Báo cáo Biện pháp giáo dục trẻ 3-4 tuổi biết quan tâm chia sẻ với người thân và bạn bè

Nội dung tài liệu: Báo cáo Biện pháp giáo dục trẻ 3-4 tuổi biết quan tâm chia sẻ với người thân và bạn bè

1. thân trẻ sẽ phát hiện ra bạn vắng không đi học, khi đó cô nói lý do bạn bị bệnh nên khi bạn vào lớp cô gợi ý cho trẻ hỏi thăm bạn, chia sẻ đồ chơi cho bạn và có trẻ sẽ làm quà tặng bạn. Tôi còn phát động thi đua “đôi bạn tốt” để trẻ tự học hỏi những ưu điểm của bạn và phát huy thế mạnh của mình. Với quan điểm giáo dục lấy trẻ làm trung tâm, tôi sử dụng các sản phẩm của trẻ để trang trí lớp, trẻ được in tay, xé nặn các sản phẩm để trang trí các góc, các buổi chơi trẻ được hoạt động với chính sản phẩm của mình đã làm nên trẻ rất thích thú. Ví dụ: Trẻ xé dán ngôi nhà bên cạnh đó trẻ có thể in tay lên màu nước rồi in lên giấy trang trí thêm vườn hoa xung quanh ngôi nhà vừa xé dán xong. Những hoạt động giao tiếp qua vai chơi người mua người bán, dạy trẻ biết thể hiện thái độ ân cần niềm nở với khách hàng thông qua đó tạo được mối quan hệ thân thiện giữa trẻ vơí trẻ khi chơi. Ví dụ: Trẻ chơi góc bán hàng biết mời khách mua nói giá tiền và hẹn gặp lại khách lần sau Trẻ chơi vai bác sĩ thì hỏi thăm bệnh nhân mình khám hôm trước hôm nay bớt chưa hoặc bạn chơi góc xây dựng thì chia sẻ khinh nghiệm của mình khi tạo một công trình đẹp. Để trẻ có dịp tiếp xúc tìm hiểu khám phá thiên nhiên, tôi đã tạo cho các trẻ một góc thiên nhiên xanh với rất nhiều nguyên vật liệu mở giúp các bé được thực hành kĩ năng gieo hạt chăm sóc cây, qua đó giáo dục cho các bé tình yêu thiên nhiên, biết quan tâm bảo vệ môi trường, và đặc biệt qua hoạt động này các bé học được kỹ năng chia sẻ với bạn bè, biết trân trọng thành quả lao động của mình và của bạn. Ví dụ: Trẻ cùng quan sát nhóm đã giao hạt nảy mầm lên vào 2 ngày trước, trẻ cùng trò chuyện về cách gieo hạt và chăm sóc cây.
2. Hình bé giúp cô chăm sóc hoa Không chỉ tạo môi trường thân thiện cho trẻ hoạt động, giao tiếp, tôi còn tạo cho trẻ một không khí lớp học thật ấm áp tràn ngập yêu thương, cô giáo cũng giống như một người bạn lớn để trẻ có thể an tâm chia sẻ những thắc mắc, băn khoăn cũng như những “bức xúc” rất trẻ con của mình. Ví dụ: Để nhắc nhở trẻ thường xuyên phấn đấu trở thành những em bé ngoan, những con người nhân hậu sống có ích tôi cùng trẻ làm “Cây yêu thương” của lớp. Trên đó, từng cặp rễ cây và quả sẽ mang một mộ cảm xúc hay một việc làm tốt mà cô và trẻ đã thực hiện hàng ngày. Trên thân cây tôi gắn hình ảnh những hoạt động hình ảnh bạn Hùng an ủi bạn Vy khi sáng nay đi học khóc, bạn An nhường chỗ cho bạn Bình uống nước trước, Bạn Trí hỏi thăm bạn Huy sao hôm qua không đi học của lớp như một hình thức ghi dấu lại những việc có ích trẻ đã làm giúp trẻ cảm thấy tự hào, hứng thú hơn khi tham gia những hoạt động tiếp theo. Dạy trẻ biết quan tâm chia sẻ trước tiên tôi giúp trẻ hiểu quan tâm chia sẻ giúp mang lại niềm vui cho người khác và cho chính mình. Để kích thích những việc làm tốt của trẻ có tính liên tục bên cạnh “cây yêu thương” tôi cùng trẻ tạo ra một vườn hoa với tiêu đề “những bông hoa việc tốt”, mỗi bông hoa gắn với một việc làm. Khi trẻ làm được việc tốt bên cạnh được hoa, cô còn kể lại cho cả lớp nghe và tuyên dương trước lớp để động viên các bạn còn lại sẽ thực hiện. với tiêu đề này tôi thay đổi theo chủ đề để gây hứng thú cho trẻ hơn. Ví dụ: Thích giúp đỡ cô giáo và các bạn cuối tuần trẻ nào đạt được tiêu chí trên bông hoa sẽ được gắn ảnh. “Cây yêu thương”, “những bông hoa việc tốt” không chỉ giúp cho các trẻ của lớp tôi trở nên thân thiện, tích cực, thích làm việc tốt hơn mà còn thu hút được sự quan tâm ủng hộ của các bậc cha mẹ trẻ. Biện pháp 2: Hướng dẫn trẻ biết quan tâm chia sẻ thông qua trò chơi tập thể Với trẻ mầm non khả năng giao tiếp tốt trong tập thể giúp trẻ thích nghi dễ dàng, nhanh chóng với môi trường mới, cô giáo, bạn bè mới, và những trải nghiệm mới trong các hoạt động. Thực hiện chuyên đề giáo dục lấy trẻ làm trung tâm tôi
3. quan tâm đến từng cá thể, đến nhu cầu mong muốn của trẻ trong các hoạt động. Do đó việc tổ chức các trò chơi tập thể phù hợp với trẻ có tác dụng rất lớn trong việc hướng dẫn trẻ biết quan tâm chia sẻ. Ví Dụ: Trò chơi 1 “Lăn bóng làm quen” Yêu cầu: Tạo cho trẻ cơ hội nhớ tên của nhau một cách tự nhiên, phát triển sự chú ý của trẻ đến các hoạt động tập thể Chuẩn bị: Một trái bóng Tiến hành: Cô và trẻ ngồi thành vòng tròn. Trước tiên cô giáo nói tên của mình (chào các bạn mình tên Giàu) sau đó lăn bóng cho một trẻ bất kỳ.Trẻ nhận được bóng từ cô giáo sẽ nói tên mình. Cứ như vậy cho đến khi tất cả các trẻ nhớ tên nhau. Hình ảnh cô lăn bóng trẻ đón nhận bóng
4. Hình ảnh trẻ nhận bóng và giới thiệu tên mình * Trò chơi 2 : Đường hầm yêu thương Yêu Cầu: Phát triển kĩ năng thể hiện tình cảm và nói lời yêu thương của trẻ. (Trò chơi mang lại cho người nghe rất nhiều niềm vui, hạnh phúc khi được tôn vinh, quan tâm. Trò chơi này có thể sử dụng trong các buổi giao lưu hoặc tổ chức sự kiện). Chuẩn bị: Một khăn tay. Tiền hành: Cô giáo giúp trẻ bịt mắt người được mời đi trong đường hầm. Các trẻ xếp thành hai hàng dọc, một trẻ sẽ dẫn người bị bít mắt đến từng hàng, các trẻ khác lần lượt nói thầm lời khen tặng, lời yêu thương với người bị bịt mắt: “Bạn thật xinh đẹp, bạn học giỏi thế, tớ yêu bạn lắm” * Trò chơi 3: Đoàn tàu yêu thương Yêu cầu: Phát triển giao tiếp không lời, giao tiếp bằng cử chỉ, động tác Tạo cảm giác gần gũi thân thiện giữa trẻ với nhau Chuẩn bị: Bản nhạc “Đoàn tàu tí xíu” hoặc âm thanh tiếng tàu hỏa chạy. Tiến hành: Cô giáo nói với trẻ “Các con đã bao giờ đi tàu hỏa chưa? Khi tàu hỏa chạy thì như thế nào? Tàu hỏa chạy ở đâu? Bây giờ chúng ta thử cùng nhau làm đoàn tàu nhé! Nào những toa tàu cùng chạy trên đường ray nào. Sau đó cô giáo đề nghị trẻ ôm eo nhau tạo thành đoàn tàu chạy theo tiếng nhạc “Một đoàn tàu nhỏ tí xíu Cháu bước một hai, một hai” * Trò chơi 4: Tình bạn thân thiết Yêu cầu: Trẻ thể hiện các cử chỉ thân thiết vui nhộn cùng bạn bè tạo cảm giác gần gũi thân thiện giữa trẻ với nhau. Chuẩn bị: Ghế xếp vòng tròn trong lớp hoặc ngoài sân Tiến hành: Cô giáo hát: Ngồi bên nhau mình nắm tay nhau . Trẻ hát: Nắm tay nhau mới là thân nhau. (Để tạo tình huống vui nhộn, cô có thể hát: Ngồi bên nhau mình thơm má nhau hoặc ngồi bên nhau mình cù nách nhau..). * Trò chơi 5: Kết thân
5. Yêu Cầu: Tạo sự thân thiết, rèn khả năng phản ứng nhanh và ghi nhớ tên bạn của trẻ. Chuẩn bị: Không gian lớp học hoặc ngoài sân Tiến hành: Cách chơi: Các bạn ngồi vòng tròn. Cô giáo hoặc một trẻ hô “Kết thân, kết thân”. Tất cả các bạn khác sẽ hỏi: “Với ai, với ai?”. Đáp: Với A, với A”. Tức thì bạn được gọi tên phải tiếp tục hô, và gọi tên bạn muốn kết thân. Luật chơi: Tránh lặp lại tên bạn đã được gọi. Ai chậm trễ sẽ phải nhảy lò cò. Trò chơi chỉ nên kéo dài tối đa 5 phút (tuỳ theo số lượng các bạn ít hay nhiều). Biện pháp3. Lồng ghép giáo dục nội dung quan tâm chia sẻ với người thân và bạn bè trong các hoạt động. Do đặc điểm trẻ “học bằng chơi, chơi mà học” nên tôi đã nghiên cứu tài liệu và thiết kế một số hoạt động tổ chức cho trẻ biết quan tâm chia sẻ. Ví Dụ: * Hoạt động giáo dục: Chia sẻ yêu thương Yêu cầu: - Giúp trẻ phát triển ngôn ngữ, trí tưởng tượng, trẻ hiểu chia sẻ là niềm vui. - Rèn kỹ năng ghi nhớ tưởng tượng thảo luận cho trẻ - Trẻ biết cùng chia sẻ đồ chơi với bạn Chuẩn bị: - Màn hình trình chiếu có hiệu ứng âm thanh sinh động - Các hộp nhỏ làm bằng bìa, đồ chơi ở xung quanh lớp Tiến hành: Hoạt động 1: Tưởng tượng Tổ chức cho trẻ chơi trò chơi: Tìm bạn thân Cô giới thiệu nội dung bài học: Chia sẻ đồ chơi với bạn bè
6. Cho trẻ nhắm mắt thư giãn trong tiếng nhạc êm dịu và tưởng tượng theo những lời cô kể đều đều “Các con hãy nhắm mắt lại hít thở sâu và hình dung về một thế giới nhiều màu sắc mà ở đấy con có nhiều người bạn thân thiết, các bạn mỉm cười với con nắm tay con cùng bước lên một chiếc xe màu xanh, xe lăn bánh đưa các con đến một cánh đồng nhiều hoa, con cùng các bạn chơi trò đuổi bắt và chia cho nhau những viên kẹo ngọt ngào. Đã đến giờ trở về con vẫy tay chào các bạn, xuống xe mở mắt ra và mỉm cười.” Hoạt động 2: Thảo luận Cho trẻ chia sẻ cảm xúc về những gì mình tưởng tượng: - Con nhìn thấy gì? Con thích nhất điều gì? Con cảm thấy như thế nào? Hoạt động 3: Tổ chức cho trẻ chơi trò chơi chia sẻ: Đổi đồ chơi cho bạn Cách chơi: Mỗi trẻ có một hộp đựng nhiều đồ chơi (cùng loại do trẻ chọnc) . Trẻ cầm hộp ở tay và cùng các bạn hát một bài, khi có hiệu lệnh ‘đổi đồ chơi’thì mỗi trẻ sẽ tìm một bạn và để một món đò chơi vào hộp của bạn ấy. Cứ như vậy sau 5 lần chơi bạn nào đổi được nhiều món đồ chơi nhất là người chiến thắng Chia sẻ: - Con thích có nhiều loại đồ chơi hay chỉ một loại đồ chơi? - Có nhiều đồ chơi như vậy con cảm thấy như thế nào? Gửi đến trẻ thông điệp: Nếu con chia sẻ với bạn những món đồ chơi con yêu thích và bạn cũng vậy thì chúng ta sẽ vui hơn vì có nhiều đồ chơi mới và có thêm những người bạn chơi thân thiết. Sau đó cho trẻ cùng bạn chơi với những món đồ chơi mới * Hoạt động giáo dục: Chú Gấu Mồ Côi Yêu cầu: - Trẻ hiểu nếu biết quan tâm chia sẻ sẽ đem lại hạnh phúc cho người khác - Phát triển ngôn ngữ, kĩ năng thể hiện cảm xúc - Biết thể hiện tình cảm tặng quà cho bạn Chuẩn bị: - Máy chiếu, các slide truyện: Chú gấu mồ côi - Gấu bông to
7. - Giấy A4, bút sáp màu Tiến hành: Hoạt động 1: Ổn định: Cho trẻ hát bài “Ta đi vào rừng xanh’’ Giới thiệu nội dung bài học: Quan tâm chia sẻ đến những bạn có hoàn cảnh khó khăn Hoạt động 2: Điểm suy ngẫm Trình chiếu cho trẻ xem truyện: Chú gấu mồ côi Chia sẻ: Xem truyện xong con cảm thấy như thế nào? - Tại sao Chú gấu lại buồn như vậy? - Bạn thỏ làm gì giúp gấu? Hoạt động 3: Tặng quà bạn gấu Tổ chức cho trẻ tham gia hoạt động chia sẻ: Mỗi trẻ sẽ vẽ một món quà tặng bạn gấu, sau đó lên giới thiệu món quà của mình, tập nói lời chia sẻ: Tôi yêu bạn, tôi tặng bạn, tôi chúc bạn vui. Giáo dục trẻ: Mỗi một món quà của chúng mình dù nhỏ thôi nhưng cũng giúp mang lại niềm vui cho các bạn có hoàn cảnh khó khăn. * Hoạt động giáo dục: Hành động yêu thương * Yêu cầu: - Trẻ nhận thức được tầm quan trọng của giá trị yêu thương, biết cách yêu thương bản thân đúng cách và có kỹ năng phòng chống bị lạm dụng tình dục, lạm dụng sức lao động. * Chuẩn bị: - Phim truyện “Hoa mào gà”. - Đàn organ ghi âm bài hát: “Thiên đàng búp bê”. Tiến hành: Hoạt động 1 : Cho trẻ hát bài ‘ thiên đàng búp bê”. - Thảo luận về 2 thông điệp (ôn lại): Yêu thương là quan tâm , chia sẻ thể hiện bằng lời nói.
8. - Hỏi lại trẻ về lời yêu thương bé nói khi tan học dành cho ông bà, bố mẹ như thế nào? - Con thấy thế nào khi nói lời yêu thương với mọi người? - Mọi người khi nhận được lời yêu thương từ con cảm thấy thế nào? Yêu thương đích thực làm mình cảm thấy an toàn. - Bố mẹ, cô giáo, những người thân trong gia đình,bạn bè yêu thương con, con cảm thấy vui vẻ và hạnh phúc, cảm thấy yên lòng. Vậy với người lạ thì con cảm thấy thế nào khi người lạ ôm con? (Bé chia sẻ cảm xúc .). Hoạt động 2: Khám phá Hôm nay, chúng mình cùng khám phá một đặc điểm rất tuyêt vời nữa của giá trị yêu thương. - Yêu thương thể hiện qua hành động. - Yêu thương không chỉ là quan tâm chia sẻ bằng lời nói mà yêu thương còn thể hiên bằng hàng động nữa. - Cho trẻ xem câu chuyện Hoa Mào Gà - Khi con giúp ai đó, thì chuyện gì sẽ xảy ra? - Các bạn thấy thế nào khi giúp đỡ người khác? Biện pháp 4: Phối hợp với cha mẹ trẻ trong việc giáo dục trẻ biết quan tâm chia sẻ người thân và bạn bè. Các nhà giáo dục cho rằng, trẻ học nhanh nhất từ bắt chước, thế nên nếu muốn dạy trẻ thành người biết quan tâm chia sẻ thì cô giáo và cha mẹ phải là tấm gương để các bé noi theo và học tập. Chính vì vậy, trước mặt trẻ các cô giáo ở lớp tôi luôn thể hiện sự quan tâm, chia sẻ cũng như thể hiện tình cảm theo hướng tích cực với chị em đồng nghiệp, với cha mẹ trẻ. Nắm được phương pháp giáo dục của nhà trường, cha mẹ trẻ sẽ hiểu rõ những hoạt động của trẻ ở lớp và có thể tham gia đánh giá sự phát triển của trẻ. Mặt khác, cha mẹ trẻ cũng đánh giá được cách giáo dục của mình có phù hợp với nhà trường không. Gia đình và nhà trường cần là người bạn đồng hành cùng chí hướng thì việc chăm sóc giáo dục trẻ mới hiệu quả. Và quan trọng hơn là cha mẹ trẻ có điều kiện tiếp xúc với môi trường học tập sinh hoạt của trẻ, có điều kiện gần gũi với các cô
9. giáo từ đó tạo sợi dây liên kết giữa gia đình và nhà trường, giúp trẻ được sống trong một môi trường giáo dục tốt, qua đó còn dạy cho trẻ bài học cần phải có mối quan hệ tích cực với những người xung quanh. Bên cạnh đó, chúng tôi cũng liên lạc thường xuyên với gia đình trẻ (qua trao đổi trực tiếp, góc bố mẹ cần biết, điện thoại) để tìm hiểu sinh hoạt của trẻ ở gia đình, thông tin cho cha mẹ biết tình hình của trẻ ở lớp, những thay đổi của trẻ để kịp thời có biện pháp giáo dục phù hợp. Và trong buổi họp đầu năm chúng tôi đã trao đổi với cha mẹ trẻ về việc giúp trẻ biết quan tâm chia sẻ là một công việc hết sức thú vị và đòi hỏi sự kiên nhẫn, hiểu biết cùng với việc dạy trẻ trên những tiết học, tích hợp trong các hoạt động của chủ đề gia đình chúng tôi rất quan tâm đến việc tổ chức các ngày lễ hội như: “Ngày hội 8/3”, tổ chức “ngày hội yêu thương 20-10” bởi thông qua các hoạt động chuẩn bị, quan tâm chia sẻ trẻ sẽ hiểu sâu sắc hơn tình cảm yêu thương của cha mẹ dành cho mình, biết cách chia sẻ cảm xúc với những người thân yêu. Ví dụ: Ngày hội gia đình năm nay của lớp mầm thật ấn tượng, mặc dù rất bận rộn nhưng tất cả bố mẹ của các bé đều có mặt từ rất sớm cùng các con làm bữa cơm gia đình, bên các con trong những trò chơi cha mẹ hiểu con- con hiểu cha mẹ và các trò chơi chung sức không gian hội thi tràn ngập tiếng cười. Không chỉ dạy trẻ biết yêu thương những người thân trong gia đình, cô giáo và bạn bè chúng tôi luôn dạy các con biết quan tâm chia sẻ, biết yêu quí những người lao động xung quanh bé như bác bảo vệ, các cô cấp dưỡng như các cháu sẽ nhặt rác bỏ vào thùng giúp bác bảo vệ, hay khi ăn cháu cố gắng ăn hết phần cơm và không làm rơi vãi thức ăn để không phụ lòng các cô cấp dưỡng Trẻ em lứa tuổi mẫu giáo bé cơ thể còn non yếu và cũng rất hiếu động nên các bé thường hay ốm. Với mỗi trường hợp trẻ bị ốm dài ngày phải đi viện chúng tôi đều cùng với ban đại diện cha mẹ trẻ của lớp đến tận nhà hỏi thăm động viên tinh thần cha mẹ và các bé. Những việc làm này tuy nhỏ nhưng cũng để lại ở cha mẹ trẻ những tình cảm tốt đẹp, góp phần thắt chặt sợi dây tình cảm giữa cha mẹ trẻ và nhà trường. 4. Kết Quả
10. Sau một học kì dạy trẻ kĩ năng ‘‘quan tâm chia sẻ” tôi thấy học sinh của lớp tôi có những thay đổi rõ rệt, giờ đây các bé đều rất vui vẻ tự tin khi đến lớp, thân thiết nhau hơn, không còn hiện tượng tranh giành đồ chơi hay đánh bạn nữa, không những thế các bé còn biết quan tâm chia sẻ với cô giáo và bạn bè, người thân, biết quan tâm chia sẻ với các cô bác trong trường. Thật sự với các bé ‘‘mỗi ngày đến trường là một ngày vui” 5. Kết Luận 5.1 Tóm lược giải pháp Tạo môi trường lớp học thân thiện, có nhiều cơ hội cho trẻ vui chơi, sinh hoạt và học tập cùng nhau, để trẻ trải nghiệm kỹ năng chia sẻ. Lớp học thật sự là một tổ ấm yêu thương còn cô giáo là một người bạn lớn luôn luôn lắng nghe, thấu hiểu và biết sẻ chia cùng trẻ Muốn trẻ nên người và đạt hiệu quả giáo dục như mong muốn cô giáo phải dành nhiều thời gian dạy trẻ biết “quan tâm chia sẻ”, sử dụng nhiều hình thức khác nhau và ở mọi lúc mọi nơi. Xây dựng một số hoạt động khác nhau, tổ chức các trò chơi để củng cố hiểu biết, kĩ năng quan tâm chia sẻ cho trẻ. Con người sống không thể thiếu tình yêu thương quan tâm chia sẻ với nhau và với thế giới xung quanh. Những quan tâm chia sẻ đó được biểu hiện thông qua những lời nói, cử chỉ, qua những hành động, việc làm quan tâm, giúp đỡ nhau khi khó khăn, hoạn nạn 5.2 Ý nghĩa và Áp dụng sáng kiến kinh nghiệm Việc dạy trẻ biết quan tâm chia sẻ với người thân và bạn bè giống như ta chắt lọc nguồn nước tinh khiết từ mạch nguồn yêu thương tưới cho những chồi non mới nhú, những em bé lên ba với tâm hồn trong sáng ngây thơ. Việc làm này đòi hỏi giáo viên phải kiên trì không ngừng học hỏi, tích luỹ kinh nghiệm, rèn luyện bản thân trở thành tấm gương cho trẻ noi theo học tập. Sử dụng “Biện pháp giáo dục trẻ 3-4 tuổi biết quan tâm chia sẻ với người thân và bạn bè” là giải pháp cải tiến, tôi đã thiết kế rất nhiều các hoạt động dựa trên những kinh nghiệm giảng dạy thực tế của bản thân và tham khảo thêm từ đồng
11. nghiệp, các nguồn tư liệu khác nhau. Tôi thấy các con lớp tôi đã lớn khôn lên rất nhiều, biết mở lòng mình yêu thương mọi người, mọi vật xung quanh. Tình yêu thương ấy đã lan tỏa tới bố mẹ, các bạn bè của bé. - Trên đây là một số kinh nghiệm tôi đã áp dụng thành công khi dạy trẻ biết quan tâm chia sẻ. Những kinh nghiệm này rất dễ thực hiện và đạt hiệu quả cao. Bên cạnh việc đạt được mục tiêu giáo dục đề ra tôi còn tích luỹ thêm được nhiều kỹ năng mới, nhận được nhiều niềm vui và tình cảm yêu quí tin tưởng từ phía cha mẹ trẻ, học sinh, chị em đồng nghiệp. Sáng kiến này bước đầu đã được phổ biến ở một số lớp mẫu giáo 3-4 tuổi trong trường. Tuy nhiên để những kinh nghiệm này đạt được hiệu quả cao hơn nữa tôi mong muốn có cơ hội được chia sẻ và nhân rộng ra khối mầm chồi trong các buổi sinh hoạt chuyên môn của trường Mầm Non Mỹ Bình.