SKKN Một số biện pháp tổ chức hoạt động ngoài trời cho trẻ 4-5 tuổi tại trường Mẫu Giáo liên xã Hiệp Hòa

Nội dung tài liệu: SKKN Một số biện pháp tổ chức hoạt động ngoài trời cho trẻ 4-5 tuổi tại trường Mẫu Giáo liên xã Hiệp Hòa

1. trẻ được đối xử công bằng đều được học và chơi. Nhận thấy được tầm quan trọng của hoạt động ngoài trời đối với sự phát triển toàn diện của trẻ nên tôi đã mạnh dạn chọn đề tài “Một số biện pháp tổ chức hoạt động ngoài trời cho trẻ 4-5 tuổi tại trường Mẫu giáo Liên Xã Hiệp Hòa” để làm đề tài nghiên cứu cho bản thân với hy vọng sẽ nghiên cứu tìm ra biện pháp nhỏ để giúp trẻ phát triển toàn diện cho trẻ 4-5 tuổi tại trường Mẫu giáo Liên Xã Hiệp Hòa. 2. Tác giả sáng kiến: Tỷ lệ Nơi (%) công Trình đóng tác độ góp Số Chức Điện thoại, Họ và tên (hoặc chuyên vào TT vụ Email nơi môn việc thường (*) tạo ra trú) sáng kiến - SĐT: Cử Trường 0906572102 nhân sư Lê Thị Kim MGLX Giáo - Gmail: 1 phạm 100 Oanh Hiệp viên kimoanhle03 mầm Hòa 051991@gma non il.com 3.Chủ đầu tư tạo ra sáng kiến: 4.Giấy chứng nhận/Quyết định công nhận sáng kiến số: Quyết định số 1350/QĐ-UBND ngày 27/5/2022 của UBND huyện Phước Sơn về việc công nhận sáng kiến cấp cơ sở Ngành GDĐT Phước Sơn năm học 2021-2022. 5. Lĩnh vực áp dụng sáng kiến: Lĩnh vực Giáo dục Mầm non. 6. Thời điểm sáng kiến được áp dụng lần đầu: Ngày 5 tháng 9 năm 2021 7. Thực trạng trước khi áp dụng sáng kiến: * Thực trạng: Năm học 2021 - 2022 được sự phân công của Ban giám hiệu nhà trường tôi được giảng dạy tại lớp mẫu giáo nhỡ 2 với tổng số học sinh 23/15 nữ, trong đó học sinh dân tộc: 16/9 nữ. * Thuận lợi: - Được sự chỉ đạo quan tâm sâu sát của Phòng Giáo Dục và Đào tạo, Ban giám hiệu nhà trường cũng như chính quyền địa phương trong công tác chăm sóc và giáo dục trẻ. Cơ sở vật chất tương đối đầy đủ, . - Gíao viên chủ nhiệm lớp phối hợp tốt với phụ huynh làm tốt công tác chăm sóc giáo dục trẻ, xây dựng môi trường trong và ngoài lớp học theo hướng lấy trẻ làm trung tâm. - Giáo viên luôn có lòng nhiệt huyết, yêu mến trẻ, đã được dự nhiều chuyên đề nâng cao chất lượng chăm sóc giáo dục trẻ do phòng tổ chức, tham gia học tập chương trình bồi dưỡng thường xuyên. Thường xuyên học hỏi các chị em đồng
2. nghiệp, luôn tìm tòi, học hỏi qua sách, báo, trên mạng internet. Luôn tìm tòi, làm đồ dùng, đồ chơi phục vụ cho trẻ trong các hoạt động. - Trẻ ở cùng một độ tuổi nên mức độ nhận thức tương đối đồng đều - Phụ huynh luôn ủng hộ nhiều nguyên vật liệu để làm đồ dùng, đồ chơi cho trẻ. Phụ huynh đã cùng cô làm đồ dùng đồ chơi phục vụ việc chơi và học của trẻ. * Khó khăn : - Đa số trẻ chưa qua lớp mẫu giáo bé và nhà trẻ nên trẻ chưa có nề nếp trong giờ học, giờ chơi, trẻ còn rụt rè nhút nhát chưa tích cực hoạt động và một số trẻ khác lại quá hiếu động. - Đa số trẻ là người dân tộc thiểu số nên khả năng làm việc nhóm còn hạn chế, chưa có sự chủ động giao lưu giữa trẻ với trẻ, giữa trẻ với cô giáo một số thao tác với đồ dùng đồ chơi còn vụng về. Ngôn ngữ của một số trẻ còn hạn chế, phát âm chưa rõ, chưa diễn đạt được ý kiến của mình đối với người khác - Diện tích sân chơi chật hẹp. Đồ dùng, đồ chơi ngoài trời còn ít, chưa phong phú, một số đồ dùng, đồ chơi còn đã cũ. - Bên cạnh đó phần lớn phụ huynh là người DTTS nên chưa thực sự quan tâm đến tầm quan trọng của việc cho trẻ tiếp xúc và trò chuyện với trẻ về thế giới xung quanh. * Vấn đề cần giải quyết: Từ những thuận lợi và khó khăn trên, bản thân tôi luôn thấy băn khoăn và trăn trở, thôi thúc tôi tìm ra những biện pháp thiết thực để trẻ hứng thú và đạt được kết quả mong muốn hơn khi tổ chức hoạt động ngoài trời cho trẻ 4-5 tuổi tại trường Mẫu Giáo Liên Xã Hiệp Hòa. * Nhược điểm cần khắc phục của giải pháp đã biết (nếu là sáng kiến cải tiến giải pháp cũ): 8. Nội dung sáng kiến 8.1. Nội dung của sáng kiến hoặc nội dung đã cải tiến, sáng tạo để khắc phục những nhược điểm hiện tại (nếu là giải pháp cải tiến giải pháp đã biết trước đó tại cơ sở): Biện pháp 1: Tạo môi trường sân chơi ngoài trời và bố trí các khu vực hoạt động thuận tiện. Biện pháp 2: Lựa chọn các trò chơi phong phú, gần gũi, thân thiện với trẻ. Biện pháp 3: Trẻ là trung tâm của mọi hoạt động, tôn trọng sở thích của trẻ. Biện pháp 4: Lựa chọn và sử dụng đồ dùng, đồ chơi đa dạng linh hoạt từ các nguyên vật liệu có sẵn tại địa phương. Biện pháp 5: Phối hợp với phụ huynh một cách có hiệu quả trong việc tổ chức hoạt động ngoài trời . 8.2. Các giải pháp thực hiện nội dung của sáng kiến và cách thức thực hiện giải pháp của sáng kiến (mô tả ngắn gọn, đầy đủ và rõ ràng): Biện pháp 1: Tạo môi trường sân chơi ngoài trời và bố trí các khu vực hoạt động thuận tiện. Môi trường là điều kiện quan trọng trong quá trình trẻ tham gia hoạt động ngoài trời, môi trường tạo cơ hội cho trẻ tìm tòi, khám phá, phát hiện những điều mới lạ, hấp dẫn trong cuộc sống, trẻ được lựa chọn hoạt động cá nhân hoặc theo nhóm một cách tích cực, qua đó kiến thức, kỹ năng trẻ dần được hình thành. Môi
3. trường trong trường mầm non phải đảm bảo an toàn về thể chất lẫn tâm lý cho trẻ vừa có tác dụng giáo dục cao, có tính thẫm mỹ và được xây dựng xuyên suốt trong quá trình thực hiện chương trình giáo dục trẻ. Tạo môi trường vật chất cho trẻ mẫu giáo hoạt động ngoài trời cần đảm bảo an toàn cho trẻ, phù hợp với điều kiện thực tế, đáp ứng nhu cầu chơi của trẻ, tạo điều kiện cho trẻ hoạt động tích cực chơi mà học học bằng chơi. Không gian hoạt động ngoài trời được quy hoạch, sắp xếp bố trí thuận tiện, phù hợp, sạch đẹp thân thiện, hấp dẫn trẻ, tạo cơ hội cho trẻ hoạt động là một công việc không thể thiếu được trong các hoạt động của trường mầm non. Việc tạo môi trường sân chơi ngoài trời và bố trí các khu vực hoạt động thuận tiện có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với trẻ tạo môi trường tốt cho trẻ vui chơi và học tập, là cơ hội để trẻ được tiếp xúc với cái đẹp từ đó phát triển tư duy, trí tưởng tượng phong phú cho trẻ, khơi gợi đam mê, sự thích thú của trẻ với cái đẹp, biết trân trọng, bảo vệ cái hay xung quanh chúng. Hình 1(Phụ lục) Mà cô là người tạo ra một môi trường hoạt động vui, khỏe, tích cực cho học sinh giúp trẻ thích thú tham gia các hoạt động của lớp với tư duy sáng tạo, nhiệt tình mỗi ngày và điều đó phụ thuộc vào cách bố trí, hình thức tổ chức vui chơi, học tập, tạo môi trường phong phú và bố trí các khu vực một cách phù hợp thuận tiện. Việc tạo ra môi trường sân chơi ngoài trời mang đến giá trị giáo dục thực sự tuyệt vời, có thể giúp trẻ phát triển tinh thần hoạt động nhóm, phát triển thẩm mỹ, phát triển thể chất, phát triển nhận thức và là phương tiện không thể thiếu nhằm giúp phát triển tư duy toàn diện, tích cực. Môi trường ngoài sân chơi và đặc biệt là ở các khu vực chơi phải đảm bảo an toàn về thể chất, tâm lý cho trẻ vừa có tác dụng giáo dục cao, có tính thẫm mỹ vừa được xây dựng xuyên suốt trong quá trình thực hiện chương trình giáo dục trẻ. Tùy thuộc vào diện tích thực tế của sân trường để bố trí một số khu vực hoạt động sao cho thuận tiện, hợp lý linh hoạt dễ thay đổi đáp ứng nhu cầu hứng thú vui chơi của trẻ. Khi sắp xếp bố trí các khu vực chơi và đồ dùng đồ chơi ở các khu vực, tận dụng đồ dùng đồ chơi mở để phù hợp với nhiều chủ đề và khu vực đồ chơi tĩnh, đồ chơi động, đồ chơi liên hoàn bố trí tạo khoản cách an toàn đối với đồ chơi đa năng và đảm bảo rằng trẻ có thể di chuyển dễ dàng giữa các khu vực hoạt động mà không va chạm vào nhau hoặc vấp ngã hay va chạm vào đồ vật. Mỗi khu vực chơi có đồ dùng, đồ chơi, học liệu đặc trưng. Ví dụ khu vực trồng hoa trồng cây xanh được tôi tận dụng điều kiện cơ sở vật chất sẵn có tại sân trường là các bồn hoa có sẵn lối đi cho trẻ dễ dàng di chuyển giữa các khu vực và các loại hoa và cây xanh được lựa chọn trồng các loại cây, hoa không có gai, có có nhựa độc cây không thu hút côn trùng có hại, các bồn hoa ,chậu hoa luôn được vệ sinh sạch sẽ và thuận tiện cho trẻ tìm hiểu, khám phá. Hình 2 (Phụ lục) Ngoài ra khu vực các thiết bị chơi ngoài trời tuy sân chơi không được rộng rãi thoáng mát nhưng tôi sắp xếp bố trí thiết bị đồ chơi sao cho an toàn và hiệu quả nhất. Bố trí khoản sân rộng để trẻ có thể chạy, chơi các trò chơi vận động, trò chơi tập thể các đồ chơi vận động như cầu trượt, bập bênh, xích đu có khoản cách để đảm bảo an toàn cho trẻ khuyến khích tạo cơ hội cho trẻ thay phiên nhau chơi
4. theo ý thích của trẻ. Hay khu vực chơi với cát, nước và các vật liệu thiên nhiên có các dụng cụ như xô, khuôn in, chai lọ cho trẻ chơi được bố trí an toàn, vệ sinh. đồ chơi không sắc nhọn. Biện pháp 2: Lựa chọn các trò chơi phong phú, gần gũi, thân thiện với trẻ. Tùy thuộc vào sân chơi của từng điểm trường mà giáo viên phải lựa chọn các trò chơi sao cho phù hợp với trẻ, đối với lớp tôi nằm ở cụm thôn nên sân chơi không được rộng, các đồ chơi ở ngoài trời còn rất hạn chế. Vì thế, tôi luôn lựa chọn những trò chơi phù hợp, các trò chơi luôn được thay đổi linh hoạt và đa dạng hơn, tôi còn chủ động tìm tòi những trò chơi vận động, học tập, dân gian, trò chơi thực hành trải nghiệm mới lạ gắn với chủ đề và gắn với mốc thời gian phù hợp. Các trò chơi nhằm giúp trẻ phát triển các giác quan như thính giác, thị giác, xúc giác, khứu giác qua trò chơi ai tinh mắt, chiếc túi kỳ diệu, tai ai thính hoặc trò chơi tăng cường nhận thức của trẻ như chơi với cát, nước, sỏi, phấn vẽ, đất đá để biết được tính chất của chúng. Chơi với lá cây như xếp lá thành những hình dạng khác nhau theo trí tưởng tượng của trẻ như hình bông hoa, ngôi nhà Các trò chơi phát triển vận động trẻ chơi với các đồ chơi có sẵn trong sân trường thông qua hoạt động leo trèo trên các thiết bị dụng cụ vận động ngoài trời với các vận động bò trườn trèo tung ném chuyển bắt, nhảy lò cò rèn cho trẻ sự khéo léo nhanh nhẹn của đôi bàn chân, bàn tay, giáo dục trẻ không leo trèo những nơi nguy hiểm và một số trò chơi sinh hoạt tấp thể đơn giản, trò chơi sinh hoạt cộng đồng cũng rất thu hút trẻ như: trò chơi đoàn kết, trời nắng, trời mưa, cá sấu lên bờ Hình 3 (Phụ lục) Mỗi trò chơi đều đem đến cho trẻ những trải nghiệm khác nhau nhưng đều có chung lợi ích là giúp trẻ tăng cường sức khỏe, rèn luyện sự dẻo dai, sự phát triển về tư duy Các trò chơi có sẵn ngoài trời giúp cho trẻ rèn luyện tay, chân, sự linh hoạt của cơ thể. Bên cạnh đó ta cho trẻ chơi một số trò chơi vận động như ai nhanh hơn, cánh cửa kỳ diệu hay tung bóng để trẻ hứng thú hơn cũng với trò chơi đó tôi thay đổi một vài chi tiết khác như đổi tên gọi hay luật chơi sao cho phù hợp để trẻ hứng thú hơn. Bên cạnh đó trò chơi dân gian là một trong những loại trò chơi rất phong phú và đa dạng, ở trường mầm non, khi tổ chức các hoạt động cho trẻ đều được tôi lựa chọn và đưa vào các hoạt động, tùy thuộc vào từng lứa tuổi mà chọn những trò chơi sao cho phù hợp với trẻ và tôi nhận thấy rằng hầu hết trẻ đều rất hứng thú như“cướp cờ, mèo đuổi chuột, lộn cầu vồng, kéo mo cau, kéo co ” Hình 4 (Phụ lục) Biện pháp 3: Trẻ là trung tâm của mọi hoạt động, tôn trọng sở thích của trẻ. Trong quá trình tổ chức các hoạt động ngoài trời giáo viên cần tạo ra được bầu không khí vui tươi, thân thiện, gần gũi trẻ luôn tạo cho trẻ cảm giác thỏa mái và vấn đề quan trọng nhất trong các hoạt động chính là trẻ. Trẻ luôn là trung tâm của mọi hoạt động. Trong quá trình cho trẻ hoạt động ngoài trời, giáo viên phải tạo cho tất cả trẻ đều được trải nghiệm để phát triển bản thân, phải luôn quan tâm
5. đến trẻ lựa chọn điều trẻ mong muốn và điều quan trọng nhất là giáo viên phải luôn phát huy tính tích cực của trẻ, luôn tôn trọng sở thích của trẻ khuyến khích trẻ nêu lên những mong muốn của mình trong quá trình trẻ hoạt động. Kiên nhẫn với trẻ, chờ đợi trẻ, khuyến khích trẻ tinh thần hợp tác, trao đổi thực hiện ý tưởng chơi cùng và giúp đỡ nhau. Hình 5 (Phụ lục) Ở lứa tuổi mầm non đặc biệt ở lứa tuổi 4 - 5 tuổi thì chơi là thiên hướng tự nhiên, là nhu cầu của trẻ để tham gia và khám phá những điều trẻ quan tâm, làm cho trẻ hứng thú và thoải mái. Điều này càng thể hiện rõ trẻ chính là trung tâm của mọi hoạt động. Giáo viên không làm hộ trẻ, giáo viên chỉ hướng dẫn trẻ khi trẻ không thực hiện được và đóng vai trò hỗ trợ trẻ học thông qua chơi, để trẻ “chơi mà học, học bằng chơi”, qua đó sẽ giúp trẻ hoàn thiện nhân cách. Tuy nhiên khả năng tiếp thu, tập trung của trẻ còn nhiều hạn chế, đồng thời tính tự nguyện chưa cao. Bên cạnh đó một số trẻ còn rất thụ động chưa tự thảo luận, đưa ra được ý kiến và ý tưởng chơi của mình, mà đợi cô can thiệp, trẻ chưa tự chọn đồ chơi và trò chơi cho chính trẻ, một số trẻ không hứng thú, một số trẻ chưa biết sử dụng các loại đồ dùng đồ chơi đúng mục đích, trẻ còn nhiều lúng túng với một số học liệu cô chuẩn bị, bên cạnh đó lại có một số trẻ điều đó dẫn đến giờ hoạt động chơi chưa như mong muốn. Thì lúc này rất cần sự hỗ trợ can thiệp từ cô giáo, với những thách thức như vậy tôi không cho phép bản thân được chùng bước, tự nhủ bản thân phải cố gắng hơn nữa làm sao để trẻ cảm thấy thoải mái và được là chính mình, tôi trò chuyện với trẻ nhiều hơn, quan tâm động viên khuyến khích trẻ nhiều hơn. Khuyến khích các trẻ khá lôi kéo trẻ rụt rè thiếu tự tin vào hoạt động. Khi trẻ đã chịu tham gia, chịu hòa mình cùng với bạn là lúc cô cần quan tâm đến sở thích chơi của trẻ, đồ chơi, trò chơi nào và đâu là sở trường của trẻ, có những trẻ chỉ chơi một trò chơi cố định hoặc khu vực chơi cố định lúc này cô sẽ trò chuyện với trẻ nhiều hơn hoặc chỉ vào những trò chơi mà các bạn đang chơi để trò chuyện cùng trẻ, gợi ý, tăng cường khả năng hứng thú, thu hút trẻ tham gia vào tất cả các trò chơi và khu vực chơi theo nhu cầu và hứng thú của trẻ. Khi tổ chức cho trẻ chơi cần lấy trẻ làm trung tâm của mọi hoạt động. Tôn trọng, đảm bảo sự tự nguyện, hứng thú của trẻ trong lựa chọn trò chơi, góc chơi, nhóm chơi, phát huy tính sáng tạo của trẻ, không áp đặt trẻ chơi theo ý thích của cô giáo. Tạo điều kiện cho trẻ thảo luận nội dung chơi, tự phân vai chơi, khuyến khích trẻ liên kết và hợp tác với nhau trong quá trình chơi. Tôi thường theo dõi trẻ chơi, và để trẻ cùng nhau thảo luận nội dung, nêu lên được ý tưởng, thỏa thuận vai chơi và giúp trẻ xử lý khi có xung đột xảy ra. Ví dụ: Khi tổ chức cho trẻ chơi trò chơi ‘‘mèo đuổi chuột’’ cô chuẩn bị mũ mèo, mũ chuột, cô hỏi trẻ với hai chiếc mũ này chúng mình sẽ chơi được trò chơi gì? Và chơi như thế nào? Bạn nào sẽ đóng vai bạn mèo, bạn nào sẽ đóng vai bạn chuột, các bạn còn lại sẽ làm gì? thì trẻ thảo luận và trả lời và có thể tự phân vai chơi cho nhau và đổi vai chơi cho nhau khi lượt chơi kết thúc. Tuy nhiên trò chơi này đã từng được cô hướng dẫn và trẻ đã được chơi rồi thì lúc này trẻ sẽ nhớ lại và dùng kinh nghiệm chơi để tham gia một cách tích cực mà không cần cô can
6. thiệp. Mỗi đứa trẻ là một con người riêng biệt, có đặc điểm riêng về thể chất và tâm lý, có cách tiếp nhận kinh nghiệm theo cách riêng, mức độ riêng. Những nét riêng này cần được tôn trọng và khuyến khích để trẻ được phát triển một cách độc lập, chủ động. Môi trường trẻ được tự do hoạt động do chính trẻ và vì trẻ. Trẻ được tự do chia sẽ những gì mình cảm nhận cô luôn tạo cơ hội cho trẻ trải nghiệm, khám phá mọi vật xung quanh nhưng trong các hoạt động tất cả trẻ và cô giáo có sự giao lưu hiểu biết lẫn nhau, quan tâm chia sẽ sẵn sàng giúp đỡ nhau khi cần thiết do đó mọi trẻ đều được phát huy riêng khả năng và hình thành ý thức kỷ luật. Ví dụ: Như chủ đề thế giới động vật trong giờ hoạt động ngoài trời ở hoạt động chính làm thí nghiệm ‘‘quả trứng biết đứng quả trứng sủi bọt’’ khi trẻ thảo luận với quả trứng và những đồ dùng vật liệu khác như muối, nước lọc, giấm thì chúng mình sẽ làm thí nghiệm gì? Trẻ suy nghĩ đưa ra ý kiến phán đoán của riêng mình. Khi tuy nhiên ở các giờ chơi hôm trước trẻ đã làm một vài thí nghiệm với quả trứng. Trẻ dùng những kinh nghiệm đã làm thí nghiệm trước đó để đưa ra phán đoán, khi trẻ đã nêu lên được ý tưởng sẽ làm gì với quả trứng thì cô sẽ cho trẻ làm thí ngiệm thử trước lớp xem kết quả phán đoán của mình có đúng không và lúc này trẻ thực sự rất hứng thú, háo hức và trông chờ được làm thí nghiệm để xem kết quả như thế nào? Như vậy cô vừa không áp đặt trẻ phải chơi theo ý của cô vừa hướng trẻ vào được hoạt động và tạo được cơ hội cho trẻ nêu lên ý tưởng và được trải nghiệm. Hình 6 (Phụ lục) Như chúng ta đã biết, trẻ ở lứa tuổi này rất dễ nhàm chán với những gì cái không mới, không hấp dẫn. Nhưng cũng có trẻ bướn bỉnh và chỉ thích làm theo ý trẻ và có một sở thích cố định. Và không vì thế mà mặc cho sở thích của trẻ mà tôi phải tạo nhiều tình huống sáng tạo nhiều đồ dùng, đồ chơi phải hướng trẻ tới chủ đề mà tôi đưa ra để trẻ tích cực, khám phá hoạt động chơi theo nhóm, trẻ có nhiều kỹ năng giao lưu với nhau, trao đổi những điều trẻ khám phá được. Ví dụ: Trẻ có sở thích chơi với những vật liệu thiên nhiên như xếp hình bông hoa, con vật bằng lá cây, đá cuội. Rất khó để trẻ tham gia vào các trò chơi khác thì lúc này cô không vội ép trẻ vào các hoạt động khác mà trẻ không thích mà cô cần động viên khích lệ, trò chuyện với trẻ nhiều hơn à cô thấy con xếp hình những bông hoa đã xong và rất là đẹp thế con có muốn tham gia các trò chơi kéo mo cau, hay đi cà kheo vui như các bạn không? Cô thấy các trò chơi ấy khá thú vị đấy, và cô tin con sẽ làm được và làm rất tốt nữa đấy như vậy vừa tôn trọng được trẻ, không ép buộc sở thích của trẻ mà còn động viên khuyến khích trẻ tự tin vào bản thân mình khi tham gia vào các hoạt động khác để trẻ có thể trải nghiệm và phát triển toàn diện hơn. Do vậy, việc thay đổi đồ dùng, đồ chơi và đưa ra nhiều trò chơi mới lạ động viên khuyến khích trẻ đưa ra ý tưởng chơi cho trẻ là hết sức cần thiết nhằm tránh sự nhàm chán ở mỗi trẻ cũng như có thể đáp ứng sự quan tâm và phù hợp với khả năng của từng trẻ, trẻ thể hiện được tính trung tâm của mình trong vui chơi và còn tạo điều kiện cho trẻ phát triển toàn diện. Khi đó trẻ tham gia vào các trò chơi và nhập vào vai chơi một cách tự nhiên hơn, không gò bó, không áp đặt, cùng tham gia chơi với nhau một cách đầy hứng thú không nhàm chán. Trong quá trình cho
7. trẻ chơi tôi luôn tôn trọng sở thích riêng, sự sáng tạo cũng như khuyến khích, động viên để trẻ nêu lên được ý tưởng chơi của trẻ sáng tạo theo suy nghĩ riêng của mình. Tính trung tâm của trẻ càng thể hiện rõ. Hơn thế nữa cô luôn tôn trọng trẻ bằng cách luôn lắng nghe, chấp nhận sự khác biệt của các trẻ với nhau không so sánh trẻ này với trẻ khác vì trẻ luôn cần sự yêu thương, ân cần từ cô giáo và đặc biệt hơn nữa hãy luôn kiên nhẫn với trẻ, chờ đợi trẻ khi trẻ chưa thực hiện được, nắm được đặc điểm tâm lý và tính cách của từng trẻ trong lớp để tổ chức hoạt động phù hợp, khuyến khích tạo cơ hội để trẻ được tham gia hợp tác cùng trẻ xây dựng hoặc chuẩn bị nguyên vật liệu Đối xử công bằng với trẻ dù là trẻ nam hay nữ cũng luôn tin rằng trẻ sẽ làm được điều này làm nảy sinh ở trẻ cảm xúc tích cực và lòng khao khát tìm tòi khám phá, trải nghiệm. Biện pháp 4: Lựa chọn và sử dụng đồ dùng, đồ chơi đa dạng linh hoạt từ các nguyên vật liệu có sẵn tại địa phương. Đồ dùng, đồ chơi là nhu cầu tự nhiên không thể thiếu được đối với trẻ mầm non. Hoạt động với đồ chơi vừa làm thỏa mãn nhu cầu vui chơi, vừa làm cho đôi bàn tay khéo léo, đôi chân dẻo dai cơ thể mềm mại. Tùy thuộc vào không gian của sân chơi và tình hình thực tế của địa phương mà giáo viên phải lựa chọn các đồ dùng đồ chơi sao cho phù hợp với trẻ. Để trẻ thực sự hứng thú, sáng tạo tích cực tham gia vào hoạt động ngoài trời thì đồ dùng, đồ chơi được tôi lựa chọn tuyệt đối đảm bảo an toàn cho trẻ, không gây dị ứng đối với trẻ, không gây hại cho sức khỏe của trẻ và sử dụng đồ dùng, đồ chơi đa dạng linh hoạt từ các nguyên vật liệu sẵn có tại địa phương. Nhóm đồ dùng thứ nhất được tôi lựa chọn đó là đồ dùng, đồ chơi từ nguyên vật liệu thiên nhiên. Thứ hai là đồ dùng, đồ chơi từ nguyên vật liệu phế thải. Thứ ba: đồ dùng, đồ chơi tự tạo. * Đồ dùng, đồ chơi từ nguyên vật liệu thiên nhiên. Tận dụng lợi thế của nguồn nguyên vật liệu này là dễ kiếm, đa dạng luôn có sẵn tại địa phương và cũng dễ làm, sản phẩm lại gần gũi với trẻ nên tôi thường xuyên thay đổi các đồ dùng đồ chơi phù hợp với chủ đề đã thu hút được sự tham gia và hứng thú của trẻ. Ví dụ: Như những viên đá cuội tôi nhặt dưới suối, lựa chọn những hòn đá không có góc nhọn có bề mặt trơn nhẵn sau đó nhộm cho những viên đá đủ sắc màu. Ở chủ đề thế giới thực vật, khi tổ chức hoạt động ngoài trời ở hoạt động chính thì tôi cho trẻ vẽ trên những viên đá về một số loại rau, củ, quả trẻ thích từ các loại rau trẻ đã vẽ thì trẻ nhận biết được một số loại rau, tác dụng của một số loại rau cô giáo dục trẻ ăn uống đầy đủ dinh dưỡng thì giúp da của mình đẹp hơn, khi trẻ vẽ thì giúp trẻ đôi tay khéo léo rèn được tính tỉ mỹ và trẻ biết yêu qúy thích thú với những sản phẩm mình đã tạo ra. Chủ đề hiện tượng tự nhiên cho trẻ vẻ ông mặt trời, mưa, cầu vồng thì qua đó cũng giúp trẻ nhận biết được các hiện tượng tự nhiên, trẻ mô tả được sản phẩm của mình khi cô hỏi là con vẽ gì đây? Và khi gặp hiện tượng thời tiết như này thì chúng ta phải làm gì? qua đó giúp phát triển ngôn ngữ cho trẻ giúp trẻ tự tin trả lời được câu hỏi trọn câu. Hình 7 (Phụ lục) Hay ở chủ đề động vật cho trẻ xếp những viên đá tạo thành những con vật
8. ngộ nghĩnh, đáng yêu. Bên cạnh đó tôi còn dùng các loại lá cây để cho trẻ làm đồ dùng đồ chơi theo sở thích, trẻ sẽ tự nêu lên được ý tưởng và sáng tạo theo sự tưởng tượng của trẻ. Khi lựa chọn nguồn nguyên vật liệu từ thiên nhiên là cơ hội để trẻ nhận thức được kỹ năng sống, biết bảo vệ môi trường, vừa giúp trẻ tham gia tích cực, sáng tạo hơn trong các hoạt động vừa giúp cô không cần phải tốn kém nhiều tiền mua các nguyên vật liệu. Ví dụ: Chủ đề bản thân trẻ có thể làm dây chuyền, vòng đeo tay từ lá sắn, lá dừa trẻ có thể làm đồng hồ, mũ bằng lá mít, hay cây bèo làm con cá Khi trẻ đã tạo ra được sản phẩm trẻ sẽ cảm thấy rất tự hào phấn khởi, trẻ có thể dùng sản phẩm đó đeo lên người qua đó tôi lồng ghép được đáp ứng giới các loại trang sức như đồng hồ, mắt kính, nhẫn, dây chuyền cho dù là trẻ trai hay trẻ gái đều có thể dùng được với mục đích hướng tới cái đẹp, làm đẹp cho bản thân. Hình 8 (Phụ lục) Đó là cách tôi lựa chọn đồ dùng, đồ chơi, nguyên vật liệu thiên nhiên và hầu hết các đồ dùng, đồ chơi cũng như nguyên vật liệu đều mang tính mở nên tôi sử dụng triệt để tác dụng, linh hoạt cho nhiều chủ đề, cho nhiều mục đích khác nhau đa dạng theo nhóm hoặc cá nhân để trẻ có thể chia sẻ kinh nghiệm, hợp tác và chia sẻ đồ dùng đồ chơi. * Đồ dùng, đồ chơi từ nguyên vật liệu phế thải. Mỗi đồ dùng đồ chơi, nguyên vật liệu đều đem đến cho trẻ những trải nghiệm khác nhau nhưng đều có chung lợi ích là giúp trẻ tăng cường sức khỏe, rèn luyện sự dẻo dai, rèn luyện thể lực, sự phát triển về tư duy, sáng tạo, phát triển các giác quan Và tôi đã không bỏ qua và tận dụng được nguồn nguyên vật liệu từ phế thải mang tái sử dụng làm đồ dùng, đồ chơi cho trẻ như ống nước, rổ nhựa hỏng, vỏ chai nhựa, nắp chai vừa rất hấp dẫn đối với trẻ, kích thích sự ham muốn tìm hiểu khám phá và hứng thú tham gia của trẻ vừa giáo dục trẻ biết bảo vệ được môi trường. Hình 9 (Phụ lục) Ví dụ: Như những vỏ lon bia, nắp chai nhựa, những chai nhựa tôi đã tận dụng làm nên đoàn tàu, xe ô tô khi tổ chức chơi ngoài trời trẻ có thể xây thành bến xe, nhà ga hoặc trẻ có thể chơi tự do theo ý thích của trẻ. Hình 10 (Phụ lục) * Đồ dùng, đồ chơi tự tạo. Đối với trẻ mầm non chủ yếu tư duy của trẻ thông qua hình ảnh và đồ dùng trực quan. Vì vậy mà tôi luôn chú trọng việc làm đồ dùng, đồ chơi để phục vụ cho các hoạt động vui chơi và học tập của trẻ. Việc làm đồ dùng đồ chơi vừa khơi dậy ở cô giáo niềm đam mê sáng tạo, tìm tòi ra cái mới vừa làm tăng số lượng đồ dùng, đồ chơi mà hiệu quả sử dụng lại khá cao đồng thời góp phần làm giảm thiểu lượng rác thải, giáo dục vệ sinh môi trường. Các đồ dùng, đồ chơi, cho trẻ hoạt động được sử dụng phù hợp với chủ đề chơi, nội dung chơi, tôi thường xuyên bổ sung, thay đổi dần dần tạo cho trẻ sự mới mẻ hấp dẫn và kích thích nhu cầu hứng thú tham gia các hoạt động của trẻ. Thay vì những cổng thể dục bằng inox đã quen thuộc tôi đã tận dụng thùng
9. catong, giấy nỉ tôi đã tạo nên những cổng thể dục nhỏ xinh xắn với hình các con vật và nhiều màu sắc khác nhau, bắt mắt thu hút được sự tham gia của trẻ khi dẫn bóng theo đường dích dắt qua cổng. Qua trò chơi vận động này rèn cho trẻ sự khéo léo, tính kỷ luật cho trẻ khi tham gia chơi chờ đến lượt của mình. Hình 11(Phụ lục) Bên cạnh đó tôi thường xuyên cho trẻ cùng cô làm đồ dùng đồ chơi, khi trẻ tham gia làm cùng cô trẻ thực sự rất thích thú, khả năng sáng tạo, tìm tòi ở trẻ được nâng cao trong quá trình làm cô thường động viên khuyến khích trẻ con có thể làm được và làm đẹp hơn nữa đấy và khi trẻ cùng cô tạo ra được sản phẩm thì trẻ cảm thấy rất tự hào và khi chơi cùng với đồ dùng, đồ chơi do chính tay mình tạo ra thì trẻ sẽ thích thú và tự tin hơn rất nhiều. Hình 12(Phụ lục) Hơn thế trẻ có thể tự làm một số đồ dùng đồ chơi từ giấy, khăn mùi xoa đơn giản khi được cô hướng dẫn từ đó có thể sáng tạo theo cách riêng của mình và khi tự tay mình tạo ra được đồ dùng, đồ chơi thì trẻ cảm thấy tự tin hơn rất nhiều, trẻ rất phấn khởi và khoe với cô về sản phẩm của mình và khi chơi với chính đồ dùng, đồ chơi mình tạo ra được trẻ rất hứng thú, thỏa mái và vui vẻ. Bên cạnh đó tôi thường xuyên quan sát cách trẻ sử dụng đồ dùng, đồ chơi, nguyên vật liệu để có kế hoạch và biện pháp nhằm phát triển toàn diện cho trẻ, luôn quan tâm trẻ có thực sự làm gì với những đồ chơi đó, và qua đó trẻ được trải nghiệm những gì, và tôi nhận thấy rằng trẻ học tốt nhất khi trẻ có nhiều cơ hội để khám phá và tìm hiểu kinh nghiệm học tập do đó lựa chọn và sử dụng đồ dùng, đồ chơi đa dạng, linh hoạt từ các nguyên vật liệu sẵn có tại địa phương. Là việc tôi quan tâm khi muốn trẻ ‘‘chơi mà học học bằng chơi’’ một cách tích cực, sáng tạo và hiệu quả. Hình 13(Phụ lục) Biện pháp 5: Phối hợp với phụ huynh một cách có hiệu quả trong việc tổ chức hoạt động ngoài trời. Trong quá trình đón và trả trẻ, qua những buổi truyền thông tôi luôn trao đổi với phụ huynh về tình hình của trẻ như tìm hiểu về sở thích của trẻ và trao đổi để phụ huynh nhận thấy các hoạt động của trẻ được diễn ra ở lớp mà hoạt động ngoài trời là một trong những hoạt động góp phần không nhỏ trong quá trình phát triển của trẻ. Hình 14 (Phụ lục) Để phụ huynh nhận thấy được các hoạt động chơi ngoài trời không chỉ giúp cho trẻ thỏa mái, vui chơi mà còn giúp cho trẻ phát triển toàn diện về mọi mặt. Ở đó trẻ được trải nghiệm, được hòa mình vào thiên nhiên, được hít thở không khí trong lành, khám phá những điều mới lạ từ thế giới xung quanh và phần nào tạo thêm niềm tin yêu đối với phụ huynh. Phụ huynh cũng có thể mạnh dạn để con em mình chơi cùng bạn, tiếp xúc với môi trường bên ngoài nhiều hơn, không cấm trẻ chơi với cát, lá cây, đá sỏi Bởi nhiều phụ huynh sợ con mình bẩn tay, chân, nhưng phụ huynh chưa nắm được những thứ đó lại giúp trẻ phát triển các mặt khác nữa. Nhận thấy được tầm quan trọng của hoạt động chơi ngoài trời tôi dễ dàng vận động phụ huynh góp các nguyên vật liệu thiên nhiên, phế thải, nguyên vật liệu
10. sẵn có ở địa phương. Lấy được sự đồng tình chấp thuận từ phía phụ huynh, hơn nữa tôi còn vận động phụ huynh cùng làm một số đồ dùng, đồ chơi cho trẻ để phụ huynh nhận thấy được tình cảm của cô đối với trẻ và quan tâm đến việc vui chơi và học tập của con của mình ở trường nhiều hơn. Phụ huynh cũng yên tâm hơn khi gởi con cho chúng tôi. Hình 15, 16 (Phụ lục) 9. Khả năng áp dụng của sáng kiến: - Nêu rõ việc sáng kiến đã được áp dụng, kể cả áp dụng thử trong điều kiện kinh tế - kỹ thuật tại cơ sở; thời điểm sáng kiến được áp dụng. + 100 % trẻ hứng thú tích cực tham gia hoạt động ngoài trời. + Trẻ đã có kỹ năng làm việc nhóm, trẻ nhanh nhẹn linh hoạt. + Vốn từ của trẻ được nâng cao, trẻ hòa đồng chia sẽ kinh nghiệm cá nhân cùng bạn. + Phụ huynh đã dần dần hiểu được tầm quan trọng của việc trò chuyện với trẻ về thế giới xung quanh và cho trẻ tiếp xúc với môi trường bên ngoài. - Nêu rõ sáng kiến có khả năng áp dụng cho những đối tượng, cơ quan, tổ chức nào, trong điều kiện nào. Với những biện pháp trên bản thân tôi đã áp dụng thực nghiệm tại lớp mẫu giáo nhỡ 2 lớp tôi chủ nhiệm đã đạt được kết quả khả quan ngoài ra có thể áp dụng ở các lớp mẫu giáo 4-5 tuổi tại trường mẫu giáo liên xã hiệp hòa. 10. Đánh giá lợi ích thu được: - So sánh hiệu quả kinh tế, lợi ích xã hội thu được khi áp dụng sáng kiến so với trường hợp không áp dụng. Từ những vốn kinh nghiệm tích lũy ấy, tôi đã áp dụng “Một số biện pháp tổ chức hoạt động ngoài trời cho trẻ 4-5 tuổi tại trường Mẫu giáo Liên Xã Hiệp Hòa” và thu được lợi ích như sau: + Trong quá trình áp dụng các biện pháp tôi đã vận dụng linh hoạt, đồ dùng, đồ chơi đa dạng từ các nguyên vật liệu sẵn có tại địa phương, lồng ghép, tích hợp một cách sáng tạo giúp bản thân tiết kiệm được chi phí mang lại hiệu quả kinh tế cao. + Từ những nguyên vật liệu sẵn có tại địa phương trẻ có thể tự làm đồ dùng đồ chơi không những ở lớp mà khi về nhà trẻ cũng có thể tìm thấy và làm đồ dùng đồ chơi dễ dàng mà không cần bố, mẹ phải mua những món đồ chơi đắt tiền. Những đồ dùng đồ chơi đó vừa gần gũi thân thiện vừa tiết kiệm được chi phí. - Nếu là giải pháp cải tiến giải pháp đã biết trước đó thì so sánh hiệu quả, lợi ích cao hơn như thế nào hoặc khắc phục được mức độ nào những nhược điểm của giải pháp đã biết trước đó. Việc thực hiện sáng kiến trên bản thân đã thu được những kết quả mong đợi như sau: + Đối với giáo viên: Bản thân tôi đã nắm được đặc điểm tâm sinh lý của trẻ từ đó giáo viên xây dựng được kế hoạch hoạt động phù hợp tình hình của lớp và tình hình địa phương. Bản thân nắm được kiến thức, kỹ năng và học hỏi được nhiều kinh nghiệm từ phía đồng nghiệp trong việc tổ chức hoạt động ngoài trời cho trẻ.
11. Có sự phối hợp tốt với phụ huynh từ đó nhận được sự quan tâm ủng hộ nhiệt tình và tạo được niềm tin yêu, tín nhiệm hơn từ phía phụ huynh. Bản thân phần nào tiết kiệm được chi phí mua sắm đồ dùng đồ chơi mang lại hiệu quả kinh tế. * Đối với trẻ: - Kết quả trước khi áp dụng các biện pháp. Trẻ Trẻ TT Nội dung TSHS Tỉ lệ chưa Tỉ lệ đạt đạt 1 Số trẻ hứng thú 23 7 30,4 % 16 69,6 % 2 Trẻ nhanh nhẹn, linh hoạt 23 7 30,4 % 16 69,6 % 3 Vốn từ của trẻ 23 6 26,1 % 17 73,9% 4 Trẻ mạnh dạn, tự tin 23 8 34,8 % 15 65,2 % + Kết quả sau khi áp dụng các biện pháp. Trẻ Trẻ TT Nội dung TSHS Tỉ lệ chưa Tỉ lệ đạt đạt 1 Số trẻ hứng thú 23 23 100 % 0 0 % 2 Trẻ nhanh nhẹn, linh hoạt 23 22 95,7% 1 4,3 % 3 Vốn từ của trẻ 23 21 91,3 % 2 8,7 % 4 Trẻ mạnh dạn, tự tin 23 22 95,7 % 1 4,3 % - Trong trường hợp tính được số tiền làm lợi thì tính và nêu cách tính cụ thể. 11. Những thông tin cần được bảo mật: Không có Tôi xin cam đoan mọi thông tin nêu là trung thực, đúng sự thật và hoàn toàn chịu trách nhiệm trước pháp luật. Phước Hiệp, ngày 11 tháng 07 năm Xác nhận của cơ sở 2022 công nhận sáng kiến Người nộp đơn (Ký và ghi rõ họ tên) Lê Thị Kim Oanh