dục và tạo thói quen đọc sách ra sao. Để thu hút bạn đọc đến với thư viện ngày càng đông cần đảm bảo các nội dung công tác phục vụ bạn đọc: - Nghiên cứu nhu cầu, hứng thú đọc. - Hướng dẫn bạn đọc sử dụng thư viện. - Tổ chức phục vụ bạn đọc trong và ngoài thư viện. - Tuyên truyền giới thiệu các loại hình tài liệu. - Hướng dẫn cách tra cứu tài liệu. - Hướng dẫn phương pháp đọc sách. - Phục vụ thông tin theo yêu cầu bạn đọc. 2. Thực trạng thu hút bạn đọc đến thư viện trường học: Bộ GD&ĐT đã có nhiều chủ trương đúng đắn và biện pháp cụ thể nhằm đẩy mạnh công tác xây dựng thư viện trường học. Tiêu chuẩn về thư viện được áp dụng theo quyết định số 01/QĐ-BCG&ĐT ngày 02/01/2003 đã thay thế cho nhiều tiêu chuẩn trước đó đánh dấu sự phát triển của thư viện trong các trường học. Giờ đây, thư viện không chỉ là nơi giữ sách mà thực sự phải là một trung tâm văn hóa sư phạm để thầy và trò học tập, nghiên cứu hàng ngày. Từ vai trò của thư viện trong thực tế, soi vào hoạt động thư viện của nhà trường tôi nhận thấy những thuận lợi và khó khăn sau: 2.1. Thuận lợi: - Được Phòng GD& ĐT Huyện Hoài Đức ngày càng quan tâm và chỉ đạo cụ thể để nâng cao chất lượng các hoạt động của thư viện nhà trường. - Ban giám hiệu nhà trường rất quan tâm đến công tác thư viện, luôn chú trọng đầu tư vào việc xây dựng cơ sở vật chất, vốn tài liệu cho thư viện nên sách báo phục vụ cho việc dạy và học của giáo viên và học sinh tương đối đầy đủ.
6. 6 - Từ năm học 2011-2012, thư viện nhà trường đã được công nhận là “ Thư viện chuẩn quốc gia ”. - Cơ sở vật chất: Vị trí phòng thư viện ở nơi trung tâm, sạch sẽ có kho sách riêng, đủ bàn ghế ngồi đọc, đảm bảo thoáng mát, đạt tiêu chuẩn ánh sáng, tạo điều kiện tốt cho mọi hoạt động của giáo viên và học sinh. - Cán bộ thư viện nhiệt tình, cởi mở, năng động, sáng tạo, thường xuyên quan tâm đến công tác bạn đọc. Luôn đổi mới hình thức phục vụ bạn đọc. - Đội ngũ cán bộ giáo viên, công nhân viên nhà trường đa phần là trẻ, rất ham mê đọc sách. - Hoạt động của thư viện đã đi vào nề nếp và ngày càng được nâng cấp, kiện toàn. 2.2. Khó khăn: - Nguồn kinh phí dành cho thư viện còn hạn chế dẫn đến khó khăn trong việc mua sắm các trang thiết bị phục vụ đặc biệt là công tác tổ chức các hoạt động. - Đa số học sinh chưa có thói quen đến thư viện, chưa có kĩ năng tìm mượn sách báo ở thư viện, chưa biết khai thác từ sách báo, chưa biết tự học bồi dưỡng bằng sách báo. - Nhận thức của nhân dân chưa cao nên ảnh hưởng đến một số phong trào ủng hộ hoặc quyên góp sách cho thư viện, để nguồn tài liệu của nhà trường ngày càng phong phú. Đứng trước yêu cầu đặt ra của người làm công tác thư viện và trước những thuận lợi, khó khăn trên, tôi luôn băn khoăn, trăn trở làm thế nào để những quyển sách hay, sách quý đến tay bạn đọc một cách thích thú và đem lại lợi ích góp phần nâng cao chất lượng dạy học. 3. Một số biện pháp nhằm thu hút bạn đọc đến thư viện: 3.1. Biện pháp 1: Xây dựng kho sách của thư viện ngày càng phong phú, đa dạng với phương châm bám sát nhu cầu đọc, phù hợp với tâm lý lứa tuổi học sinh Tiểu học. Muốn vậy cán bộ thư viện phải nghiên cứu nhu cầu, hứng thú đọc của giáo viên và học sinh để xây dựng vốn tài liệu. - Đối với giáo viên: Ngay từ đầu năm học, thư viện trường tôi đã lấy ý kiến của giáo viên về các đầu sách cần thiết, bổ ích phục vụ cho việc dạy học trong nhà trường. Sau đó thông qua tổ chuyên môn để tổng hợp và bổ sung tài liệu kịp thời nhanh chóng. - Đối với học sinh:
7. 7 Thư viện phát phiếu để nắm bắt được nhu cầu đọc của học sinh, từ đó cán bộ thư viện đã phân loại, tổng hợp và đáp ứng được kịp thời nhu cầu đọc cho học sinh. Tuy nhiên các em ở lứa tuổi học sinh Tiểu học bắt đầu có những thay đổi lớn về mặt phát triển cá tính và hoạt động tâm lí. Các em rất quan tâm đến nhân cách, có xu hướng bộc lộ phẩm chất và hành động, khát khao tìm hiểu đời sống bên ngoài và đã hình thành thái độ của mình với các sự kiện xảy ra xung quanh thông qua những suy nghĩ độc lập. Các em đã có những hứng thú với khoa học, văn học và kĩ thuật hiện đại. Có em yêu toán học, có em thích văn học, có em lại say sưa với môn lịch sử, có em thích đọc truyện dài tập, truyện tranh, có em lại say mê với những câu chuyện cổ tích đầy lí thú...sở trường và năng khiếu của các em hình thành rõ rệt. Các em bắt đầu đòi hỏi nhiều loại sách khác nhau. Tuy nhiên hứng thú đọc sách của các em vẫn còn tiếp tục biến đổi của trạng thái tâm lí, hoàn cảnh sống và học tập. Do đó thư viện cần phối hợp với các giáo viên chủ nhiệm để nắm sát yêu cầu và có kế hoạch phục vụ liên tục chu đáo các đối tượng; cần giúp các em biết cách sử dụng thư viện, biết cách đọc sách và làm việc với sách, coi sách là người thầy thứ hai của mình. - Căn cứ vào chương trình học của nhà trường, nhu cầu nghiên cứu giảng dạy và học tập của giáo viên và học sinh để tiến hành lựa chọn tài liệu đưa vào thư viện. Tôi đã thường xuyên theo dõi kế hoạch xuất bản - phát hành thông qua mục lục giới thiệu sách mới, dựa vào danh mục sách tham khảo, bản hướng dẫn đặt sách của Nhà xuất bản giáo dục và các nhà xuất bản khác để xây dựng kế hoạch bổ sung cụ thể. Với thể loại truyện, thư viện nhà trường đã phát phiếu cho 724 học sinh và thu được kết quả như sau: (Minh chứng) Ngoài việc phát phiếu điều tra, để nghiên cứu nhu cầu đọc, tôi còn trao đổi ý kiến với bạn đọc khi họ đến mượn, trả sách hoặc trong các giờ đọc sách. Việc làm này, theo tôi sẽ giúp cán bộ thư viện phát hiện được nhu cầu, hứng thú, khả năng đọc sách của từng người hay từng nhóm bạn đọc. Khi nghiên cứu được nhu cầu, hứng thú đọc Cán bộ thư viện sẽ tìm hiểu nội dung những cuốn sách phù hợp, lên kế hoạch thật chi tiết sau đó xin ý kiến chỉ đạo của Ban Giám Hiệu để bổ sung cho thư viện. Ngoài số sách giáo khoa luôn được mua mới hàng năm ( 03 bộ/khối lớp), thư viện trường tôi còn thường xuyên bổ sung các loại sách khác, tuy số lượng không nhiều nhưng đáp ứng tối đa nhu cầu đọc của cán bộ, giáo viên và học sinh của trường. Việc mua sách dựa trên nhu cầu, hứng thú đọc theo tôi có tác dụng rất lớn trong việc lôi cuốn bạn đọc đến thư viện. Hứng thú đọc chính là động cơ thúc đẩy việc đọc. Thực tế đã chứng minh Thư viện trường chúng tôi mỗi ngày đón
8. 8 trung bình trên 90 lượt bạn đọc đến với thư viện và lượng sách luân chuyển tại thư viện trường tôi luôn lớn. * Nhà trường phát động phong trào quyên góp ủng hộ sách, tài liệu cho thư viện. Đó là phong trào “ Góp một cuốn sách nhỏ, đọc ngàn cuốn sách hay” thu hút tất cả học sinh, giáo viên, công nhân viên trong toàn trường tham gia. Với tinh thần cùng nhau chia sẻ sách, hãy đặt cuốn sách yêu quí của mình lên giá sách của thư viện. Ngay từ những ngày đầu phát động, phong trào đã nhận được sự ủng hộ nhiệt tình của các thầy cô, các em học sinh. - Thời gian phát động từ ngày 1/10/2022 đến ngày 31/10/2022. - Đối tượng: Cán bộ, giáo viên, học sinh trong toàn trường. - Nội dung quyên góp: Mỗi cán bộ, giáo viên và học sinh trong trường quyên góp ít nhất một đầu sách thỏa mãn một trong những yêu cầu sau: 1. Sách giáo khoa từ lớp 1 đến lớp 5: có nội dung theo chương trình của Bộ GD& ĐT, còn sử dụng được không rách nát hoặc quá bẩn. 2. Sách tham khảo: của các môn học hoặc các sách về tìm hiểu xã hội. 3. Truyện đọc, báo chí lành mạnh có tính giáo dục. Kết quả, toàn trường đã quyên góp được trên 250 quyển sách các loại, 50 tờ báo, tạp chí và một số truyện tranh đặc sắc. Có thể nói phong trào quyên góp sách báo trong nhà trường đã góp phần đáng kể trong việc tăng vốn tài liệu cho tủ sách dùng chung và tủ sách thiếu nhi của thư viện nhà trường, đáp ứng nhu cầu đọc trong nhà trường. 2.2. Biện pháp 2: Xây dựng kế hoạch đọc sách cho học sinh, hướng dẫn cho học sinh phương pháp đọc sách. - Kế hoạch đọc sách phải nằm trong kế hoạch của nhà trường. Kế hoạch phải nêu lên được từng chủ điểm đọc, các sách tương ứng với chủ điểm, thời gian đọc. - Chúng tôi đã xây dựng kế hoạch đọc sách trên cơ sở nghiên cứu chương trình học của từng lớp và nhu cầu đọc của học sinh. Xin giới thiệu với các đồng chí kế hoạch đọc sách của một tuần dành cho học sinh các khối lớp: (Minh chứng) - Trong các giờ đọc của học sinh, cán bộ thư viện theo dõi nắm được nhu cầu sở thích của các em nên đặt ra kế hoạch cụ thể cho việc lựa chọn, phân loại các đầu sách một cách khoa học theo nội dung chủ đề, chủ điểm sách hoặc theo từng môn học ( tự nhiên, xã hội hay tổng hợp)... - Đến trước thi học kỳ chừng một tháng tôi tiến hành giới thiệu cho các em mượn các loại sách như: Giải bài tập, câu hỏi ôn tập, một số đề kiểm tra...Vì
9. 9 vậy việc đọc sách theo kế hoạch đã giúp học sinh mở rộng vốn kiến thức từ đó các em biết vận dụng vào việc học tập của mình và đạt kết quả cao trong các kỳ thi. Xây dựng kế hoạch đọc sách là một biện pháp rất tốt để học sinh mở rộng kiến thức đạt hiệu quả cao. Kế hoạch này phải được triển khai từ trước năm học. * Hướng dẫn học sinh phương pháp đọc sách, xây dựng văn hóa đọc cho học sinh: - Hiện nay số lượng sách và đầu sách được xuất bản nhiều nên học sinh “vớ gì đọc nấy”, đọc theo cảm hứng (thích thì đọc, không thích thì bỏ) chưa có ý thức, thói quen lựa chọn sách trước khi đọc. - Định hướng đọc để giáo dục và khơi dậy ở các em niềm thích thú đam mê với sách để từ đó nâng cao hiểu biết phục vụ cho học tập các bộ môn trong chương trình học của các em. - Ngoài ra, việc định hướng đọc cũng giúp nâng cao kiến thức, hiểu biết thêm về xã hội, giúp cho việc giáo dục toàn diện học sinh đạt hiệu quả cao. Một biện pháp mà chúng tôi đã thực hiện và vô cùng tâm đắc đó chính là biện pháp phối hợp, lồng ghép giới thiệu, định hướng sách đọc cho học sinh trong các giờ dạy của giáo viên. Trong bài học, bên cạnh yêu cầu tìm hiểu nắm vững tri thức, giáo viên còn yêu cầu sưu tầm tư liệu từ nguồn thư viện của nhà trường. Theo đó các thầy cô giáo giảng dạy sẽ trực tiếp hướng dẫn học sinh xuống thư viện nhà trường để tra cứu, tập hợp. Chẳng hạn, để thực hiện chuyên đề Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Bác Hồ, chúng tôi lựa chọn nội dung “ Tấm gương ý chí, nghị lực Hồ Chí Minh” cho việc giảng dạy. Từ đó, chúng tôi giới thiệu và định hướng các em tìm đọc những cuốn sách về Bác Hồ trong “ Tủ sách Bác Hồ” ở thư viện nhà trường. Song “ Tủ sách Bác Hồ” là tập hợp một số lượng lớn các cuốn sách viết về Bác. Vậy các em phải tìm đọc những cuốn sách nào cho phù hợp nội dung trên? Chúng tôi đã giới thiệu cùng các em một số cuốn sách tiêu biểu như: “ Trí nhớ đặc biệt của Bác Hồ”, “ Hồ Chí Minh chân dung đời thường” ...Đó là những cuốn sách với những câu chuyện rất cụ thể và vô cùng xúc động về tấm gương ý chí nghị lực của Người. Thực tế các em đã đến thư viện nhiều hơn, các em đã 100% tìm và truyền tay nhau đọc rất say sưa những cuốn sách đó. Với nhiều bộ môn khác như Toán học, Địa lý, Lịch sử, Khoa học, ...100% giáo viên trong nhà trường đều áp dụng biện pháp như vậy. 3.3. Biện pháp 3: Tổ chức và sắp xếp tài liệu khoa học, hợp lí. - Bất kì thư viện nào dù lớn hay nhỏ thì việc sắp xếp kho tài liệu cũng rất quan trọng. Nếu tài liệu nằm đúng vị trí sẽ phát huy hết hiệu quả sử dụng.
10. 10 - Tổ chức kho sách tốt cũng nhằm nâng cao hiệu quả phục vụ bạn đọc. Nếu bạn đọc cần tìm một cuốn sách trên thư viện mà tìm mãi không thấy hoặc phải dành quá nhiều thời gian vào việc tìm tài liệu hơn là đọc hay nghiên cứu tài liệu đó thì tôi nghĩ thư viện đó sẽ mất dần một lượng bạn đọc không nhỏ: thay vì đến thư viện thì bạn đọc sẽ tìm đến các hình thức tra tìm thông tin khác như mạng internet... - Đối với thư viện trường học: Do có đặc thù riêng nên thư viện trường học thường được tổ chức thành 3 khu vực kho: + Khu vực sách giáo khoa + Khu vực sách nghiệp vụ + Khu vực sách tham khảo Ngoài ra thư viện còn có thêm “tủ sách văn học”, “tủ sách giáo dục đạo đức pháp luật”, “tủ sách của em”.... - Cách sắp xếp tài liệu ở thư viện trường học có 2 cách sắp xếp là theo môn loại và theo số đăng kí cá biệt. Theo tôi cách sắp xếp theo môn loại là hiệu quả hơn cả. Vì thư viện trường học hoạt động theo phương thức đóng - mở nên càng cần tiết kiệm thời gian trong việc tìm tài liệu hay muốn tìm tài liệu có cùng nội dung hay chủ đề. Phương pháp sắp xếp này rất thuận tiện cho việc phục vụ bạn đọc. Bạn đọc có thể dễ dàng tra tìm tài liệu có nội dung mà mình cần(có thể nhiều tác giả hoặc 1 tác giả) không cần phải tra cứu từ mục lục. Ví dụ: Tổ chức kho sách giáo khoa nên theo khối lớp và trong từng khối lớp thì theo môn loại. Tôi tin rằng bằng cách sắp xếp khoa học, hợp lý bạn đọc sẽ dễ dàng tìm được cuốn sách mà mình cần khi đến với thư viện trường học. 3.4. Biện pháp 4: Đổi mới và mở rộng các hình thức phục vụ bạn đọc. Bên cạnh các hình thức phục vụ truyền thống, thư viện sáng tạo ra nhiều hình thức phục vụ bạn đọc hiệu quả nhằm phát huy tác dụng của sách báo đối với chất lượng giáo dục của nhà trường là phát triển vòng quay của sách. - Các em học sinh luôn thích sự mới mẻ, muốn tìm tòi khám phá những thứ xung quanh mình. Đọc sách cũng vậy nếu chỉ bó buộc trong một không gian quen thuộc với bàn, ghế, bảng......thì lâu dần cũng làm giảm đi sự hứng thú đọc sách của các em. Thư viện có thể mở rộng không gian đọc sách ra vườn trường, sân trước, sân sau, dưới gốc cây...xây dựng thư viện lưu động, túi sách, giỏ sách. Hay nói cách khác thư viện cũng cần hướng đến mô hình “thư viện mở rộng” để khơi dậy và duy trì niềm đam mê đọc sách trong các em.
11. 11 - Tổ chức phục vụ cho các em đọc sách báo tại thư viện trong những buổi hoạt động ngoài giờ lên lớp, học phụ đạo hay các em đi lao động, tập huấn Đội...Trong những lần đọc sách như thế này cán bộ thư viện tổ chức ra những câu đố vui cho các em giải với mục đích tạo cho các em có thêm khả năng tư duy. - Trong những buổi chào cờ đầu tuần cũng có thể xen lẫn vào một số câu hỏi đố vui cho các em học sinh. - Hay những giờ các em lên thư viên CBTV có thể thay đổi bằng nhiều hình thức như cho các em vẽ tranh theo sách, Kể chuyện theo sách, ... - Bên cạnh đó cán bộ thư viện là người giữ vai trò đặc biệt quan trọng, là người giữ gìn và bảo quản kho sách nhưng cũng là yếu tố quan trọng thu hút bạn đọc đến thư viện. Ý thức được điều đó tôi luôn trau dồi chuyên môn nghiệp vụ, tham gia đầy đủ các buổi sinh hoạt chuyên môn của bộ phận thư viện. Trong công việc hàng ngày, tôi luôn tận tâm nhiệt tình, cởi mở, hết lòng phục vụ bạn đọc. Đến với thư viện trường tôi các đồng chí sẽ tìm được thông tin nhanh nhất với sự hỗ trợ của cán bộ thư viện. Tôi luôn quan niệm, thái độ phục vụ thân thiện của mình chính là một trong những điều kiện cần và đủ để số lượng bạn đọc đến thư viện ngày càng đông hơn. 3.5. Biện pháp 5: Tuyên truyền giới thiệu sách báo tài liệu đến với bạn đọc qua nhiều hình thức. - Để từng trang sách nhỏ đến được với bạn đọc trong nhà trường, dẫn dắt mỗi người hướng đến một chân trời rộng mở, rất cần có hoạt động tuyên truyền thông tin về sách. - Trong nhiều năm học trước, thư viện nhà trường đã rất chú ý đến công tác giới thiệu sách thông qua một số hình thức như: nói chuyện dưới cờ về sách theo chủ điểm tháng, tin vắn về sách trên bảng, kết hợp với việc hình thành các thư mục theo chủ đề của năm học hoặc theo nhóm kiến thức chuyên môn: thư mục sách môn Toán học, Tiếng Việt môn Lịch sử ..v..v Qua các hình thức như vậy, việc thông tin tuyên truyền sách đến độc giả trong trường cũng đã có được những thành công nhất định. Nhiều thầy cô giáo tâm huyết với sách và các em học sinh say mê sách đã thường xuyên tìm đến thư viện để có cho mình những trang chữ đầy ý nghĩa. - Để những cuốn sách hay đến tay với nhiều bạn đọc thì thư viện nhà trường đã hình thành nhóm “Tuyên truyền giới thiệu sách” gồm các thầy cô giáo và các em học sinh là những người yêu sách, muốn chia sẻ những cái hay, cái đẹp của sách, đồng thời là những "cây bút" có năng lực và giàu nhiệt huyết, muốn đem những bản sách có giá trị đến với bạn đọc trong trường. Tôi tin rằng đây