Báo cáo Biện pháp giúp trẻ Mẫu giáo nhỡ 4-5 tuổi học tốt môn Toán

Nội dung tài liệu: Báo cáo Biện pháp giúp trẻ Mẫu giáo nhỡ 4-5 tuổi học tốt môn Toán

1. Biện pháp giúp trẻ mẫu giáo nhỡ 4-5 tuổi học tốt môn toán PHẦN I: ĐẶT VẤN ĐỀ I. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI Chúng ta đang ở thập kỷ đầu tiên của thế kỷ XXI với sự thay đổi cơ bản cơ cấu xã hội để tiếp thu một nền văn minh phát triển cao, đó là nền văn minh trí tuệ, trong đó con người đứng ở vị trí trung tâm. Trong nền văn minh ấy trình độ khoa học phát triển cao cùng với sự bùng nổ thông tin, đòi hỏi con người phải có những phẩm chất nhân cách phù hợp, đặc biệt phải tích cực nhận thức để cải tạo thế giới, cải tạo chính mình. Giáo dục mầm non là khâu đầu tiên trong hệ thống giáo dục quốc dân. Đây là khâu quan trọng đặt nền móng cho sự phát triển nhân cách toàn diện của trẻ và cho trẻ bước vào học phổ thông. Theo các nhà tâm lý học, sự phát triển tâm lý – nhân cách là một quá trình kế thừa liên tục những thành tựu của các giai đoạn trước đó. Sự phát triển tâm lý – nhân cách ở lứa tuổi này vừa là sự kế thừa những thành tựu phát triển tâm lý – nhân cách ở lứa tuổi tiếp theo. Trẻ phát triển tốt ở giai đoạn này, sẽ là điều kiện thuận lợi cho sự phát triển ở giai đoạn tiếp theo. Quá trình hình thành các biểu tượng ban đầu về toán cho trẻ mẫu giáo là điều cần thiết. Góp phần quan trọng cho việc hình thành và phát triển nhân cách của trẻ, nên việc dạy học và giáo dục đóng vai trò vô cùng quan trọng trong việc hình thành và phát triển nhân cách cùng với việc tiếp thu lĩnh hội tri thức của trẻ, vì thế để đạt được hiệu quả cao trong công tác giảng dạy và hình thành được các biểu tượng sơ đẳng ban đầu về toán cho trẻ là một hoạt động thiết thực và quan trọng của việc giáo dục trẻ mầm non. Điều đó có tác dụng thúc đẩy và góp phần tích cực vào việc giáo dục và truyền thụ tri thức giúp cho trẻ phát triển được đầy đủ hơn và toàn diện hơn. Việc hình thành các biểu tượng toán học cho trẻ mầm non có một vai trò to lớn. Dạy toán cho trẻ không nhằm đào tạo cho trẻ những nhà toán học, mà nhằm phát triển ở trẻ khả năng nhanh nhậy, trí thông minh, sự phán đoán, so sánh tổng hợp. Giúp trẻ có được những kiến thức sơ đẳng về phép đếm, về kích thước hình dạng, khả năng định hướng không gian. Đặc biệt hơn đối với trẻ 4- 5 tuổi việc hình thành biểu tượng toán sơ đẳng là một nội dung quan trọng bổ xung vào hành trang cho trẻ khi bước vào 5- 6 tuổi và góp phần quan trọng vào việc hình thành và phát triển toàn diện nhân cách cho trẻ. Đối với trẻ mầm non, môn Làm quen với toán là môn học rất quan trọng và cần thiết, nó cung cấp vốn kiến thức ban đầu để trẻ bước vào ngưỡng cửa mới của cuộc sống sau này của trẻ. Môn toán đã mang lại cho trẻ sự phát triển tư duy đồng thời thông qua môn làm quen với toán trẻ có thể tìm hiểu, khám phá thêm 2/19
2. Biện pháp giúp trẻ mẫu giáo nhỡ 4-5 tuổi học tốt môn toán về thế giới xung quanh mình. Đến với môn làm quen với toán trẻ trở nên tích cực, nhanh nhẹn hơn, trẻ biết đếm, phân biệt nhiều hơn, ít hơn, trẻ biết tách gộp, phân chia nhóm, ngoài ra trẻ có thể xác định được các hình khối, xác định không gian Như vậy trẻ đã dần hình thành những kiến thức sơ đẳng biểu tượng ban đầu của toán học. Môn toán là môn học rất khô khan và cứng nhắc. Các tiết học toán đặc biệt là tiết học hình thành các biểu tượng về số lượng, phép đếm thường lặp đi lặp lại nhiều lần các tiết học có nội dung giống nhau, chỉ khác về số lượng là 1, 2,3 Cho nên nếu ta chỉ tập chung vào kiến thức dạy trẻ theo đúng các bước, nếu lặp lại khi học trẻ thường rất nhanh chán sẽ không thu hút được sự chú ý của trẻ. Hiệu quả của việc hình thành các biểu tượng toán học sơ đẳng cho trẻ mầm non, không chỉ phụ thuộc vào việc xây dựng hệ thống các biểu tượng toán học cần hình thành cho trẻ mà còn phụ thuộc vào phương pháp, biện pháp tổ chức các hoạt động mà trọng tâm là các “tiết học toán” cho trẻ ở trường nầm non. Làm thế nào để cho trẻ tiếp thu kiến thức một cách tự nhiên phù hợp với sự nhận thức và đặc điểm tâm sinh lý của trẻ ở lứa tuổi này là: “Học mà chơi, chơi mà học.” Nhận thức được tầm quan trọng đó tôi đã tập trung ngiên cứu, tìm tòi để tìm ra “Biện pháp giúp trẻ mẫu giáo nhỡ 4-5 tuổi học tốt môn toán’’. Thời gian nghiên cứu năm học 2021-2021 Đối tượng nghiên cứu: học sinh lớp mẫu giáo nhỡ 4-5 tuổi II. MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU Trên cơ sở nghiên cứu sự hứng thú của trẻ Mẫu giáo nhỡ, qua đó đề xuất một số biện pháp gây hứng thú cho trẻ mẫu giáo bé trong việc hình thành các biểu tượng toán sơ đẳng. 3/19
3. Biện pháp giúp trẻ mẫu giáo nhỡ 4-5 tuổi học tốt môn toán PHẦN II. GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ CHƯƠNG I: TỔNG QUAN I. CƠ SỞ LÝ LUẬN Như chúng ta đã biết nhận thức của trẻ từ trực quan sinh động đến tư duy trừu tượng, từ tư duy trừu tượng quay trở về thực tiễn. Thông qua môn học giúp trẻ nhận thức tốt hơn về thế giới xung quanh. Từ đó hình thành hệ thống hóa kiến thức một cách chính xác, khoa học. Nhận thức về toán học có liên quan mật thiết với quá trình phát triển toàn diện của trẻ, thông qua toán học sớm hình thành ở trẻ khả năng tìm tòi, quan sát, khám phá, so sánh, phân tích, tổng hợp các sự vật hiện tượng khách quan. Trên cơ sở đó bổ sung thêm vốn ngôn ngữ và góp phần tích cực vào việc phát triển toàn diện về mọi mặt “Thể chất – Nhận thức – Ngôn ngữ – Thẩm mỹ – Tình cảm xã hội”. Môn học làm quen với toán là một môn học quan trọng góp phần phát triển nhận thức cho trẻ. Giúp trẻ có một hành trang vững vàng, một tâm thế tự tin để bước vào lớp một. Hình thành các biểu tượng toán học sơ đẳng cho trẻ mầm non là một nội dung quan trọng góp phần thực hiện mục tiêu giáo dục mầm non. Hiệu quả của việc hình thành các biểu tượng toán học cho trẻ mầm non không chỉ phụ thuộc vào việc xây dựng hệ thống các biểu tượng toán học cần hình thành cho trẻ mà còn phụ thuộc vào phương pháp, biện pháp tổ chức các hoạt động mà trọng tâm là tiết học toán cho trẻ ở trường mầm non. Những biểu tượng toán học sơ đẳng được hình thành ở trẻ em là kết quả của việc trẻ nắm những kiến thức qua các hoạt động khác nhau trong cuộc sống hàng ngày và là kết quả của việc dạy học có định hướng trên hệ thống các tiết học toán với trẻ. Chính những kiến thức , kỹ năng toán học sơ đẳng mà trẻ nắm được là phương tiện để phát triển tư duy toán học cho trẻ và góp phần thực hiện giáo dục toàn diện nhân cách trẻ. Trong quá trình dạy học cho trẻ ở trường mầm non chúng ta phát triển ở trẻ khả năng nhận biết thế giới xung quanh, khả năng phân tách các dấu hiệu, nhận biết các tính chất, các mối quan hệ của các sự vật, hiện tượng xung quanh trẻ, phát triển ở trẻ hứng thú quan sát, hình thành các thao tác trí tuệ, các biện pháp của hoạt động tư duy, qua đó tạo ra những điều kiện bên trong để dẫn dắt trẻ tới những hình thức mới của trí nhớ, của tư duy và tưởng tượng Trong quá trình hình thành các biểu tượng toán học sơ đẳng cho trẻ, giáo viên giữ vai trò chủ đạo, là người tổ chức, hướng dẫn, điều khiển hoạt động có mục đích học tập của trẻ. Việc tổ chức dạy trẻ đúng lúc và phù hợp với đặc điểm, lứa tuổi cho trẻ đóng vai trò quan trọng đối với sự phát triển trí tuệ cho trẻ mầm non. Thông qua quá trình dạy học như vậy, trẻ sẽ nắm được những kiến thức sơ 4/19
4. Biện pháp giúp trẻ mẫu giáo nhỡ 4-5 tuổi học tốt môn toán đẳng về phép đếm, về kích thước và hình dạng các vật, trẻ biết định hướng trong không gian và thời gian, trẻ nắm được phép đếm, biết xếp tương ứng 1: 1 Các “ tiết học toán” với trẻ còn có vai trò đặc biệt trong sự phát triển hứng thú và những kỹ năng nhận biết cho trẻ. Sự hứng thú của trẻ chính là thái độ tích cực với thế giới xung quanh của những hiện tượng. Có cố gắng vượt qua giới hạn của những điều đã biết. Nó còn thể hiện ở sự luôn cố gắng mở rộng sự hiểu biết và ứng dụng nó một cách sáng tạo vào những mục đích mang tính lý luận và thực hành. Sự hứng thú của trẻ thể hiện ở sự thích thú tích cực nhận thức, thực hiện các nhiệm vụ khác nhau, nhiệm vụ của nhà sư phạm trước tiên là tạo sự hứng thú cho trẻ để phát huy một cách cao nhất tính tích cực nhận thức cho trẻ. Toán học là một môn khoa học cần có độ chính xác cao. Do trẻ ở độ tuổi mẫu giáo chưa có một biểu tượng khoa học nào. Nên nhiệm vụ của giáo viên là phải hình thành cho trẻ các biểu tượng toán học, cung cấp những kỹ năng cơ bản nhất để trẻ có thể vận dụng vào trong thực tế. Dựa vào mục tiêu và yêu cầu đó, tôi đã nghiên cứu và tìm ra biện pháp giúp trẻ học đạt hiệu quả hơn và phát huy tối đa khả năng sáng tạo của mình thông qua môn học làm quen với toán. II. CƠ SỞ THỰC TIỄN • Thuận lợi: - Được sự quan tâm, tạo điều kiện của các cấp, Phòng Giáo dục- Đào tạo Huyện Gia Lâm và chính quyền địa phương. Trường mầm non Trung Mầu đã được xây mới một ngôi trường khang trang có 9 phòng học.Các cháu được học trong phòng học sạch sẽ, có đầy đủ các tiện nghi cần thiết đồ dùng đồ chơi tương đối đầy đủ phục vụ cho việc học tập và vui chơi của trẻ. - Lớp học luôn nhận được sự quan tâm của ban giám hiệu nhà trường đầu tư cơ sở vật chất như mua sắm bộ học toán, lô tô toán cho các cháu - Hàng năm chúng tôi được học lớp bồi dưỡng trong hè và dự các buổi chuyên đề của phòng, của trường bạn và nhà trường tổ chức. Đó cũng là điều kiện để tôi được học tập, củng cố thêm kiến thức phục vụ cho tiết dạy của mình. - Mỗi giáo viên đều có kế hoạch giảng dạy các môn học và các hoạt động rất cụ thể ngay từ đầu năm học. - Đối với phụ huynh môn toán là một trong mối quan tâm hàng đầu, họ luôn mong muốn con em học tốt môn toán. • Khó khăn: Phụ huynh ở lớp phần lớn là làm nông thôn nên ít có thời gian và điều kiện quan tâm đến con em mình, đặc biệt là việc kèm cặp các cháu học. 5/19
5. Biện pháp giúp trẻ mẫu giáo nhỡ 4-5 tuổi học tốt môn toán Đầu năm học lớp tiếp nhận khoảng 60% số cháu mới, các cháu này chưa được học qua các lớp nhà trẻ, MG bé trước đó, do vậy trẻ chưa có những nề nếp và thói quen trong các hoạt động ở trường . Đặc biệt trẻ bị thiếu hụt kiến thức rất nhiều. Đây cũng là một trong những khó khăn khi giáo viên truyền thụ kiến thức cho trẻ. Đặc biệt là môn toán, có tiết kiến thức theo chương trình là tiết ôn luyện, nhưng đối với những cháu mới thì lại là dạy kiến thức hoàn toàn mới. CHƯƠNNG II: NỘI DUNG VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU I. THỰC TRẠNG Tôi rất quan tâm đến việc dạy toán cho các cháu, soạn bài đầy đủ trước khi lên lớp, trên lớp tôi dạy đúng thời gian biểu, không cắt xén giờ dạy, các bài được dạy đúng theo kế hoạch chuyên môn, có đồ dùng trực quan. Tôi dạy theo đúng phương pháp bộ môn. Qua khảo sát cho thấy kết quả như sau: - Các cháu chưa tập trung học - Cháu nắm được bài 60% - Nhất là việc trẻ xác định vị trí trong không gian rất kém. - Số trẻ biết cách so sánh khoảng 40% • Nguyên nhân của thực trạng. Khả năng hứng thú và tính tích cực của trẻ chưa được phát huy và kết quả trẻ nắm kiến còn thấp tôi thấy do một số nguyên nhân sau: - Do chưa tạo ra được môi trường toán học cho trẻ - Chưa có nhiều đồ dùng đẹp và mới lạ. - Chưa gây được sự tập trung chú ý tạo hứng thú cho trẻ trong quá trình dạy - Chưa có nhiều trò chơi mới. Toán học là một môn học rất quan trọng, nhất là trẻ bước vào phổ thông, nó giúp trẻ có được những kiến thức nhất định để tiếp thu kiến thức ở bậc học tiếp theo. Chính điều này làm tôi trăn trở suy nghĩ làm thế nào để khắc phục tình trạng trên.Tôi đã suy nghĩ tìm ra một số biện pháp gây hứng thú cho trẻ trong việc hình thành các biểu tượng toán sơ đẳng. II. BIỆN PHÁP GIÚP TRẺ MẪU GIÁO NHỠ 4-5 TUỔI HỌC TỐT MÔN TOÁN *Biện pháp 1: Tạo môi trường toán học cho trẻ Trong thời đại ngày nay khoa học kỹ thuật phát triển nhanh, thông tin khoa học ngày càng nhiều. Song thời gian dành cho một tiết học trong trường mầm non không thay đổi. Để theo kịp sự phát triển của xã hội và cung cấp cho học sinh những thông tin mới nhất trong một thời gian có hạn.Vậy việc đổi mới phương pháp dạy học luôn là một vấn đề bức xúc và được mọi người quan tâm. 6/19
6. Biện pháp giúp trẻ mẫu giáo nhỡ 4-5 tuổi học tốt môn toán Thực tế cho thấy việc dạy học nói chung và dạy học ở trường mầm non nói riêng đã có nhiều đổi mới về phương pháp, hình thức tổ chức tiết học. Nhưng phương pháp dạy học kích thích tự tìm tòi và khám phá của học sinh đặc biệt được chú trọng đó là việc tạo môi trường cho trẻ hoạt động nhằm giúp các cháu quan sát sự vật, hiện tựơng một cách trực quan, trẻ có cơ hội trải nghiệm từ đó trẻ nhận thức sâu hơn nội dung bài học. Chính vì vậy tôi tạo môi trường học tập trong lớp cho trẻ 4-5 tuổi hoạt động một cách tích cực góp phần thực hiện tốt phương pháp đổi mới giáo dục mầm non cụ thể như sau: 1.1. Tạo môi trường lớp học xung quanh trẻ Một môi trường học tập tốt có hiệu quả là môt trường gây hứng thú cho trẻ, phát huy được trí tưởng tượng, sáng tạo cho trẻ. chính vì vậy tôi luôn cố gắng tạo ra nhiều đồ dùng, đồ chơi hấp dẫn trang trí xung quanh lớp. ví dụ cắt những chú thỏ bằng mút gián lên tường, vẽ các bức tranh con vât, phương tiện giao thông,treo những chiếc vòng nhiều màu sắc..v..v.. nói trung trang trí theo chủ đề, cho trẻ đếm và có thể học các môn khác. Chúng ta biết rằng trẻ nhỏ luôn yêu thích các đẹp, trí tưởng tượng của trẻ là vô cùng phong phú do vậy môi trường học tập xung quanh trẻ là một yếu tố cực kỳ quan trọng kích thích đứa trẻ tư duy và sáng tạo.ta cần tạo cho trẻ một tâm lý thật thoải mái, coi lớp học như ngôi nhà thân yêu của mình và trong ngôi nhà đó trẻ được tham gia dọn dẹp, trang trí,sáng tạo theo ý mình.chính vì vậy tôi dã khuyến khích trẻ sưu tầm đồ chơi, tranh ảnh để trang trí lớp học theo hướng đổi mới với nhều góc mở để trẻ hoạt động một cách tích cực. Với những hình ảnh bắt mắt, mỗi hình ảnh là biểu tượng của góc và những góc mở bên dưới giúp kích thích trẻ để trẻ hứng thú hợt động. Tôi xây dựng góc toán phong phú, nhiều chủng loại sắp xếp bố trí đồ chơi gọn gàng,đồ chơi luôn để ở tư thế “mở’’ để kính thích trẻ hứng thú hoạt động, đồ dùngđồ chơi phải đảm bảo thuận tiện cho thao tác sử dụng,được xắp xếp sao cho dễ lấy, dễ cất và đặc biệt có thể sử dụng vào các môn học và các hoạt động khác. Góc toán phải được bố trí thật nổi, thật đẹp mắt, vừa đảm bảo tính thẩm mỹ, lại vừa đảm bảo tính chính xác. - Các đồ dùng đồ chơi trong góc toán được phân chia thành từng “mảng” riêng biệt. - To nhỏ - Tương ứng 1: 1 - Không gian 7/19
7. Biện pháp giúp trẻ mẫu giáo nhỡ 4-5 tuổi học tốt môn toán - Hình vuông- Hình tròn- hình tam giác - Cao- Thấp Ví dụ: - Trong hoạt động góc cho trẻ cắt tranh từ những hoạ báo, những quyển Truyện tranh đã cũ, sách, báo, tranh những con vật, cây, quả, hình... và trang trí ở “ góc học toán” của lớp dán theo mảng và gắn các chữ có số tương ứng, các hình ảnh được trang trí theo chủ đề. - Cô cùng trẻ làm dây xúc xích bằng giấy màu và giấy đề can để trang trí lớp treo ở cửa sổ bằng cách: chuẩn bị Chính những việc làm tưởng như rất đơn giản này đã góp phần hình thành ở trẻ sự say mê tìm tòi, tính cẩn thận trong công việc và củng cố thêm phần kiến thức về toán cho trẻ. Vào các giờ hoạt động góc, tôi tổ chức cho trẻ sưu tầm và vẽ, cắt, dán hình ảnh trong sách báo có liên quan đến bộ môn toán để làm “sách”, “tập san” và làm các quyển sách có dạng các hình đã học Chính vì vậy mà trẻ Mầm non là: “Học là chơi- Chơi mà học” Cho trẻ sưu tập các hộp có dạng các hình khối sau đó cô cùng trẻ sẽ trang trí các chi tiết vào hình khối cho ngộ nghĩnh thành hình người, hình con vật lật đật, và trưng bày ở lớp với các hình học cũng thế như vậy trẻ sẽ rất thích thú và ghi nhớ được các hình khác. 1.2. Tận dụng môi trường toán học ở mọi lúc, mọi nơi. Chúng ta không chỉ tạo môi trường toán học cho trẻ ở trong lớp học mà còn tạo cho trẻ bất kỳ thời điểm nào có thể. Toán học không phải là cái gì đó thật cứng nhắc khô khan, chỉ là số, là hình mà toán học có thể là bất kỳ thứ gì ở xung quanh trẻ. Ví dụ: Khi cho trẻ quan sát môi trường xung quanh lớp. Khi cho trẻ đi tham quan, đi dạo, ta có thể hỏi trẻ “ có bao nhiêu luống rau, có bao nhiêu cây vải, luống rau này có hình gì, quả này có dạng gì . v.v.. hoặc khi đén giờ ăn trẻ xếp đĩa và khăn cho mỗi bàn, trẻ phải biết lấy đủ số đĩa cho mỗi bàn, như thế trẻ đã biết sắp xếp tương ứng 1 – 1 ta có thể tận dụng mọi cơ hội để có thể hình thành các biểu tượng về toán cho trẻ. ví dụ khi hoạt động góc “ bán hàng” khi trẻ đi mua và bán phải đếm số hàng, đưa số tiền đúng với yêu cầu của người bán ở góc xây dựng yêu cầu, trẻ xây mô hình ngôi nhà của bé, yêu cầu phía trước ngôi nhà có gì, phía sau có gì. v. v môi trường toán học cho trẻ là rất phong phú,nếu chúng ta biết tận dụng vào toán học cho trẻ thì rất có hiệu quả, trẻ vừa học vừa chơi.trẻ học mà không biết mình đang học. 8/19
8. Biện pháp giúp trẻ mẫu giáo nhỡ 4-5 tuổi học tốt môn toán Thông thường thì những hành động thoải mái và có tính khám phá đối với trẻ sẽ không đảm bảo cho việc học và việc nhận thức sâu các khái niệm.ta phải tạo điều kiện thuận lợi để tạo môi trường,khuyến khích môi trường tư duy toán học ta cần nhận thức được điều gì cho trẻ muốn học. John Holt đã nói “ Khi chúng ta kích thích sự khát khao khám phá, để nhận thức cái mới của trẻ và dành được quyền kiểm soát nó, không cố gắng bắt buộc trẻ phải nhanh hơn và hơn nữa khi trẻ đã sẵn sàng, thì cả thày và trò đều cảm thấy thoải mái và tạo được nhiều tiến bộ”. * Biện pháp 2: Linh hoạt, sáng tạo thay đổi hình thức trong việc hình thành các biểu tượng toán học cho trẻ Tận dụng giờ đón trẻ tôi trò chuyện với phụ huynh xem khi về nhà các con thích chơi gì? Trẻ thường chơi như thế nào? Trong giờ học tôi quan tâm xem trẻ học yếu chỗ nào về định hướng không gian. Sau khi tìm hiểu kỹ vấn đề tôi nhận thấy một số nguyên nhân cơ bản sau: - Trẻ chưa biết cách quan sát - Trẻ chưa biết cách định hướng khi quan sát - Tư duy phát triển chưa đồng đều - Một số trẻ quá hiếu động bên cạnh đó lại còn nhiều trẻ nhút nhát - Có tới 82% số phụ huynh chưa quan tâm đến bộ môn này. Đặc biệt việc dạy trẻ định hướng không gian cần phải chính xác, rõ ràng cho nên giáo viên càng nắm vững trình độ làm quen với toán của trẻ sẽ giúp cho việc dạy trẻ học toán đạt kết quả cao. Trong giờ học, tôi cho trẻ ngồi xen kẽ giữa trẻ học khá với trẻ học yếu để những trẻ học khá có thể giúp những bạn học yếu nắm bắt kiến thức tốt hơn và chính xác hơn. Ví dụ: Khi tôi dạy trẻ xác định phía trước – phía sau, phía trên – phía dưới của bản thân. Trước tiên tôi tạo tình huống gợi mở dẫn dắt để trẻ có thể xem xét, quan sát và phát hiện những biểu tượng mới. Cụ thể để trẻ xác định được phía trên – phía dưới, tôi treo một đồ vật ở trên cao và để có thể nhìn thấy trẻ phải ngẩng đầu lên. Cô hỏi trẻ: Đồ vật đó ở phía nào của con? Tại sao con biết nó ở phía trên? Trẻ phải nói được rằng vì con phải ngẩng đầu nên con mới nhìn thấy nó. Tương tự như vậy muốn dạy trẻ xác định phía dưới tôi dấu đồ vật ở dưới gầm ghế và hỏi trẻ muốn nhìn thấy vật dấu đó con phải làm như thế nào? Trẻ phải dựa vào vốn kinh nghiệm của mình và suy nghĩ để trả lời câu hỏi đó của cô là cần phải cúi xuống mới nhìn thấy vật đó vì nó để ở phía dưới. 9/19
9. Biện pháp giúp trẻ mẫu giáo nhỡ 4-5 tuổi học tốt môn toán Ví dụ: Dạy trẻ xác định phía trước thì tôi phải tạo tình huống và tổ chức cho trẻ học qua các trò chơi, và sử dụng các đồ chơi để trẻ hứng thú học. Qua đó giúp trẻ hiểu được rằng với những đồ vật nhìn thấy được là ở phía trước còn những gì không nhìn thấy được là ở phía sau. Không những dạy trẻ định hướng phía trên – phía dưới, phía phải – phía trái trong không gian mà tôi còn dạy trẻ xác định tay phải, tay trái của bản thân rất khó. Ví dụ: Tôi dạy lần 1 Dạy trẻ xác định tay phải – tay trái bằng đồ dùng như : Hoa, cờ Tay phải cầm hoa đỏ, tay trái cầm hoa xanh thì tôi thấy trẻ vẫn còn bị nhầm nhiều. Qua giờ dạy đó, tôi suy nghĩ rất nhiều mình cần phải làm thế nào để trẻ xác định tay phải – tay trái nhanh hơn và chính xác hơn. Tôi dạy lần 2 kết hợp với trò chơi Cho trẻ chơi trò chơi làm động tác mô phỏng các hành động như : đánh răng, vẽ bài, ăn cơm Khi cho trẻ chơi làm động tác mô phỏng hành động đang vẽ bài. Cô hỏi khi con vẽ bài con cầm bút bằng tay nào? Cô yêu cầu trẻ nói và giơ tay đó lên cho cô kiểm tra.Trẻ giơ tay phải của mình lên cho cô xem ( Cô bao quát nếu có cháu nào sai cô đến tận nơi để sửa cho trẻ) Cô hỏi thế con dùng tay nào giữ vở? Tay trái giữ vở còn tay phải cầm bút thì các con mới vẽ đẹp được. Ngoài việc giữ vở tay trái của các con còn có thể dùng để làm gì nữa nào?( Cầm ca, cầm bát..) Còn tay phải ngoài để cầm bút trong giờ vẽ, tay phải còn định làm việc gì? (Cầm bát, cầm bàn chải..) Qua cách dạy này tôi thấy trẻ có nhận định chính xác hơn lần trước rất nhiều, số trẻ còn nhầm lẫn giữa tay phải và tay trái không đáng kể. Không chỉ dạy trên tiết học chính mà tôi còn dạy trẻ ở mọi lúc, mọi nơi trong các giờ hoạt động khác như: Thể dục, âm nhạc Ví dụ: Trong giờ thể dục cô cho trẻ chuyền bóng theo phía phải và phía trái của bản thân, trẻ không chỉ được vận động thể lực mà còn được ôn lại những kiến thức đã được học . Trong khi chơi chuyền bóng trẻ phải nhớ lại đâu là phía phải, phía trái của bản thân để nhận và chuyền cho đúng. Ví dụ: Khi cho trẻ làm bài trong vở trò chơi học tập, bài yêu cầu bé hãy tô màu xanh cho quần áo của bạn đứng trước ngôi nhà và tô màu đỏ cho ở phía sau 10/19
10. Biện pháp giúp trẻ mẫu giáo nhỡ 4-5 tuổi học tốt môn toán ngôi nhà. Với yêu cầu của bài trẻ không chỉ chọn màu tô đúng mà trẻ còn phải xác định phía trước phía sau là bạn nào. Ví dụ: Khi cho trẻ hoạt động ngoài trời cô cho trẻ chơi trò chơi “Bắt bướm” Các cháu rất thích chơi trò chơi này vì nó phù hợp với đặc điểm tâm sinh lý của trẻ là ưa hoạt động . Hơn thế nữa tôi muốn dùng trò chơi này để ôn lại cho trẻ kiến thức về định hướng không gian, cụ thể là trẻ cần phải nhìn xem bướm đang bay ở đâu? Bướm bay ở phía trên thì trẻ muốn bắt được nó thì trẻ phải ngẩng đầu lênvà nhảy lên để bắt con bướm đó.Vậy là lại thêm một lần nữa những kiến thức toán đã học và ôn luyện củng cố lại, như vậy trẻ sẽ nhớ kiến đó lâu hơn. Với những kinh nghiệm dạy trẻ định hướng trong không gian tôi còn tạo tình huống để trẻ phản ứng nhanh khi trẻ làm quen với biểu tượng này. Ví dụ : Khi tổ chức cho trẻ ra hoạt động ngoài trời, bỗng có một đàn chim bay ngang qua. Tôi hỏi trẻ đàn chim bay ở phía nào của các con? Ngoài việc cho trẻ làm quen với biểu tượng toán về định hướng không gian ở lớp học qua các giờ học, qua các trò chơi còn phải kể tới sự đóng góp không nhỏ của các bậc phụ huynh về chuyên đề này. Tôi trao đổi với phụ huynh thường xuyên vì số phụ huynh quan tâm tới bộ môn này còn ít, họ nhận thức về chương trình giảng dạy trong trường mầm non còn hạn chế, để các con tiếp thu bài một cách đầy đủ và có tính liên tục và thường xuyên thì sự phối kết hợp giữa gia đình và nhà trường là vô cùng cần thiết. Hàng ngày tôi thường tranh thủ thời gian lúc đón và trả trẻ trao đổi, phản ánh tình hình học tập cũng như mọi hoạt động khác của trẻ trên lớp cho phụ huynh nắm bắt kịp thời để cùng cô giáo ở lớp dạy trẻ sao cho thật tốt. . Để giúp cho phụ huynh có cơ sở nắm bắt về hình thức tổ chức và phương pháp dạy các con học môn làm quen với toán tôi đã tổ chức tiết dạy mẫu trong thời gian đầu năm mời phụ huynh dự để phụ huynh nắm được nhằm giúp trẻ học toán tốt hơn. Mặt khác ngoài việc tham gia các hội thi do trường tổ chức như hội thi “Bé thông minh nhanh trí” ở lớp tôi cũng tổ chức nhiều hội thi như hội thi “Xem ai tài”, hội thi “Bé khỏe bé ngoan” trong từng hội thi giáo viên liên hệ với phụ huynh chuẩn bị đồ dùng cho trẻ để phụ huynh hỗ trợ. Trong mỗi lần tổ chức hội thi giáo viên mời phụ huynh của tất cả các cháu trong lớp đến dự. Trong phạm vi nhỏ (lớp học) nhưng đã góp phần trong việc tuyên truyền kiến thức chăm sóc giáo dục trẻ đến phụ huynh, đặc biệt việc tuyên truyền thực hiện chuyên đề làm quen với toán trong năm học này. Trẻ nhỏ không học các khái niệm toán học bằng cách học vẹt hay bằng các quy tắc. trẻ được khuyến khích trong quá trình học, biết tìm kiếm các chuẩn 11/19
11. Biện pháp giúp trẻ mẫu giáo nhỡ 4-5 tuổi học tốt môn toán mực. Giải quyết các vấn đề nếu ta chỉ đơn thuần dạy trẻ xác định vị trí trong không gian nhận biết hình khối, đếm, so sánh, thêm bớt, chia theo hình thức thông thường, một số tiết học về số lượng nội dung lại lặp đi lặp lại như thế sẽ rất nhàm chán và đơn điệu, cứng nhắc, sự hứng thú của trẻ sẽ giảm đi. do vậy ta cần có sự linh hoạt thay đổi các hình thức tiết học để trẻ học không nhàm chán. 2.1: Gây hứng thú cho trẻ ở phần giới thiệu bài Trong tiết học toán, việc sử dụng lời nói đầu, dẫn dắt vào bài mới lạ, gây ấn tượng, thì mới thu hút sự chú ý của trẻ, làm cho trẻ hứng thú, tinh thần thoải mái khi học. Ví dụ: Dạy bài hình vuông, hình chữ nhật, hình tam giác. Phần giới thiệu bài tôi nói: “Các cầu thủ bóng đá của lớp ta vừa đi thi đấu về, sau đây là lễ trao giải.” Tiếng nhạc nổi lên, hai đội đi ra giơ tay vẫy. Giải quả bóng vàng được trao cho cầu thủ A, các cháu thấy bạn A nhận được quả bóng như thế nào? vào giờ học xung quanh chủ đề thể thao Trẻ rất hứng thú chơi nhưng không biết là mình đang học một. tiết toán về các hình Ví dụ: Khi dạy trẻ biết tạo nhóm có 4 đối tượng. Tôi đã nhĩ ra chủ đề xuyên suốt giờ học đó là “sinh nhật búp bê tròn 4 tuổi”. Mở đầu tiết dạy trong tiếng nhạc “chúc mừng sinh nhật” các cháu được lên đốt nến và thổi nến, nói những lời chúc mừng sinh nhật có ý nhĩa, trẻ được đếm số nến, tặng quà cho búp bê. Sau đó trẻ sẽ được bày cỗ sinh nhật búp bê. Như vậy trẻ rất thích thú. Việc đặt ra các tình huống có vấn đề để cô và trẻ cùng giải quyết sẽ gây cho trẻ được trí tò mò và thích thú. 2.2: Chọn nội dung tiết học Quá trình tổ chức tiết học cần phải lồng ghép một cách xuyên suốt từ phần vào bài đến phần kết thúc giữa các nội dung trong bài cần có sự chuyển tiếp, lồng chủ đề một cách nhẹ nhàng, hoặc bằng những câu chuyện hấp dẫn lôi cuốn trẻ, giúp trẻ tiếp thu kiến một cách tự nhiên. Ví dụ 1: Dạy trẻ xác định phía trên, phía dưới, phía trước, phía sau của đối tượng khác. Tôi chọn đối tượng xác định là con Voi, bằng câu chuyện kể về chú voi , cho trẻ đi thăm Tây Nguyên một vùng đất hùng vĩ của đất nước nơi có rất nhiều các chú voi sinh sống. Trên đường đi phải đi qua nhiều nơi khác nhau, mỗi vùng quê có những phong cảnh những trò chơi khác nhau. Đến mỗi nơi đều có đối tượng để trẻ xác định các hướng cơ bản của đối tượng đó. Ngoài ra còn có nhiều trò chơi dân gian ví dụ như trò chơi “mõ làng mõ xóm”. Cô hoặc một trẻ làm người đi rao mõ.Vừa gõ mõ vừa đọc: 12/19