Sáng kiến kinh nghiệm Một số biện pháp nhằm nâng cao chất lượng các hoạt động Đội trong Trường Tiểu học

Nội dung tài liệu: Sáng kiến kinh nghiệm Một số biện pháp nhằm nâng cao chất lượng các hoạt động Đội trong Trường Tiểu học

1. SKKN: Một số biện pháp nhằm nâng cao chất lượng các hoạt động Đội trong trường Tiểu học. - Phương pháp so sánh, đối chiếu kết quả. - Phương pháp khảo sát thăm dò ý kiến của BGH nhà trường, các đoàn thể, các em thiếu nhi để đúc rút kinh nghiệm. 5. Giới hạn phạm vi nghiên cứu: - Với đề tài này cần phải nghiên cứu trên diện rộng và đồng bộ nhưng vì thời gian có hạn nên tôi chỉ nghiên cứu trên phạm vi của Liên đội Trường Tiểu học Nguyễn Thị Minh Khai trong năm học 2014 – 2015 và thực hiện trong năm học 2015 – 2016. II. NỘI DUNG: 1. Cơ sở lí luận của vấn đề: - Đội TNTP Hồ Chí Minh và nhà trường cùng có mục tiêu giáo dục thiếu nhi thành những con ngoan, trò giỏi, đội viên tốt, cháu ngoan Bác Hồ. Đội lấy 5 điều Bác Hồ dạy Thiếu niên - Nhi đồng làm mục tiêu phấn đấu, rèn luyện. Đội hoạt động dưới sự hướng dẫn, điều hành của Ban chỉ huy liên - chi đội; bên cạnh đó là sự phụ trách của anh (chị) Tổng phụ trách đội, phụ trách các chi đội, GV bộ môn, các lực lượng giáo dục khác trong và ngoài nhà trường để cùng phối hợp tổ chức các hoạt động Đội. - Tổ chức tốt các hoạt động Đội ở trường tiểu học Nguyễn Thị Minh Khai thực chất là nhằm tạo ra sân chơi bổ ích lành mạnh để thu hút tất cả các em thiếu nhi tham gia. Đó là nền tảng để Liên đội đạt những kết quả cao hơn trong các hội thi, các hoạt động phong trào mà các cấp đề ra. 2. Thực trạng của vấn đề: - Liên đội còn thiếu thốn về nhiều mặt như: sân chơi còn hẹp; trên phân hiệu thì không có loa máy để tập thể dục, hát múa theo nhạc đặc biệt chưa có phòng Đội để sinh hoạt. Toàn Liên đội có 529 đội viên, nhi đồng; trong đó số đội viên, nhi đồng người đồng bào chiếm khá cao các em còn rụt rè, nhút nhác; ít tham gia vào các hoạt động Đội. Đời sống kinh tế của phụ huynh chưa cao cho nên một số phụ huynh ít quan tâm đến con em. Mặc khác trường có phân hiệu và địa bàn dân 3 Người thực hiện: Lữ Thị Oanh
2. SKKN: Một số biện pháp nhằm nâng cao chất lượng các hoạt động Đội trong trường Tiểu học. cư rộng, ở cách xa trường nên ảnh hưởng không nhỏ đến các hoạt động của Liên đội. (Hình 1: Hình ảnh trường TH Nguyễn Thị Minh Khai) - Trong những năm trước, khi chưa áp dụng đề tài này thì các hoạt động Đội còn mang tính chất chung chung: + Có lập kế hoạch trong năm học nhưng chưa cụ thể, rõ ràng. + Ban chỉ huy Liên – Chi đội ít được tập huấn cho nên chưa phát huy hết được khả năng của mình; sự kết hợp giữa các đoàn thể trong nhà trường chưa được nhịp nhàng, đội ngũ cán bộ Đội mặc dù nhiệt tình trong các hoạt động và các phong trào của Liên đội nhưng các em còn thiếu kinh nghiệm thực tế và kiến thức tổ chức các hoạt động tập thể. + Có thành lập và đi vào hoạt động các câu lạc bộ nhưng hiệu quả chưa cao. + Liên đội có tổ chức giúp đỡ tặng quà cho những học sinh có hoàn cảnh khó khăn, học sinh người đồng bào nhưng những phần quà đó không được nhiều chủ yếu là vở (03 đến 04 quyển vở/1 phần quà) dẫn đến một số học sinh nghèo gặp rất nhiều khó khăn khi đến trường. + Mặt khác Liên đội ít tổ chức các hoạt động vui chơi bổ ích, các hội thi, cuộc thi để thu hút học sinh tham gia. ➢ Từ đó đã gây rất nhiều trở ngại trong quá trình triển khai và tổ chức các hoạt động Đội dẫn đến thành tích của Liên đội còn nhiều hạn chế. 4 Người thực hiện: Lữ Thị Oanh
3. SKKN: Một số biện pháp nhằm nâng cao chất lượng các hoạt động Đội trong trường Tiểu học. 3. Các biện pháp đã tiến hành để giải quyết vấn đề: 3.1. Lên kế hoạch hoạt động trong năm học: - Muốn tổ chức tốt các hoạt động Đội cho thiếu nhi thì điều cần thiết nhất là Tổng phụ trách đội phải thường xuyên tham mưu với Ban giám hiệu nhà trường, các tổ chức khác, tổ chức thu hút các em tham gia vào việc học tập và rèn luyện thông qua cac hoạt động đội trong nhà trường. + Trước hết tôi đã bám sát chương trình hoạt động của Hội đồng đội huyện đề ra, đồng thời kết hợp với tình hình thực tế của Liên đội để lên kế hoạch hoạt động Đội chung cho cả năm học, rồi trình lên Ban giám hiệu xem xét phê duyệt, sau đó tôi sẽ lên kế hoạch theo chủ điểm của từng tháng để phổ biến đến toàn Liên đội (nếu Phòng giáo dục, Hội đồng đội có thêm kế hoạch thì sẽ được bổ sung vào từng tháng hoạt động đó). Tôi lên hoạt động trọng tâm trong năm như sau: ➢ Tổ chức Đại hội liên đội (tháng 9/2015). ➢ Tổ chức trung thu “Vui hội trăng rằm” cho học sinh toàn Liên đội. ➢ Sinh hoạt chi đội, sao nhi đồng (trong năm học). ➢ Tổ chức chương trình phát thanh măng non định kỳ (trong năm học). ➢ Sinh hoạt chi đội mẫu (02 lần/1 tháng). ➢ Thành lập các câu lạc bộ và đi vào hoạt động (tháng 10/2015). ➢ Tổ chức chương trình Rèn luyện đội viên và Dự bị đội viên (trong năm học). ➢ Tổ chức Hội khỏe phù đổng cấp trường (tháng 12/2015). ➢ Tổ chức Hội thi “Phụ trách sao giỏi” (tháng 01/2016) ➢ Tổ chức Kết nạp đội cho nhi đồng lớp 3 (từ tháng 12/2015 – tháng 3/2016). ➢ Tổ chức cuộc thi vẽ tranh “Em yêu biển đảo quê hương”(tháng 3/2016). ➢ Tổ chức Hội thi : Em yêu lịch sử Việt Nam (trong tháng 4/2016) ➢ Tổ chức Ngày hội công nhận chuyên hiệu Rèn luyện đội viên (trong tháng 5/2016). 5 Người thực hiện: Lữ Thị Oanh
4. SKKN: Một số biện pháp nhằm nâng cao chất lượng các hoạt động Đội trong trường Tiểu học. + Bài toán đặt ra là: nếu tổ chức quá nhiều hoạt động, hội thi thì kinh phí của Đội liệu có đủ để hoạt động trong một năm hay không (vì Liên đội có hơn 500 học sinh nhưng học sinh đồng bào chiếm tới hơn 1/3 tổng số học sinh và các em thường ít đóng quỹ đội). Vậy để giải quyết vần đề trên thì: trước hết người Tổng phụ trách đội phải lên kế hoạch cụ thể của từng phong trào, hội thi và không nhất thiết là lúc nào cũng phải đầu tư nhiều kinh phí để tặng quà cho học sinh đạt giải. Ví dụ: đối với các hội thi mà tập trung học sinh toàn trường như: “Phụ trách sao giỏi”, “Em yêu lịch sử Việt Nam”, “Hội khỏe phù đổng” thì chúng ta nên phát phần thưởng phù hợp với từng giải cho học sinh, còn những cuộc thi viết, vẽ tranh mà không tập trung học sinh thì cần nêu rỏ trong kế hoạch là “những học sinh mà đạt giải trong hội thi này sẽ được tặng giấy khen kèm vở trong lễ sơ kết” (nếu tổ chức trong học kỳ 1) và nếu tổ chức trong học kỳ 2 thì sẽ tặng trong lễ tổng kết (Nhưng trước khi lên kế hoạch phải tham mưu và được sự đồng ý của Ban giám hiệu). Đồng thời kết hợp tuyên dương những học sinh đạt giải trong lễ chào cờ gần nhất thì học sinh sẽ rất thích và sẽ phấn đấu hơn. 3.2. Tổ chức Đại hội Liên đội: - Khi chưa tổ chức Đại hội liên đội thì tôi tiến hành thành lập Ban chỉ huy liên - chi đội lâm thời và mở lớp tập huấn ngay cho các em những nội dung cần thiết để hoạt động, đặc biệt là vấn đề nề nếp trong nhà trường. - Có kế hoạch cụ thể để hướng dẫn các chi đội đại hội chi đội. - Sau khi các lớp đại hội chi đội xong, tôi tiến hành họp mặt Ban chỉ huy Liên đội lâm thời, Ban chỉ huy chi đội để tiến hành xây dựng kế hoạch Đại hội liên đội. Trong việc chọn lựa các đội viên đứng vào hàng ngũ Ban chỉ huy Liên đội, tôi đặc biệt chú trọng đến khả năng hoạt động Đội của từng em, chọn các em vừa có đủ năng lực hoạt động, có đủ uy tín với bạn bè, cần chú trọng đến địa bàn sinh hoạt của các em. Số lượng thành viên trong Ban chỉ huy Liên đội phải được phân công cụ thể ở cả hai điểm trường. Sau khi bầu ra Ban chỉ huy Liên đội tôi đã tiến hành mở lớp bồi dưỡng nghiệp vụ công tác Đội cho các em. 6 Người thực hiện: Lữ Thị Oanh
5. SKKN: Một số biện pháp nhằm nâng cao chất lượng các hoạt động Đội trong trường Tiểu học. 3.3. Tập huấn cho Ban chỉ huy liên - chi đội, chi đội mẫu: - Chất lượng giáo dục nói chung và chất lượng hoạt động Đội nói riêng muốn được nâng cao thì giáo viên Tổng phụ trách đội phải thật sự gần gủi chăm lo xây dựng đội ngũ phụ trách liên - chi đội có mối đoàn kết thống nhất, hợp tác chặc chẽ hổ trợ lẫn nhau vì công việc chung. Muốn vậy Tổng phụ trách đội phải thường xuyên bồi dưỡng kỹ năng, nghiệp vụ công tác đội, sau đó đánh giá và bổ sung những gì còn thiếu sót để các em tự hoàn thiện mình hơn. Mấy năm gần đây trường tôi đã được học 8 buổi trên một tuần nên cũng rất thuận lợi cho việc bồi dưỡng đội ngũ cán bộ Đội. Không chỉ bồi dưỡng kỹ năng, nghiệp vụ mà tôi còn thành lập 02 chi đội mẫu (01 ở trung tâm, 01 ở phân hiệu) để giúp đỡ tôi trong mọi hoạt động (Ban chỉ huy Liên chi đội hầu hết là được nằm trong chi đội mẫu). Chi đội mẫu sẽ sinh hoạt định kỳ 02 tuần 01 lần và sẽ được triệu tập nếu cần thiết. Hoạt động gì tôi cũng thông qua chi đội mẫu này trước để các em về phổ biến lại cho chi đội mình, đồng thời hướng dẫn những nội dung cơ bạn về sinh hoạt sao để các em xuống phụ trách sinh hoạt các lớp nhi đồng vào các tiết sinh hoạt 15 phút đầu giờ (mỗi lớp nhi đồng được sinh hoạt 01 lần trên 01 tuần). Đặc biệt hơn là giúp tôi trong việc tập bài thể dục theo nhạc, múa hát sân trường; những năm trước đây trường tôi thường đánh trống để tập thể dục, học sinh tập rất là uể oải, nhưng trong năm này tôi đã tìm tòi và thấy bài hát Khăn quàng thắp sáng bình minh (bài này có rất nhiều ca sĩ hát với nhiều phong cách khác nhau nhưng bài hát mà theo CD của Bộ giáo dục thì tôi thấy phù hợp nhất, mỗi đoạn có 2 lần 8 nhịp, cả bài tôi tập được 07 động tác thể dục mỗi động tác được lặp lại từ 2 – 3 lần, tùy thuộc vào đoạn nhạc để ráp động tác cho phù hợp) học sinh rất thích thú và tập đều, đẹp hơn. Bên cạnh đó trước khi tập muốn tập bài múa hoặc nhảy dân vũ sân trường, tôi đều triệu tập chi đội này lại tập trước, đội này tập nhuần nhuyễn xong sẽ ra hướng dẫn cho toàn trường tôi chỉ việc quan sát, nhắc nhỡ học sinh. Bên cạnh đó tôi còn tập huấn thêm vài học sinh tắt, mở nhạc (vì điện đài đã bắt cố định các em chỉ cần bật công tắc điện là có thể mở được) cho nên khi tôi không có mặt ở trường thì Ban chỉ huy liên chi đội vẫn điều khiển mọi hoạt động của Liên đội, nhất là vấn đề về nề nếp. 7 Người thực hiện: Lữ Thị Oanh
6. SKKN: Một số biện pháp nhằm nâng cao chất lượng các hoạt động Đội trong trường Tiểu học. 3.4. Thành lập và đi vào hoạt động các câu lạc bộ: - Trước tiên Tổng phụ trách đội cần phải khảo sát nắm bắt nhu cầu nguyện vọng của học sinh trên cơ sở kế hoạch chung của trường bằng cách là hướng dẫn, tập huấn cho cán bộ chủ huy đội, các anh chị phụ trách về các nội dung chủ yếu của câu lạc bộ, sau đó đội ngũ này về lớp mình và thực hiện những việc như sau (nên thực hiện việc này trong giờ sinh hoạt lớp): + Nêu tên một số câu lạc bộ mà Liên đội sẽ thành lập. + Giải thích sơ lượt từng nội dung của các câu lạc bộ. + Hướng dẫn học sinh tự đăng ký vào câu lạc bộ mà mình thích, mình có năng khiếu bằng cách chia cột trên bảng ghi tên các câu lạc bộ dự kiến sẽ thành lập, thêm một cột câu lạc bộ khác để học sinh đăng ký thêm (nếu có). Tiếp theo lần lượt các em sẽ lên ghi tên vào câu lạc bộ mà mình sẽ tham gia sinh hoạt. Sau đó, tổng hợp số lượng học sinh tham gia và gửi về cho Tổng phụ trách đội. Đối với lớp 1, lớp 2 khi các em chưa viết được tên mình, hoặc viết chậm thì các anh (chị) phụ trách sẽ tiến hành bằng hình thức giơ tay, sau đó giáo viên sẽ ghi tên học sinh và tổng hợp số lượng. - Vì không có kinh phí để bồi dưỡng cho các anh chi phụ trách câu lạc bộ nên Tổng phụ Trách Đội kết hợp với chuyên môn để sắp xếp lịch cho các anh chị phụ trách ở 2 điểm trường cho phù hợp (đối với giáo viên bình thường là 23 tiết/1GV/1 tuần thì những anh chị phụ trách các câu lạc bộ dạy 20 tiết còn 3 tiết để phụ trách các câu lạc bộ. Mỗi câu lạc bộ sẽ hoạt động 2 lần/1 tháng vào chiều thứ tư. (Ở trung tâm hoạt động vào thứ tư tuần thứ hai và tuần thứ tư trong tháng. Riêng ở phân hiệu có 03 phòng học nhưng lại có 05 lớp nên các lớp không thể học hết cùng một buổi nên việc sinh hoạt câu lạc bộ sẽ khó hơn; vì vậy chỉ sinh hoạt 01 lần/01 tháng). - Sau khi giáo viên tổng hợp danh sách của lớp mình lên cho Tổng phụ trách đội, tôi đã lập nên các câu lạc bộ dưới sự chỉ đạo của Ban giám hiệu nhà trường.Tên câu lạc bộ, số lượng học sinh tham gia và người phụ trách, cụ thể như sau: 8 Người thực hiện: Lữ Thị Oanh
7. SKKN: Một số biện pháp nhằm nâng cao chất lượng các hoạt động Đội trong trường Tiểu học. Số lượng STT Tên CLB Người phụ trách Chức vụ TT PH Âm nhạc 83 22 Lữ Thị Oanh (TT) TPT Đội 1 Cao Thị Thu Hiền (PH) GV ÂN Thể dục thể thao 86 35 + Điền kinh 30 15 Vũ Đình Nhật GVTD 2 + Bóng đá nam 24 12 Đinh Trung Giang GVTD +Cờ vua 32 8 Doãn Thị Tuyết GVTH 3 Tiếng Anh 35 12 Trần Thị Hoa GVAV Phóng viên nhỏ, 4 15 6 Lữ Thị Oanh TPT Đội phát thanh măng 5 Tổng 219 75 - Kinh phí dự trù gồm: + Mua sắm cơ sở vật chất + Cơ bản từ đóng góp tự nguyện của các thành viên trong các câu lạc bộ mà các em tham gia. + Một phần từ kêu gọi các tập thể, cá nhân hảo tâm. - Dưới đây là hình ảnh của một số câu lạc bộ: (Hình 2a) (Hình 2b) 9 Người thực hiện: Lữ Thị Oanh
8. SKKN: Một số biện pháp nhằm nâng cao chất lượng các hoạt động Đội trong trường Tiểu học. (Hình 2c) (Hình 2a, 2b: Câu lạc bộ thể dục thể thao. Hình 2c: Câu lạc bộ âm nhạc) 3.5. Vận động các nguồn lực trong và ngoài nhà trường để giúp đỡ những học sinh có hoàn cảnh khó khăn trong toàn Liên đội. - Những năm trước đây Liên đội tôi cũng có tổ chức tặng quà, giúp đỡ những học sinh có hoàn cảnh khó khăn trong Liên đội những món quà có giá trị nhỏ và số lượng không nhiều. Trong năm học này, tôi đã luôn phát động phong trào “Giúp bạn đến trường” với nhiều hình thức: Luôn phát động trước các buổi sinh hoạt dưới cờ: quyên góp những bộ quần áo trắng cũ nhưng không rách mà học sinh đó không mặc nữa để trao tặng cho những bạn nghèo, các bạn đồng bào trong Liên đội. Bên cạnh đó tôi đưa ra kế hoạch cụ thể đến từng lớp để quyên góp quỹ để thực hiện phong trào “Tấm áo tặng bạn” với nội dung là tặng những tấm áo trắng giúp đỡ những bạn học sinh có hoàn cảnh khó khăn biết vươn lên trong học tập. Mặc khác đây cũng là một trong những tiêu chí xếp loại thi đua cuối năm. Đồng thời lớp nào tham gia vượt chỉ tiêu, sớm nhất, nhì thì sẽ được tặng một phần quà nho nhỏ (như một gói kẹo chẵn hạn) và như thế các lớp đã tham gia tương đối đầy đủ và nhanh nữa đó. Sau khi thực hiện phong trào xong tôi sẽ tổng hợp thu chi cụ thể để dán lên bảng thông báo của Liên đội, phô tô cả hóa đơn kèm theo để học sinh có thể biết rõ số tiền mình nộp và tin tưởng hơn để các đợt sau sẽ tham gia đầy đủ hơn nữa. 10 Người thực hiện: Lữ Thị Oanh
9. SKKN: Một số biện pháp nhằm nâng cao chất lượng các hoạt động Đội trong trường Tiểu học. + Dưới đây là số liệu của năm 2014 – 2015 khi tôi chưa áp dụng đề tài này: DANH SÁCH CÁC LỚP THAM GIA PHONG TRÀO “TẤM ÁO TẶNG BẠN” NĂM HỌC: 2014 - 2015 STT Lớp Số tiền thu được Ghi chú 1 1A1 45.000 2 1A2 46.000 3 1A3 50.000 4 1A4 0 100% là HSDT 5 1A5 0 100% là HSDT 6 1A6 35.000 7 2A1 40.000 8 2A2 35.000 9 2A3 46.000 10 2A4 0 100% là HSDT 11 2A5 42.000 12 3A1 45.000 13 3A2 52.000 14 3A3 30.000 15 4A1 65.000 16 4A2 45.000 17 4A3 43.000 18 5A1 40.000 19 5A2 46.000 20 5A3 56.000 TỔNG 20 760.000 + Và đây là số liệu học sinh tham gia phong trào “Tấm áo tặng bạn” năm học 2015 – 2016 khi thực hiện đề tài này: 11 Người thực hiện: Lữ Thị Oanh
10. SKKN: Một số biện pháp nhằm nâng cao chất lượng các hoạt động Đội trong trường Tiểu học. PT “TẤM ÁO TẶNG BẠN" Thời gian Ghi STT Lớp SS KH thu (4000đ/1HS) TH thu Đạt% nộp chú 1 1A1 25 100,000 84,000 84.0 15/01/2016 2 1A2 23 92,000 92,000 100.0 28/12/2015 3 1A3 25 100,000 100,000 100.0 25/12/2015 4 1A4 18 72,000 40,000 55.6 18/01/2016 100% HSDT 5 1A5 18 72,000 40,000 55.6 15/01/2016 100% HSDT 6 1A6 21 84,000 100,000 119.0 02/12/2015 7 2A1 38 152,000 100,000 65.8 17/01/2016 8 2A2 39 156,000 160,000 102.6 16/12/2015 9 2A3 27 108,000 50,000 46.3 18/01/2016 100% HSDT 10 2A4 24 96,000 80,000 83.3 14/01/2016 11 3A1 35 140,000 108,000 77.1 12/01/2016 12 3A2 35 140,000 110,000 78.6 10/12/2015 13 3A3 31 124,000 36,000 29.0 31/12/2015 100% HSDT 14 3A4 18 72,000 90,000 125.0 02/12/2015 15 4A1 30 120,000 84,000 70.0 31/12/2015 16 4A2 31 124,000 124,000 100.0 08/01/2016 17 4A3 21 84,000 100,000 119.0 07/12/2015 18 5A1 27 108,000 56,000 51.9 30/12/2015 19 5A2 27 108,000 108,000 100.0 05/01/2016 20 5A3 15 60,000 75,000 125.0 02/12/2015 Tổng 529 2,112,000 1,737,000 82,2 (* Chú thích: SS: sĩ số, PT: phong trào, KH: kế hoạch, TH: thực hiện, HSDT: học sinh dân tộc). - Bên cạnh đó Liên đội còn được sự giúp đỡ của các nhà hảo tâm trong các nhà chùa, nhà thờ như: cấp gạo, áo quần, mì tôm cho học sinh có hoàn cảnh khó khăn, học sinh đồng bào dân tộc thiểu số. Đặc biệt hơn Liên đội luôn được sự giúp đỡ hỗ trợ của Dự án Actionats như tặng xe đạp, vải, gạo Bên cạnh đó Liên đội còn được đơn vị báo Tiền phong Thành phố Hồ Chí Minh tặng 100 chiếc áo ấm và hơn 200 hộp sữa tươi. 12 Người thực hiện: Lữ Thị Oanh
11. SKKN: Một số biện pháp nhằm nâng cao chất lượng các hoạt động Đội trong trường Tiểu học. (Hình 3a) (Hình 3b) (Hình 3a, 3b: Đại diện Dự án Actionats tặng quà cho học sinh). 3.6. Tổ chức các hoạt động vui chơi bổ ích thu hút học sinh tham gia: 3.6.1. Tổ chức ngày khai giảng thật long trọng,vui vẻ và đầy ý nghĩa: - Kết hợp với nhà trường, Đoàn thanh niên, các đoàn thể trong nhà trường tổ chức ngày hội khai trường thật long trọng, vui vẻ và đầy ý nghĩa đặc biệt là ở phần hội của buổi lễ, đây là một việc làm hết sức cần thiết và bổ ích nhằm thu hút học sinh đến trường, học sinh sẽ rất thích khi tham gia vào ngày hội. Phần hội của buổi lễ gồm các phần sau: + Văn nghệ: là một phần không thể thiếu trong các buổi lễ, các ngày hội, hội thi Điểm nổi bậc của trường tôi là cả tôi và giáo viên dạy nhạc đều được đào tạo chuyên ngành sư phạm âm nhạc, chúng tôi chia ra tập luyện cho học sinh nên việc tập luyện cũng rất là nhanh (mỗi người 3 tiết mục với các thể loại aerobic, hát múa .) (hình 4a) (hình 4b) (Hình 4a, 4b: Cô và trò cùng biểu diễn văn nghệ) 13 Người thực hiện: Lữ Thị Oanh