Đề cương SKKN Một số biện pháp tạo hứng thú cho trẻ 5-6 tuổi trong khám phá khoa học ở trường Mầm non thông qua việc tổ chức các hoạt động trải nghiệm

Nội dung tài liệu: Đề cương SKKN Một số biện pháp tạo hứng thú cho trẻ 5-6 tuổi trong khám phá khoa học ở trường Mầm non thông qua việc tổ chức các hoạt động trải nghiệm

1. Với mong muốn giúp trẻ hứng thú tham gia vào các hoạt động khám phá khoa học giúp trẻ được tham gia vào các hoạt động trải nghiệm nhằm khơi dậy những khả năng tiềm ẩn, hình thành và phát triển ở trẻ những chức năng tâm sinh lí, năng lực và phẩm chất, những kỹ năng sống cần thiết phù hợp với lứa tuổi góp phần tạo tiền đề cho trẻ vào lớp 1, Nên tôi mạnh dạn chọn đề tài “ Một số biện pháp tạo hứng thú cho trẻ 5-6 tuổi trong khám phá khoa học ở trường mầm non thông qua việc tổ chức các hoạt động trải nghiệm. ” . - Tính mới của đề tài: Giúp trẻ thỏa mãn các nhu cầu vui chơi, trải nghiệm trong quá trình hoạt động. Sáng kiến này đưa ra được một số giải pháp mới phù hợp với xu thế xã hội và tình hình thực tiễn ở trường chúng tôi cũng như chương trình giáo dục mầm non hiện nay trong việc phát huy tính tích cực của trẻ khi được trải nghiệm ở trường mầm non. PHẦN II. NỘI DUNG NGHIÊN CỨU I. Cơ sở khoa học 1. Cơ sở lý luận Khám phá khoa học là một trong những chiến lược quan trọng giúp phát triển tư duy và năng lực của trẻ. các bé không chỉ học hỏi những kiến thức khoa học qua hình ảnh, lời kể mà còn trực tiếp trải nghiệm, tìm tòi, khám phá những gì bé quan tâm, muốn tìm hiểu. ở lứa tuổi mầm non, trẻ có nhu cầu rất lớn trong việc tiếp xúc và nhận thức thế giới xung quanh, nếu tạo môi trường cho trẻ tốt, giúp trẻ tiếp cận tối đa với những kiến thức phù hợp trẻ sẽ phát triển một cách toàn diện. Khám phá khoa học là quá trình trẻ tích cực tham gia hoạt động thăm dò tìm hiểu thế giới tự nhiên đó là quá trình quan sát, so sánh, phân loại, thử nghiệm, dự đoán, suy luận. Hiểu được đặc điểm tâm sinh lí của trẻ 5-6 tuổi là nhu cầu nhận thức và phản ánh thế giới xung quanh của trẻ rất lớn vì “Trẻ em là một thực thể đang phát triển về nhiều mặt” trẻ luôn muốn biết, tìm hiểu mọi thứ và thường đặt ra những câu hỏi để tìm hiểu về các sự vật và hiện tượng xung quanh. thông qua tổ chức hoạt động khám phá, giáo viên sẽ tạo cơ hội cho trẻ được tìm tòi khám phá, trải nghiệm, trẻ được hoạt động cùng nhau. Tạo hứng thú cho trẻ mầm non khám phá khoa học qua các thí nghiệm để trẻ trực tiếp làm thí nghiệm với các vật mà mình đang học quả là một điều thích thú đối với trẻ, cứ để cho trẻ được hoạt động, được trải nghiệm được thử đúng sai và cuối cùng trẻ tìm ra được kết quả nào đó sẽ là một điều kỳ diệu, lý thú đối với trẻ. Cho nên ở trường tôi việc tổ chức tiết học khám phá khoa học đã được đưa vào nhiều hơn trẻ tiếp thu được những kiến thức, rèn kỹ năng một cách chủ động hơn.
2. Hoạt động trải nghiệm cho trẻ 5-6 tuổi là một trong những hoạt động giáo dục tạo cho trẻ có niềm say mê tìm hiểu, thích khám phá và biết cách lĩnh hội những kiến thức mới, tình cảm mới và hình thành kỹ năng mới. Ngoài ra trẻ còn được trải nghiệm thực tế “Học bằng chơi- chơi mà học” hoạt động này tạo cho các con niềm hứng thú tìm tòi, khám phá mọi điều xung quanh giúp trẻ có khă năng sáng tạo, tính năng động. 2. Cơ sở thực tiễn: Trong chương trình giáo dục mầm non mới, các lĩnh vực phát triển vô cùng quan trọng đối với trẻ nhất là lĩnh vực phát triển nhận thức trong đó có hoạt động khám phá khoa học. Nhưng trên thực tế, tôi nhận thấy nội dung khám phá khoa học còn nghèo nàn, khô khan, gò bó, mới chú trọng đến một vài chủ đề chính, phương pháp tổ chức hình thức chưa sáng tạo, còn dập khuôn máy móc, tính tích hợp còn hạn chế, chưa tạo được sự gắn kết, linh hoạt trong tiết dạy, chưa chú trọng cho trẻ được tìm tòi khám phá trải nghiệm nên trẻ dễ chán mệt mỏi trong giờ học. Về đồ dùng đồ chơi : còn thiếu hoặc có, nhưng chưa đẹp còn đơn điệu, ngoài tổ chức cho trẻ hoạt động khám phá trải nghiệm bằng vật thật, việc sử dụng công nghệ thông tin vào các hoạt động còn hạn chế, chưa khoa học. Về trẻ: Trẻ ít được trải nghiệm khám phá, trẻ nhút nhát không chủ động khi tham gia các hoạt động, thiếu tự tin, vốn từ còn nghèo nàn, khả năng nhận thức về thế giới xung quanh còn hạn chế. Vì vậy chất lượng hoạt động khám phá còn thấp Nhận thức được việc tầm quan trọng của việc cho trẻ khám phá khoa học và làm sao để những hoạt động đó trở nên thú vị, không khô khan và lôi cuốn trẻ tích cực tham gia vào các hoạt động tôi đã tìm tòi những phương pháp, biện pháp hữu hiệu cho từng nội dung, từng chủ đề để áp ứng với yêu cầu đổi mới hiện nay nhằm phát triển nhận thức cho trẻ về thế giới xung qoanh một cách tốt nhất để trẻ được khám phá ở trường mầm non thông qua việc tổ chức các hoạt động trải nghiệm ở mọi lúc mọi nơi. 2.1. Thuận lợi: - Được sự quan tâm của các cấp lãnh đạo Phòng Giáo Dục và Đào Tạo thành phố. Đặc biệt là lãnh đạo địa phương đã đầu tư cơ sở vật chất khang trang xây dựng các khu trải nghiệm vui chơi cho trẻ hoạt động ngoài trời đa dạng và phong phú. Trường đạt chuẩn quốc gia mức độ 1. - Chuyên môn nhà trường luôn quan tâm có sự chỉ đạo sát sao xây dựng các tiết dạy mẫu để giáo viên học tập trao đổi kinh nghiệm tạo mọi điều kiện để tổ chức các hoạt động thí nghiệm khám phá khoa học. - Bản thân tôi xuất thân từ nông thôn nên những trải nghiệm với phụ huynh nơi đây gần gũi, Là giáo viên có tâm huyết với nghề, luôn cố gắng học tập nâng cao
3. trình độ chuyên môn nghiệp vụ - Đa số phụ huynh quan tâm đến vấn đề học tập cũng như các trải nghiệm của trẻ, phối hợp cùng cô cung cấp các nguyên liệu, học liệu cho trẻ trải nghiệm vào các hoạt động - Trẻ khả năng nhận thức tương đối đồng đều nên thuận lợi trong việc tổ chức các hoạt động trải nghiệm 2.2. Khó khăn - Trường đang trong giai đoạn sửa chữa một số hạng mục nên khó khăn trong việc tổ chứ các hoạt động - Giáo viên chưa chủ động phát huy tính sáng tạo, chưa mạnh dạn thiết kế và đưa ra các thí nghiệm vào một số hoạt động học. Các dụng cụ thí nghiệm chưa nhiều, chưa phong phú, đa dạng. Việc sưu tầm nguyên vật liệu, đồ dùng đồ chơi phục vụ bộ môn khám phá khoa học chưa nhiều. - Một số phụ huynh chưa thực sự nhận thức rõ vai trò và tầm quan trọng của việc tổ chức hoạt động trải nghiệm cho trẻ trong tiết học - Nhiều trẻ chưa thực sự thích tham gia vào các trải nghiệm, chỉ thích siêu nhân và chơi điện thoại 2.3. Điều tra thực trạng: số trẻ 32/32 tại lớp tôi Mức độ phần trăm trên trẻ Nội dung TT Đạt Tỷ lệ % Chưa đạt Tỷ lệ % 1 Sự tập trung chú ý của trẻ 10/32 22/32 31% 69% nội dung 2 Trẻ Tích cực tham gia trả 12/32 18/32 38% 62% lời câu hỏi 3 Tích cực tham gia theo 10/32 22/32 nhóm3 thao tác, kỹ năng 31% 69% trong thí nghiệm 4 Hào hứng với kết quả đạt 15/32 17/32 47% 53% được Từ kết quả khảo sát trẻ của lớp tôi nhận thấy khả năng tập trung chú ý của trẻ chưa cao, trẻ chưa tích cực tham gia trả lời câu hỏi, chưa biết cách chia nhóm để tham gia và hào hứng tham gia đạt kết quả chưa cao II. Một số biện pháp thực hiện + Biện pháp 1: Lập kế hoạch tổ chức các hoạt động trải nghiệm
4. - Đầu năm, tôi lên kế hoạch thực hiện các hoạt động trải nghiệm theo từng chủ điểm, chủ đề phù hợp với điều kiện thực tế của nhà trường và nội dung chương trình giáo dục theo độ tuổi + Biện pháp 2: Phối kết hợp với phụ huynh trong việc tổ chức các hoạt động trải nghiệm nhằm tạo hứng thú cho trẻ trong khám phá khoa học Phối kết hợp với phụ huynh trong việc chuẩn bị các đồ dùng để sử dụng trong các họat động trải nghiệm + Biện pháp 3: Tạo tình huống khi thực hiện hoạt động trải nghiệm để tạo hứng thú cho trẻ trong hoạt động khám phá khoa học Ngoài việc chuẩn bị đồ dùng hấp dẫn cho trẻ thì trong khi thực hiện tôi còn tạo được các tình huống bất ngờ để trẻ đưa ra hướng giải quyết, trẻ sẽ hứng thú hơn trong hoạt động. + Biện pháp 4: Phối hợp với tổ chuyên môn thực hiện tổ chức các hoạt động trải nghiệm nhằm gây hứng thú cho trẻ - Việc phối hợp với các thành viên trong tổ chuyên môn giúp cho các thí nghiệm khoa học của trẻ và giáo viên đi đến thành công và khơi gợi niềm hứng thú của trẻ khi tham gia vào hoạt động trải nghiệm - Ý nghĩa của đề tài: Giúp trẻ tích cực hứng thú, phấn khởi vào các hoạt động trải nghiệm Giáo viên biết cách lồng ghép, sưu tầm các đồ dùng, nguyên liệu cho trẻ trải nghiệm, có nhiều sự sáng tạo đổi mới trong các hình thức tổ chức thông qua xây dựng đề tài - Khả năng áp dụng của sáng kiến: Giải pháp tôi trình bày phù hợp với yêu cầu đổi mới hoạt động giáo dục hiện nay cũng như phương pháp dạy học. Đề tài có khả năng áp dụng và triển khai rộng ở các lớp trong toàn trường đặc biệt là trẻ 5-6 tuổi và các trường mầm non trên địa bàn. III. Kết quả đạt được - Đối với giáo viên - Đối với trẻ - Đối với phụ huynh IV. Bài học kinh nghiệm: PHẦN III. KẾT LUẬN 1. Kết luận: 2. Kiến nghị và đề xuất