Sáng kiến kinh nghiệm Một số giải pháp tổ chức hiệu quả các hoạt động trải nghiệm tại lớp cho trẻ MGB 3- 4 tuổi

Nội dung tài liệu: Sáng kiến kinh nghiệm Một số giải pháp tổ chức hiệu quả các hoạt động trải nghiệm tại lớp cho trẻ MGB 3- 4 tuổi

1. các hoạt động thực tiễn để trẻ bằng vốn kinh nghiệm cá nhân, tự lực chiếm lĩnh kiến thức, kĩ năng, thái độ tạo thành năng lực bản thân. Quá trình giáo dục bao giờ cũng bắt đầu từ khâu xác định mục tiêu và kết thúc ở khâu đánh giá kết quả. Do vậy, mô hình tổ chức HĐTN của trẻ mầm non bao gồm các thành phần sau: + Xây dựng chương trình HĐTN cho trẻ mầm non; + Xác định các tiêu chuẩn về môi trường vật chất và tâm lí; + Hướng dẫn tổ chức các HĐTN của trẻ; + Đánh giá hiệu quả mô hình HĐTN. 1.4: Vận dụng phương pháp TN trong giáo dục mầm non Phương pháp TN nghiệm trong tổ chức các hoạt động trải nghiệm cho trẻ mầm non thường gắn với các phương pháp cụ thể như: Phương pháp thực hành thao tác với đồ vật, đồ chơi Phương pháp trò chơi Phương pháp luyện tập Phương pháp làm thí nghiệm đơn giản 2. Thực trạng vấn đề: Trong quá trình tổ chức các hoạt động TN tại lớp MGB C1, tôi nhận thấy có một số thuận lợi và khó khăn như sau: * Về thuận lợi: - Là giáo viên có trình độ chuyên môn trên chuẩn với năng lực chuyên môn vững vàng, có thời gian công tác lâu năm, nhiệt tình yêu nghề mến trẻ. Có ý thức tự học tập, tìm tòi cũng như tiếp thu những kinh nghiệm và vận dụng vào giảng dạy một cách linh hoạt, có nhiều ý tưởng sáng tạo và những giải pháp hay nhằm nâng cao chất lượng tổ chức các hoạt động giáo dục trong lớp mình. - Trường mầm non Hoa Hướng Dương có cơ sở vật chất khang trang, hiện đại, đầy đủ các điều kiện để tổ chức các hoạt động cho trẻ. - Trẻ ngoan ngoãn, có nề nếp. - Phụ huynh đa phần đều trẻ, rất nhiệt tình ủng hộ trong tất cả các hoạt động của lớp. - BGH nhà trường quan tâm, thường xuyên động viên, khuyến khích, tạo động lực cho GV hăng say làm việc. * Khó khăn: - Giáo viên còn gặp khó khăn trong việc xây dựng chương trình HĐTN, hướng dẫn tổ chức các HĐTN của trẻ và đánh giá hiệu quả mô hình HĐTN- Nhiều trẻ mới đi học, khả năng phát triển và lĩnh hội kiến thức của trẻ không đồng đều, kỹ năng thao tác, sử dụng đồ dùng, đồ chơi còn hạn chế. - Lớp có sĩ số trẻ khá đông nên quá trình thực hiện các hoạt động TN cũng như kiểm chứng kết quả hoạt động còn gặp khó khăn. - Một số phụ huynh thờ ơ, chưa thực sự quan tâm đến việc tổ chức hoạt động TN cho con. 3
2. - Đồ dùng phục vụ cho hoạt động TN của trẻ chưa phong phú đa dạng, chủ yếu đồ dùng của trẻ là do giáo viên tự sưu tầm. 3. Các biện pháp đã tiến hành: 1. Biện pháp 1: Học tập, bồi dưỡng về kiến thức và kỹ năng xây dựng chương trình HĐTN cho trẻ. - Hiện nay, có rất nhiều tài liệu, trang web hướng dẫn tổ chức HĐTN cho trẻ, bản thân người giáo viên mầm non muốn tổ chức tốt các HĐTN cho trẻ cần có ý thức tự tìm tòi, học tập thông qua các nguồn khác nhau. Có thể kể đến những nguồn tham khảo sau: + Sách hướng dẫn tổ chức các hoạt động giáo dục trong cơ sở giáo dục mầm non( Nhà xuất bản giáo dục Việt Nam) + Sách tổ chức các hoạt động giáo dục theo hướng trải nghiệm cho trẻ ở trường mầm non( Nhà xuất bản đại học sư phạm) + Các đề tài khoa học của đồng nghiệp. + Hoặc các video tham khảo trên các trang web: You tube, pinterest, 2. Biện pháp 2: Xây dựng môi trường lớp học theo hướng mở, lấy trẻ làm trung tâm giúp trẻ hoạt động tích cực. - Hoạt động chủ đạo của trẻ mầm non là hoạt động vui chơi và đồ chơi là một nhu cầu thiết yếu, không thể thiếu đối với trẻ. Đồ chơi chính là Sách giáo khoa của trẻ. Trong vô vàn các loại đồ chơi thì có lẽ đồ chơi mở là loại đồ chơi đặc biệt nhất và có nhiều công dụng đối với sự phát triển toàn diện của trẻ. Hiểu được điều đó, tôi đã tự tay sưu tầm và tạo ra rất nhiều đồ chơi từ các nguyên vật liệu rời, tận dụng. Tôi luôn trăn trở làm sao để tạo ra được nhiều đồ dùng, đồ chơi để cho trẻ được trải nghiệm Và khi làm đồ chơi tự tạo bằng những nguyên vật liệu mở, giáo viên cần nắm vững những tiêu chí cơ bản: + Đảm bảo tính sư phạm( có tác dụng hình thành, củng cố các khái niệm, khám phá khoa học, hấp dẫn, kích thích trí tò mò của trẻ; trẻ có thể thao tác với đồ chơi trong nhiều trò chơi) + Đảm bảo tính phù hợp, an toàn( Màu sắc, kích thước phù hợp, an toàn, không độc hại, không nguy hiểm.Cần vệ sinh các sản phẩm trước khi tái chế thành đồ chơi) + Đảm bảo tính phổ biến ( Nguyên liệu dễ tìm, có thể sử dụng vào nhiều nội dung giáo dục khác nhau) + Đảm bảo tính sáng tạo(Từ một loại vật liệu có thể tạo hình thành nhiều đồ chơi khác nhau; có ý tưởng mới trong khai thác, sử dụng. + Cần phải định hướng trước một số nguyên vật liệu cần thiết, tiếp theo phải phối hợp chặt chẽ với phụ huynh để biết trước những nguyên vật nào mà trẻ có thể sưu 4
3. tầm được. Trên cơ sở đó, giáo viên sẽ giao nhiệm vụ và hướng dẫn cho trẻ cách sưu tầm, thu nhặt, và bảo quản các các nguyên vật liệu. 3. Biện pháp 3: Lựa chọn các nội dung TN phù hợp với lứa tuổi cũng như đặc điểm tâm sinh lý của trẻ. Tổ chức linh hoạt, phù hợp với các hoạt động trong ngày của trẻ. Biện pháp này gồm 2 nội dung: Lựa chọn và tổ chức các HĐTN cho trẻ. * Thứ nhất: Lựa chọn các nội dung TN như thế nào được coi là phù hợp với lứa tuổi cũng như đặc điểm tâm sinh lý của trẻ. - Đầu tiên, việc lựa chọn đề tài theo hướng TN cho trẻ cần dựa vào Chương trình Giáo dục mầm non có tính đến các hiện tượng tự nhiên, các sự kiện xã hội diễn ra vào thời điểm cụ thể xung quanh trẻ. Ví dụ: + Hoạt động bày mâm ngũ quả, làm đèn lồng cá chép và xem biểu diễn ngày tết trung thu của trẻ diễn ra đúng vào ngày rằm tháng tám Ví dụ: Hoạt động làm đèn hoa đăng nhân ngày Lễ Vu lan của lớp C1: + Hoạt động này yêu cầu trẻ phải cắt cánh hoa sen, dán cánh hoa và dán đèn vào cốc để tạo được 1 chiếc đèn hoa đăng hoàn chỉnh. Những kỹ năng này hoàn toàn phù hợp với trẻ 3- 4 tuổi, trẻ tham gia 1 cách hứng thú và tích cực * Thứ 2: Tổ chức các hoạt động TN linh hoạt, phù hợp với các hoạt động trong ngày của trẻ. Tất cả hoạt động trong ngày của trẻ đều có thể kết hợp các hoạt động TN: Ví dụ: + Giờ hoạt động học: Với tiết học khám phá: Bé cần gì để lớn lên và khỏe mạnh. Tôi tổ chức hoạt động TN Bento yêu thương: Trẻ cùng bố mẹ làm những hộp cơm xinh xắn sẽ giúp gắn kết tình cảm gia đình. Và thông qua hoạt động này, tôi muốn truyền tải đến trẻ ngoài dinh dưỡng, vệ sinh, thể dục hàng ngày thì tình yêu thương, sự chăm sóc của bố mẹ cũng giúp các con phát triển toàn diện nhất. Như vậy, kiến thức được truyền tải một cách nhẹ nhàng, vừa đạt được mục tiêu giáo dục, vừa giúp trẻ có 1 TN thú vị 4. Biện pháp 4: Tổ chức hoạt động TN trong ngày hội ngày lễ. Tổ chức ngày hội, ngày lễ trong trường mầm non là một hoạt động trong chương trình chăm sóc giáo dục trẻ. Nó có vai trò quan trọng góp phần phát triển trí tuệ, thể chất và chính là nội dung của việc giáo dục thẩm mỹ cho trẻ. Có thể nhận thấy một điều là trẻ vô cùng hứng thú với các hoạt động trong ngày hội, ngày lễ, chính vì thế, khi tổ chức các HĐTN trong ngày hội, ngày lễ sẽ thu được những kết quả bất ngờ trên trẻ. Có rất nhiều các HĐTN có thể tổ chức trong ngày hội, ngày lễ: Ví dụ: + Hoạt động làm bánh dẻo chay ngày tết trung thu + Hoạt động làm bánh chưng, liên hoan trò chơi dân gian ngày tết nguyên đán 5
4. Đối với trẻ tuổi mầm non, lễ hội lại là một món ăn tinh thần không thể thiếu trong 5. Biện pháp 5: Tăng cường tuyên truyền, phối hợp chặt chẽ với phụ huynh trong công tác tổ chức các HĐTN cho trẻ. Đối với các ngành học nói chung cũng như bậc học mầm non nói riêng, sức mạnh tập thể không chỉ dừng lại ở tập thể cán bộ giáo viên, nhân viên trong nhà trường đồng lòng nhất trí trong các hoạt động, công việc chung. Sức mạnh tập thể còn được hiểu là công tác phối hợp giữa gia đình và nhà trường, đây là một nhiệm vụ thiết thực không kém phần quan trọng trong sự nghiệp giáo dục của xã nhà. Thực tế đã chứng minh phụ huynh đóng vai trò thiết yếu và không thể thiếu trong quá trình thực hiện mọi hoạt động của trường, lớp, chính họ là những người hiểu trẻ nhất, là những người hơn ai hết luôn mong đợi sự phát triển cả về thể chất lẫn tinh thần của con mình và mong muốn con mình có một tương lai tươi sáng. Hiểu được điều đó, năm học này tôi đã mạnh dạn kết hợp với phụ huynh để cùng tổ chức các HĐTN cho các con đạt hiệu quả cao bằng các cách thức cụ thể: - Lập bảng tuyên truyền, qua trang Web của nhà trường và hay trên nhóm zalo của lớp thông báo cụ thể các hoạt động trải nghiệm của lớp, trường. - Thông qua các buổi họp phụ huynh và trao đổi với phụ huynh hàng ngày. - Phụ huynh tham gia trực tiếp vào các HĐTN cùng controng các sự kiện của trường, lớp. 4. Hiệu quả SKKN: Qua một năm học với việc sử dụng các biện pháp trên vào việc tổ chức các hoạt động trải nghiệm trong trường lớp mầm non tôi nhận thấy: + Điều đầu tiên đó là phụ huynh trong lớp luôn đồng lòng nhất trí với nhà trường và giáo viên trong vấn đề chăm sóc giáo dục cũng như tổ chức các hoạt động trải nghiệm cho trẻ tại trường, lớp. + Kết quả về số lượng cũng như chất lượng của các hoạt động trải nghiệm được nâng lên đáng kể, mỗi tháng đều có các hoạt động khác nhau theo chủ đề chủ điểm rất phong phú đa dạng, nhiều sáng tạo. Hơn nữa, sự kết hợp giữa các hoạt động của trường, khối và cá nhân lớp luôn đảm bảo tính vừa sức của trẻ. + Trẻ thông minh, nhanh nhẹn, kiến thức, kỹ năng đều phát triển vượt bậc. + Bản thân mỗi phụ huynh trong lớp đều có cái nhìn đúng đắn và rất chia sẻ với nghề giáo viên mầm non. + Việc tham gia trực tiếp vào các hoạt động trải nghiệm của các con khiến phụ huynh càng thêm có sự gắn bó với trường lớp. Phụ huynh hiểu tâm sinh lý của con hơn, chủ động góp sức sáng tạo cùng giáo viên lớp sao cho các hoạt động ngày càng trở nên phong phú đa dạng hơn. Đây cũng chính là nguyên nhân dẫn tới sự thành công trong việc tổ chức các hoạt động trải nghiệm của lớp. Kết quả thử nghiệm đã thể 6
5. hiện được sự chia sẻ và cảm thông sâu sắc của phụ huynh với các hoạt động đã và đang diễn ra hàng ngày ở trường mầm non. III. KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ: • Kết luận chung: Trẻ ở lứa tuổi mầm non rất thích tham gia vào các hoạt động TN. Tổ chức cho trẻ tham gia vào các HĐTN mang nhiều ý nghĩa thiết thực, nó có vị trí rất quan trọng trong sự phát triển toàn diện của trẻ thơ. Vậy để tổ chức tốt và thu hút trẻ tham gia vào các hoạt động trải nghiệm, người giáo viên không những phải có kiến thức chuyên môn tốt mà còn phải biết tìm tòi, lựa chọn các biện pháp phối kết hợp với phụ huynh phù hợp để lựa chọn các hình thức tổ chức tốt nhất khi tổ chức các hoạt động trải nghiệm cho trẻ, có như vậy mới thu hút được sự tham gia hưởng ứng của trẻ. Để giúp cho các hoạt động trải nghiệm trong trường mầm non đạt hiệu quả tôi rút ra kinh nghiệm sau: + Giáo viên cần lập kế hoạch cụ thể chi tiết và rõ ràng, nắm thật chắc về các hoạt động chăm sóc giáo dục cũng như các hoạt động trải nghiệm trước khi tiến hành trình bày với phụ huynh trong cuộc họp đầu năm học cũng như trong suốt quá trình hoạt động một năm. + Hãy thể hiện tình yêu thương trẻ bằng cách mang đến niềm vui cho trẻ mỗi ngày, yêu nghề, mến trẻ thật sự, phải thật sự kiên trì và nhẫn nại, yêu trẻ như con, yêu trường như nhà. + Giáo viên cần có sự chia sẻ, lắng nghe, biết chọn lọc các hoạt động từ phía phụ huynh cũng như biết kế thừa và sự chỉ đạo sát sao của lãnh đạo sao cho phù hợp với lớp, với trường. + Thường xuyên có sự chia sẻ với phụ huynh thông qua các kênh thông tin khác nhau: Họp phụ huynh, trao đổi trong giờ đón trả trẻ, qua trang Web của trường, zalo của lớp hay thông qua bảng tuyên truyền của lớp, của trường, qua chính các buổi tham gia hoạt động trải nghiệm. + Bản thân giáo viên cần có sự linh hoạt thay đổi các hoạt động sao cho phù hợp với từng thời điểm trong năm. Cô giáo cần khơi gợi sự ham thích tìm tòi khám phá của trẻ, lấy trẻ làm trung tâm để phát huy được tính tích cực sáng tạo của trẻ trong mổi giờ hoạt động. Trên đây, tôi đã trình bày “Một số giải pháp tổ chức hiệu quả các hoạt động thực nghiệm tại lớp cho trẻ MGB 3- 4 tuổi” Rất mong được sự góp ý của BGH, các bạn đồng nghiệp để làm phong phú thêm những kinh nghiệm cho đề tài của tôi được đầy đủ hơn, sinh động và hấp dẫn hơn, để những kinh nghiệm bé nhỏ của tôi ngày càng được hoàn thiện và mang lại kết quả nhiều hơn trong quá trình giảng dạy. 7