Sáng kiến kinh nghiệm Một số biện pháp rèn luyện nề nếp thói quen ban đầu cho trẻ 4-5 tuổi trong Trường Mầm non

Nội dung tài liệu: Sáng kiến kinh nghiệm Một số biện pháp rèn luyện nề nếp thói quen ban đầu cho trẻ 4-5 tuổi trong Trường Mầm non

1. 3 /16 PHẦN I - ĐẶT VẤN ĐỀ I. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI Giáo dục Mầm non là cấp học đầu tiên trong hệ thống giáo dục Quốc dân. Bảo vệ và chăm sóc giáo dục trẻ em là trách nhiệm của Nhà nước, xã hội và của mỗi gia đình. Việc giáo dục trẻ ngay từ khi còn nhỏ là vô cùng quan trọng, đồng hành với giáo dục gia đình, giáo dục mầm non là bậc học giúp trẻ em phát triển về thể chất, tình cảm, trí tuệ, thẩm mỹ, hình thành những yếu tố đầu tiên của nhân cách, hình thành và phát triển ở trẻ em những chức năng tâm sinh lí, năng lực và phẩm chất mang tính nền tảng, những kĩ năng sống cần thiết phù hợp với lứa tuổi, khơi dậy và phát triển tối đa những khả năng tiềm ẩn, đặt nền tảng cho việc học ở các cấp học tiếp theo và cho việc học tập suốt đời. Để thực hiện được nhiệm vụ to lớn này vai trò của cô giáo mầm non người mẹ thứ hai của trẻ phải là người giúp trẻ hình thành những kỹ năng, nề nếp, thói quen tốt để tạo nền nền tảng vững chắc trong chặng đường khôn lớn của trẻ. Muốn thực hiện được nhiệm vụ to lớn này thì gia đình và nhà trường là sợi dây chăm sóc và kích thích của trẻ. Trẻ đến trường thời gian bên cô nhiều hơn bên bố mẹ, nên cô giáo là người mẹ thứ hai của trẻ. Vì vậy cô phải làm sao hình thành cho các con bước đầu có một đức tính tốt để sau này trẻ trở thành người công dân tốt. Vậy làm thế nào để nhanh chóng đưa trẻ vào nề nếp thói quen ngay từ những ngày đầu, những ngày mà trẻ không muốn rời xa mẹ để đến với cô giáo và các bạn. Bởi thế muốn rèn luyện nề nếp cho trẻ thì những ngày đầu trẻ mới vào lớp cô giáo cần phải làm như nào để trẻ cảm nhận được sự gần gũi, thương yêu, thấy mình được an toàn khi đến lớp. Tuy nhiên, do mấy năm gần đây đại dịch COVID-19 bùng phát nên trẻ phải nghỉ dịch tại nhà nên việc giao tiếp của trẻ với gia đình là chủ yếu. Khi hết dịch trẻ quay lại trường học, có những trẻ lần đầu đến lớp, cũng có trẻ đã đi học nhưng đa số trẻ khi quay trở lại trường cũng đều trở về trạng thái như mới ngày đầu đi học trẻ thường có thái độ lạ lẫm, sợ hãi, tránh né bạn và không nhận sự giúp đỡ của cô giáo, thậm chí còn la hét, khóc lóc, không ăn, không ngủ, không tham gia vào các hoạt động... Ở độ tuổi này đặc điểm tâm sinh lý trẻ phát triển khá mạnh, trẻ rất nhạy cảm và dễ bị tổn thương về tâm lý. Ngoài ra một số trẻ còn có hành vi chưa tốt như nói tục chửi bậy, chưa biết vâng lời ông bà cha mẹ, chưa biết yêu quý con vật, thiên nhiên, chưa biết đoàn kết với bạn bè và chưa biết nói lời cảm ơn, xin lỗi, ngồi trong lớp trẻ chưa biết ngồi nghiêm túc khi học bài, chưa biết lắng nghe và làm theo yêu cầu của cô.
2. 4 /16 Đa số trẻ lớp tôi chưa có nề nếp, thói quen trong các hoạt động đặc biệt là việc lễ giáo và các kỹ năng ban đầu của trẻ. Xuất phát từ những lý do trên, bản thân tôi là một giáo viên mầm non phụ trách lớp 4 tuổi B2 nhận thức được tầm quan trọng đó tôi đã mạnh lựa chọn đề tài: “Một số biện pháp rèn luyện nề nếp thói quen ban đầu cho trẻ 4-5 tuổi trong trường mầm non” để giúp trẻ lớp tôi có nề nếp thói quen ban đầu trong việc học tập vui chơi mọi các hoạt động khác. II. ĐỐI TƯỢNG, PHẠM VI VÀ THỜI GIAN NGHIÊN CỨU 1. Đối tượng nghiên cứu: Trẻ 4 - 5 tuổi. 2. Phạm vi nghiên cứu: Đề tài được thực hiện tại lớp 4 - 5 tuổi B2 3.Thời gian nghiên cứu: Thời gian thực hiện từ tháng 9 năm 2022 đến tháng 4 năm 2023 III. MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU Qua thực tế nghiên cứu áp dụng các biện pháp trong việc rèn nề nếp thói quen ban đầu cho trẻ đã xóa đi những suy nghĩ cứng nhắc của một số phụ huynh. Giáo viên thì càng tích cực dạy, rèn cho trẻ có nề nếp tốt, phụ huynh đã quan tâm tích cực kết hợp với giáo viên rèn cho trẻ có thói quen nề nếp ở mọi lúc mọi nơi. Điều đó đã nâng cao sự hiểu biết của các bậc phụ huynh về thói quen nề nếp của con em mình là rất cần thiết, để từ đó phụ huynh sẽ cùng phối kết hợp với nhà trường, cô giáo rèn cho trẻ có nề nếp thói quen ban đầu tốt nhất. PHẦN II - GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ I. CƠ SỞ KHOA HỌC 1. Cơ sở lý luận Đối với trẻ mầm non việc hình thành thói quen cho trẻ là vô cùng cần thiết bởi trẻ như tờ giấy trắng người lớn dạy gì thì trẻ sao chép lại như thế. Để đảm bảo cho sự tăng trưởng của xã hội, việc phát triển nhân tố của con người, sự hình thành thói quen của trẻ ngay từ khi trẻ còn nhỏ là rất cần thiết. Trong quá trình phát triển của trẻ nhất là trẻ 4 - 5 tuổi thì việc rèn luyện nề nếp cho trẻ vô cùng quan trọng. Thông qua việc rèn luyện thói quen từ đó hình thành được thói quen nề nếp ngay từ ban đầu. Có trẻ lại mới ra lớp lần đầu thường còn bỡ ngỡ, sợ hãi, né tránh bạn không chấp nhận sự giúp đỡ của cô, thậm chí còn không ăn, không ngủ, không tham gia vào hoạt động cùng các bạn.....Vậy làm thế nào để đưa trẻ vào nề nếp ngay từ những ngày đầu đến lớp. Theo tôi nghĩ đây không chỉ là vấn đề trăn trở của riêng tôi mà là của tất cả các giáo viên nói chung. Nhận thức được điều này nên tôi
3. 5 /16 đã lựa chọn đề tài: “Một số biện pháp rèn luyện nề nếp thói quen ban đầu cho trẻ 4 - 5 tuổi” để nghiên cứu 2. Cơ sở thực tiễn Thực tế giáo dục mầm non hiện nay, vấn đề rèn luyện nề nếp thói quen cho trẻ đã được ngành học quan tâm. Điều đó được thể hiện trong chương trình chăm sóc giáo dục trẻ, qua chuyên đề giáo dục lễ giáo.... Trẻ ở nhà được gia đình nuông chiều nên trẻ chưa có kỹ năng, nề nếp trong các hoạt động. Đó là một trong những nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng nề nếp thói quen của trẻ hầu như chưa có. Việc lễ giáo cho trẻ mầm non là rất quan trọng đặc biệt là việc rèn nề nếp ban đầu cho trẻ 4 - 5 tuổi. Khi trẻ ở nhà quá lâu vì dịch bệnh COVID-19, đa số trẻ đi lớp chưa có nề nếp khi chào hỏi, cảm ơn, xin lỗi, xếp hàng chờ đến lượt, cất gọn đò dùng đồ chơi đúng nơi quy định, chấp hành nội quy của lớp. Vì vậy, tôi muốn rèn nề nếp cho trẻ khi trẻ ở trường nhằm giúp trẻ có thói quen ban đầu. 3. Thực trạng vấn đề nghiên cứu Trong quá trình giáo dục rèn luyện nề nếp thói quen ban đầu cho trẻ tuổi mẫu giáo nhỡ nhiệm vụ đặt ra hàng đầu là hoàn thiện các nề nếp thói quen như: nề nếp thói quen chào hỏi, nề nếp cất đồ dùng đồ chơi, nề nếp giờ ăn, giờ ngủ, giờ vui chơi, giờ học tập, nề nếp vệ sinh. Năm học 2022-2023 tôi được Ban giám hiệu phân công phụ trách lớp mẫu giáo nhỡ 4-5 tuổi B2, với sĩ số là 29 trẻ. Qua thời gian đứng lớp cũng như nghiên cứu đề tài bản thân tôi gặp một số thuận lợi và khó khăn sau: 3.1. Thuận lợi: - Cơ sở vật chất của nhà trường khang trang, đầy đủ đầy đủ để phục vụ các hoạt động trong ngày của trẻ. Nhà trường luôn đầu tư về cơ sở vật chất: lớp học được trang bị đầy đủ đồ dùng đồ chơi, ti vi...sân tập rộng rãi, thoáng mát, đồ dùng trực quan đầy đủ, đẹp mắt, phục vụ chăm sóc, giáo dục các hoạt động trong ngày của trẻ, đã thu hút trẻ thích đi học và tích cực học tập. - Lớp học thoáng mát, đảm bảo ấm về mùa đông và mát về mùa hè - Ban giám hiệu luôn quan tâm tạo điều kiện cho tôi tích cực tham gia vào các buổi sinh hoạt tổ, dự chuyên đề các tiết dạy mẫu...để nâng cao, bồi dưỡng chuyên môn cho giáo viên. - Lớp có 3 giáo viên, cả 3 giáo viên đều có trình độ chuyên môn, yêu nghề mến trẻ, nhiệt tình trong công tác giảng dạy và luôn trau dồi kinh nghiệm học hỏi các đồng nghiệp để nâng cao trình độ chuyên môn. - Bản thân đã được đào tạo đúng chuyên ngành nhiệt tình, có tinh thần trách nhiệm, thực hiện nghiêm túc quy chế chuyên môn, luôn yêu nghề mến trẻ, có trình
4. 6 /16 độ chuyên môn nghiệp vụ, tích cực nghiên cứu tài liệu và tham khảo các phương tiện thông tin đại chúng, học hỏi đồng nghiệp để nâng cao trình độ chuyên môn. - Trẻ đi học ngoan, đúng giờ nên lớp luôn đạt tỉ lệ chuyên cần cao. - Đa số phụ huynh nhiệt tình với lớp, luôn quan tâm đến việc học tập, sức khỏe của con em mình, đã phối kết hợp thường xuyên với giáo viên trong công tác chăm sóc giáo dục trẻ. 3.2. Khó khăn: Bên cạnh những thuận lợi tôi còn gặp một số khó khăn sau: - Do những năm gần đây trẻ phải nghỉ học để phòng tránh dịch bệnh COVID-19. Trẻ sống ở trong môi trường gia đình nên được ông bà, bố mẹ yêu thương và chăm sóc nên nhiều trẻ còn chưa có kỹ năng, chưa quen với nề nếp thói quen của lớp khi lên 4 tuổi - Trẻ chưa quen cô, cô chưa tạo được sự gần gũi với trẻ - Một số phụ huynh nhận thức chưa đồng đều cho là lứa tuổi bé chưa biết gì nên việc rèn nề nếp cho trẻ không quan trọng, một số phụ huynh lại hay cho con nghỉ học tự do. Nhưng là một giáo viên tôi không ngừng học hỏi, tìm tòi, trau dồi kiến thức để tìm ra những biện pháp. Mong rằng những việc làm của tôi sẽ đem lại kết quả nhất định cho trẻ. Trong năm hoc trước trong quá trình rèn nề nếp cho trẻ tôi đã thưc hiên dướ i môt số hình thứ c qua các hoạt động như: - Rèn nề nếp cho trẻ qua thói quen chào hỏi, thói quen đi học, thói quen cất đồ dùng đồ chơi, giờ ăn, ngủ, giờ học, giờ chơi, giờ vệ sinh. - Rèn nề nếp thói quen cho trẻ ở mọi lúc mọi nơi Những giải pháp trên tôi đã tổ chứ c, hướ ng dẫn cho trẻ thườ ng xuyên và đã đat đươc những kết quả bướ c đầu măc dù biên pháp đó rất phù hơp vớ i đăc điểm tâm sinh lí của trẻ trong quá trình thưc hiên kết quả vẫn chưa thưc sự tốt. Chính vì áp dụng những phương pháp cũ kết quả trên trẻ chưa cao nên tôi mạnh dạn áp dụng sáng kiến: “Một số biện pháp rèn luyện nề nếp thói quen ban đầu cho trẻ 4- 5 tuổi tròg trường mầm non” Trước khi chưa áp dụng phương pháp mới tôi đã khảo sát trẻ và kết quả khảo sát như sau: Tổng số 29 trẻ Khảo sát đầu năm
5. 7 /16 Đầu năm ĐẠT CHƯA ĐẠT STT NỘI DUNG KHẢO SÁT Số lượng Tỷ lệ Số lượng Tỷ lệ % % 1 Trẻ có nề nếp chào hỏi 18 62,1 11 37,9 2 Trẻ đi học thường xuyên 24 82 5 18 3 Trẻ có nề nếp cất đồ dùng đồ chơi 22 76 7 24 4 Trẻ có nề nếp trong giờ ăn 20 68,9 9 31 5 Trẻ có nề nếp giờ ngủ 16 55 13 45 6 Tre có nề nếp vui chơi 14 48 15 52 7 Trẻ có nề nếp vệ sinh 23 79 6 21 8 Trẻ có nề nếp học tập 24 82 5 18 9 Trẻ có thói quen cảm ơn, xin lỗi 15 52 14 48 Qua kết quả trên bản thân tôi thấy việc rèn luyện nề nếp thói quen cho trẻ kết quả trẻ thực hiện còn thấp. Để thực hiện được những mục tiêu trên thì vấn đề rèn luyện nề nếp thói quen ban đầu cho trẻ mầm non phải được chú trọng thường xuyên, liên tục và không ngừng đổi mới. Đặc biệt việc giáo dục nề nếp thói quen ban đầu cho trẻ 4 - 5 tuổi nếu cứ thực hiện theo phương pháp cũ thì sẽ không đưa lại kết quả cao, không phát huy được tính chủ động tích cực và khả năng sáng tạo của trẻ. Để đi vào nề nếp thói quen cho trẻ từ những thuận lợi và khó khăn nêu trên, dựa trên cơ sở thực tế bản thân tôi đã tìm tòi, áp dụng một số biện pháp tích cực nhất để rèn luyện nề nếp thói quen ban đầu cho trẻ một cách tốt nhất II. BIỆN PHÁP THỰC HIỆN 1. Biện pháp 1: Tự học, tự bồi dưỡng để nâng cao trình độ chuyên môn 2. Biện pháp 2: Xây dựng kế hoạch giáo dục rèn nề nếp cho trẻ 3. Biện pháp 3: Phân nhóm đặc điểm tâm sinh lý của trẻ, sắp xếp chỗ ngồi hợp lý 4. Biện pháp 4: Rèn luyện nề nếp thói quen cho trẻ trong hoạt động hàng ngày 5. Biện pháp 5: Phối kết hợp với gia đình để rèn nề nếp thói quen cho trẻ
6. 8 /16 Nội dung và cách giải quyết từng biện pháp như sau: Biện pháp 1: Tự học, tự bồi dưỡng để nâng cao trình độ chuyên môn Trẻ mầm non nói chung, trẻ lứa tuổi 4 - 5 tuổi nói riêng, do đặc điểm tâm sinh lý của trẻ là chóng nhớ mau quên, nhanh chán. Do vậy, người giáo viên phải tổ chức các hoạt động dưới dạng học mà chơi, chơi mà học, tổ chức lồng ghép ở mọi lúc mọi nơi để trẻ vừa chơi vừa tiếp thu kiến thức, kỹ năng mà cô giáo muốn hình thành ở trẻ. Mỗi trẻ sẽ có những đặc điểm tâm lý khác nhau. Muốn trò ngoan, trò giỏi thì người thầy phải giỏi. Là giáo viên mầm non tôi hiểu rõ điều đó, muốn trẻ ngoan cô phải có kiến thức, có kinh nghiệm và quan trọng hơn là cô giáo phải có “ Tâm”. Do đó, tôi luôn nhắc nhở bản thân mình cần phải cố gắng học tập rèn luyện, bồi dưỡng chuyên môn. Đặc biệt bản thân tôi không ngừng học hỏi kinh nghiệm qua sách báo, qua mạng Internet và đặc biệt học hỏi qua chính các đồng nghiệp của mình. Nắm được tình hình cụ thể của lớp, của trẻ và tích cực tham khảo qua tài liệu, tạp chí giáo dục mầm non,...tôi còn tìm tòi sáng tạo trong bài dạy, từng tiết học và sáng tạo trong việc làm đồ dùng đồ chơi cho trẻ... Xác định rõ những khó khăn và điều kiện thuận lợi của nhà trường, của lớp của bản thân trẻ. Từ đó tìm ra biện pháp hữu hiệu nhất. Đội ngũ tổ trưởng chuyên môn có trình độ chuyên môn vững vàng, tích cực chịu khó học hỏi để hoàn thành tốt nhiệm vụ đựơc giao. Giáo viên trong nhà trường “yêu nghề, mến trẻ”, nhiệt tình chịu khó học hỏi để nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ. Bản thân tôi nhiệt tình, tâm huyết với nghề, có trình độ chuyên môn, biết lắng nghe ý kiến đóng góp của đồng nghiệp để xây dựng kế hoạch chuyên môn kịp thời, phù hợp với điều kiện thực tế của nhà trường. Là một cô giáo mầm non tôi luôn tâm huyết với nghề yêu thương con trẻ giống như người mẹ thứ 2 của chúng. Chính bởi vậy, tôi luôn nhắc nhở bản thân cần thường xuyên trau dồi nhiều hơn để hoàn thiện bản thân mình trong cách ứng xử với trẻ nhỏ, học được cách giao tiếp với trẻ, thực sự hiểu trẻ, luôn là tấm gương cho trẻ noi theo. Bởi đây là một trong những biện pháp quan trọng trong việc rèn nề nếp thói quen cho trẻ. Vì cô dạy có hay, có hấp dẫn thì mới thu hút được trẻ, trẻ mới nhanh ngoan và nhanh đi vào nề nếp. Hình ảnh 1 Biện pháp 2: Xây dựng kế hoạch giáo dục rèn nề nếp cho trẻ Trong các công tác đầu năm thì ổn định sĩ số, rèn nề nếp thói quen cho trẻ là việc làm vô cùng quan trọng. Việc rèn luyện nề nếp, thói quen ban đầu cho trẻ
7. 9 /16 nhằm hình thành cho trẻ những cơ sở đầu tiên về giáo dục nhân cách và phát triển toàn diện là nhiệm vụ luôn được đặt hàng đầu. Có những trẻ lần đầu đến lớp, có trẻ sau 3 tháng hè cũng trở về trạng thái như mới ngày đầu đi học, có trẻ mới chuyển trường còn lạ cô lạ bạn, tất cả đều trở thành nỗi trăn trở của các cô giáo chủ nhiệm nói riêng và của tập thể sư phạm nhà trường nói chung. Vì vậy để có thể rèn thói quen nề nếp cho trẻ được tốt hơn tôi đã lên ý tưởng để xây dựng kế hoạch phù hợp theo chủ đề. Đầu năm học, tôi đã xây dựng kế hoạch rèn thói quen nề nếp cho trẻ ở lớp tôi theo từng tháng và theo chủ đề sự kiện. Tôi luôn bám sát với kế hoạch mà mình đã đưa ra nhằm đảm bảo với mục tiêu giáo dục, phù hợp với mục tiêu của nhà trường, của nhóm lớp, đảm bảo thực hiện các phương pháp và hình thức tổ chức giáo dục phù hợp với sự phát triển lứa tuổi của trẻ. KẾ HOẠCH RÈN THÓI QUEN NỀ NẾP CỦA LỚP MGN B2 Tháng Nội dung - Rèn nề nếp lễ giáo - Rèn nề nếp xếp hàng Tháng 9 - Rèn nề nếp ngồi đúng tổ - Rèn cho trẻ biết nói lời cảm ơn, xin lỗi - Rèn cho trẻ có thói quen tự phục vụ bản thân Tháng 10 - Rèn cho trẻ có hành vi văn minh trong ăn uống - Rèn trẻ chơi ở các góc - Rèn trẻ mạnh dạn, tự tin khi giao tiếp Tháng 11 - Rèn nề nếp lấy và cất đồ đùng, đồ chơi đúng nơi quy định - Rèn thói quen gọn gàng ngăn nắp - Rèn cho trẻ cách tránh những con vật hung dữ Tháng 12 - Rèn cho trẻ chơi ngoan đoàn kết, biết nhường nhịn và giúp đỡ bạn trong khi chơi - Rèn cho trẻ biết chờ đến lượt khi tham gia các hoạt động Tháng 1 - Rèn cho trẻ có thói quen chăm sóc, bảo về cây, hoa và không ngắt hoa bẻ cành - Rèn nề nếp giữ trật tự khi ăn uống Tháng 2 - Rèn nề nếp thói quen ăn, ngủ đúng giờ - Rèn thói quen cho trẻ đội mũ bảo hiểm khi tham gia giao thông Tháng 3 - Rèn cho trẻ cách thoát hiểm khi gặp đám cháy Tháng 4 - Rèn cho trẻ biết cách tránh một số nơi nguy hiểm: ao, hồ sông suối Tháng 5 - Rèn trẻ biết cách bảo quản, giữ gìn đồ dùng đồ chơi
8. 10 /16 Khi đã xây dựng kế hoạch rèn thói quen nề nếp cho cả năm học tôi thấy bản thân tôi đã lĩnh hội thêm được nhiều kiến thức trong việc rèn luyện trẻ. Từ đó trẻ có những thói quen nề nếp tích cực hơn. Khi đã áp dụng kế hoạch rèn luyện thói quen cho cả năm học tôi thấy mình có thêm kinh nghiệm và các kiến thức mới từ đó tôi có thể điều chình và thay đổi sao cho phù hợp với những tháng tiếp theo. Ngoài việc lập kế hoạch ra tôi còn học hỏi thêm qua tivi, sách báo hay các chương trình “Vui khỏe - Học hay”, “ Kỹ năng quanh ta” trên Internet. Tôi không ngừng tìm hiểu và tham khảo các tài liệu và đặc biệt tôi luôn lắng nghe và tiếp thu học hỏi từ chính những đồng nghiệp của mình. Hình ảnh 2,3 Biện pháp 3. Phân nhóm đặc điểm tâm sinh lý của trẻ, sắp xếp chỗ ngồi hợp lý Đối với trẻ mầm non mức độ nhận thức không đồng đều nên việc rèn trẻ rất khó khăn, vì vậy ngay từ đầu năm học tôi đã nhận biết đánh giá khả năng của trẻ dưới mọi hình thức như trao đổi với phụ huynh hay theo dõi đặc điểm nhận thức của trẻ. Bên cạnh việc thực hiện chương trình chăm sóc giáo dục trẻ là vấn đề trọng tâm. Ngoài ra việc tiến hành tổ chức để đưa các con đi vào nền nếp thói quen ở mọi lúc mọi nơi. Khi đã nắm bắt được nhận thức của trẻ tôi đã phân nhóm khả năng nhận thức của trẻ và sắp xếp chỗ ngồi cho từng cháu một cách hợp lý: + Trẻ nhút nhát ngồi cạnh trẻ mạnh dạn, nhanh nhẹn + Trẻ khá ngồi cạnh trẻ ít chú ý đến hoạt động, để trẻ có thể hỗ trợ nhau + Trẻ hiếu động cá biệt ngồi cạnh trẻ ngoan, ngồi cạnh cô giáo để dễ quan sát và tiện cho việc điều hành trẻ tốt hơn. Khi đã phân nhóm trẻ, tôi đã tiến hành dạy theo khả năng của trẻ. Với những trẻ cá biệt, hiếu động tôi chủ động trao đổi lại với phụ huynh để phụ huynh kết hợp với giáo viên chủ nhiệm rồi đưa ra biện pháp rèn luyện tốt nhất. Với những trẻ nhút nhát thì tôi gần gũi, trở thành những ngườ i ban của trẻ, trò chuyêṇ , lắng nghe trẻ va luôn khuyến khich trẻ bày tỏ bản thân, giúp trẻ hòa đồng với các bạn trong lớp.Còn đối với trẻ nhanh nhẹn, mạnh dạn, tự tin thì tôi tạo ra nhiều các kỹ năng để nhằm giúp trẻ phát huy tốt hơn các khả năng của mình. Ví dụ: Khi cho trẻ thảo luận nhóm trong giờ khám phá, tôi chia trẻ theo các nhóm trên, với nhóm trẻ yếu tôi đặt câu hỏi gợi mở để trẻ trả lời dễ dàng hơn, với những trẻ mạnh dạn tôi đưa ra các câu hỏi ở mức khó hơn nhằm phát huy khả năng tư duy của trẻ. Hình ảnh 4
9. 11 /16 Kết quả Từ việc xác định nhận thức của trẻ để phân nhóm theo đặc điểm sinh lý của trẻ, tôi thấy việc động viên khích lệ sự tiến bộ đối với những trẻ hiếu động, cá biệt khi thấy trẻ ngoan hơn. Đặc biệt tôi thường xuyên uốn nắn và tập cho trẻ cách đi, đứng, xưng hô, cách trả lời cô khi cần thiết... bằng những hình thức trên tôi đã dần ổn định đưa trẻ vào nề nếp thói quen trong mọi hoạt động, ở mọi lúc mọi nơi. Những cách sắp xếp chỗ ngồi như trên tôi đã giúp trẻ đan xen ngồi với nhau để trẻ sẽ được học tập giúp đỡ nhau, vì trẻ sẽ học qua cô, qua bạn để trẻ sẽ có nề nếp trong mọi hoạt động. Biện pháp 4. Rèn luyện nề nếp thói quen cho trẻ trong hoạt động hàng ngày Mỗi ngày đến lớp trẻ đều được tham gia các hoạt động như: thể dục sáng, học tập, vui chơi, vệ sinh, giờ ăn, giờ ngủ... mọi sinh hoạt đều là những hình thức để trẻ được rèn luyện. Đối với độ tuổi này trẻ cũng đã có chút nề nếp, nhưng để cho trẻ vào nề nếp với quy định của nhóm lớp mình như nào mới là điều cần quan tâm. Muốn tạo cho trẻ có được thói quen thường xuyên cô phải luôn nhẹ nhàng gần gũi và tình cảm với trẻ để uốn nắn trẻ hoặc thông qua bài hát, bài thơ, câu chuyện... trò chơi có nội dung nói về nề nếp thói quen, cô cũng có thể sử dụng để trẻ phần nào liên hệ tới bản thân mà ngoan hơn và biết vâng lời cô giáo. * Nề nếp đi học Như chúng ta đã biết trẻ lứa tuổi mầm non bước vào năm học mới, học lớp mới, cô mới không thể tránh khỏi sự mới lạ nên tôi luôn nhẹ nhàng gần gũi với trẻ cho trẻ làm quen với cô và các bạn trong lớp để trẻ nhớ tên bạn, tên cô. Nhưng tôi thấy trẻ vẫn còn nhút nhát chưa mạnh dạn, một số trẻ vẫn không chịu tham gia các hoạt động của lớp, nên tôi đã tìm hiểu tính cách của từng trẻ trong lớp. Ví dụ : Với những trẻ mẫu giáo bé mới lên bước đầu đã có thói quen đi lớp tôi có sự quan tâm đặc biệt hơn tôi luôn gần gũi dỗ dành trẻ, chơi cùng trẻ, gợi ý giới thiệu đồ chơi, các góc chơi để cho trẻ không bị hụt hẫng. Cứ như vậy tôi thấy trẻ gần gũi với nhau hơn, thích tham gia các hoạt động hơn. Dần dần tôi đã tạo được tình cảm giữa cô và cháu. Khi đã quen với việc đi học rồi tôi luôn khen những trẻ đi học ngoan, đúng giờ, mặc quần áo gọn gàng, sạch đẹp, biết chào cô khi đến lớp, biết cất đồ dùng đúng nơi qui định gọn gàng, ngăn nắp, không khóc nhè... trước lớp, ngay hôm sau tôi thấy các bạn khác cũng đi học ngoan, biết chào cô vì cháu muốn được khen và bắt chước các bạn. Qua trao đổi với phụ huynh được biết trẻ ngày càng thích đi lớp hơn. * Nề nếp thói quen chào hỏi
10. 12 /16 Với tâm lý của trẻ là dễ nhớ, mau quên nên việc tạo nề nếp thói quen cho trẻ phải được thường xuyên và lặp đi lặp lại. Hàng ngày các cháu đến lớp tôi rèn luyện cho trẻ thói quen biết chào hỏi thông qua các bài hát như: Lời chào buổi sáng, Mẹ yêu không nào...Các bài thơ: Miệng xinh Bên cạnh đó vào giờ đón, trả trẻ cô có thể nhắc trẻ chào cô, chào bạn ra về, chào cha mẹ khi đến đón về. * Hình thành thói quen trong nề nếp học tập Để hình thành thói quen nề nếp học tập tôi cũng thực hiện các bước: Sắp xếp chỗ ngồi, chia tổ, chia đội .Khi tiến hành hoạt động tôi thấy trẻ lớp tôi còn uể oải, lơ đãng ít tập trung nề nếp còn lộn xộn. Tôi đã đi tìm hiểu nguyên nhân thấy trẻ thích học nhưng nhanh chán vì vậy mà tôi sử dụng các hình thức động viên thi đua giữa các tổ và áp dụng một số trò chơi vận động để tăng sự hứng thú cho trẻ Ví dụ: + Rèn cho trẻ ngồi đúng chỗ tôi đã sử dụng nhạc bài hát “Chim mẹ Chim con” để trẻ về vị trí ngồi của mình. + Khi xếp hàng tôi đã sử dụng trò chơi “ Thi xem đội nào nhanh” Như vậy tôi thấy trẻ học rất hứng thú kết quả lại cao. Hướng dẫn trẻ cách ngồi, cách giơ tay phát biểu, cách đứng dậy trả lời cô .Tôi hướng dẫn trẻ cách sử dụng đồ dùng trực quan sinh động, khi thực hiện tôi cùng nhóm trẻ nhanh nhẹn làm mẫu cho cả lớp xem nhờ vậy mà trẻ tiếp thu yêu cầu của cô một cách chính xác ngay từ đầu. Tôi đã rèn luyện và hình thành cho trẻ có nề nếp thói quen giờ nào việc ấy. Trong giờ học trật tự nghiêm túc ngoan ngoãn thực hiện các hoạt động theo yêu cầu của cô. Để có sự tập trung chú ý nghe cô giảng bài tôi đã dùng câu nói nhẹ nhàng và nhắc trẻ làm theo. Ví dụ: Cô xem bạn nào ngồi đẹp như cô, lại chú ý lên cô nào? Những trẻ nào làm đúng tôi nêu tên, khen ngợi trẻ... Nhắc nhở trẻ không nói chuyện riêng, không khóc nhè hoặc châm chọc bạn trong giờ học, cho nên nề nếp của trẻ rất tốt trẻ nhiệt tình hăng hái hoạt động tích cực. Sau khi áp dụng biện pháp trên trẻ lớp tôi rất ngoan, có nề nếp hứng thú học tập, qua các tiết dạy đều được đánh giá 100% trẻ có nề nếp học tập tốt. Hình ảnh 5,6 * Nề nếp lấy cất đồ dùng đồ chơi Trong các môn học đồ dùng học tập rất quan trọng, nó tác động trực tiếp đến sự tiếp thu của trẻ. Đối với mẫu giáo lớn thì rất đơn giản nhẹ nhàng nhưng ở mẫu giáo nhỡ việc lấy đồ dùng đồ chơi còn vụng về lúng túng nên tôi đã chỉ bảo trẻ cách sắp xếp như thế nào?
11. 13 /16 Ví dụ: Khi dạy môn toán tôi để đồ dùng trên bàn tôi quy định rõ ràng 3 tổ, tổ hoa hồng bên tay trái, tổ hoa sen bên tay phải, tổ hoa cúc ở giữa. Khi vào giờ học trẻ lần lượt lấy đồ dùng về chỗ ngồi khi học xong trẻ biết tự cất đồ dùng theo yêu cầu của cô. Trong các giờ chơi khác tôi luôn rèn cho trẻ chơi ngoan đoàn kết, biết nhường nhịn và giúp đỡ bạn trong khi chơi. Trẻ có ý thức bảo quản, giữ gìn đồ dùng đồ chơi, không đập phá hoặc tranh dành đồ chơi của bạn, chơi xong biết cất đồ dùng đúng nơi quy định. Ví dụ: Trong giờ hoạt động góc trẻ đã tự lấy đồ dùng đồ chơi đúng với vai chơi mà trẻ thích và biết cất đồ chơi gọn gàng, ngăn nắp, đúng nơi quy định khi trẻ chơi xong. Hình ảnh 7 * Nề nếp giờ ăn, giờ ngủ Rèn luyện cho trẻ có nề nếp trong khi ăn, khi ngủ điều độ đúng giờ đúng giấc. Trước khi ăn tôi thường cho trẻ đọc bài thơ “Giờ ăn”, trò chuyện giới thiệu món ăn với trẻ để kích thích vị giác của trẻ tạo cho trẻ ăn ngon miệng, ăn hết xuất. Biết xếp hàng chờ đến lượt khi lên lấy cơm, trước khi ăn trẻ biết mời cô, mời bạn, khi ăn ăn hết xuất không làm rơi vãi, không nói chuyện trong giờ ăn, biết rửa mặt, rửa tay trước và sau khi ăn. Khi ăn xong trẻ biết để bát nhẹ nhàng vào rổ. Sau giờ ăn tôi cho trẻ ngồi nghỉ ngơi hoặc đi lại nhẹ nhàng sau khi đến giờ đi ngủ, tôi cho trẻ đọc bài thơ “Giờ đi ngủ” tôi rèn cho trẻ 3 thói quen đến giờ đi ngủ: Ngủ ngoan, ngủ đủ giấc, không nói chuyện và chêu trọc bạn khi ngủ. Khi trẻ ngủ tôi cho trẻ nghe những bài hát ru trẻ sẽ từ từ cảm nhận và ngủ ngon giấc hơn. Khi ngủ dậy trẻ có ý thức tự đi vệ sinh nhẹ nhàng, không làm ồn ào ảnh hưởng đến các bạn. Hình ảnh 8,9 * Rèn nề nếp vệ sinh và tự phục vụ cho trẻ. Rèn luyện cho trẻ nề nếp thói quen vệ sinh văn minh trong sạch ở hàng ngày. - Trẻ biết giữ gìn vệ sinh thân thể sạch sẽ, quần áo gọn gàng, biết mặc quần áo theo mùa phù hợp với thời tiết - Trẻ biết giữ gìn vệ sinh trong ăn uống, không ăn quà vặt, không uống nước lã, biết rửa tay sạch sẽ trước khi ăn và sau khi đi vệ sinh. - Trẻ biết cùng nhau tham gia giúp cô giáo một số công việc như: chải chiếu cất gối, biết đi vệ sinh đúng nơi quy định và không vứt rác bừa bãi. * Nề nếp vui chơi