Sáng kiến kinh nghiệm Một số biện pháp nâng cao chất lượng công tác chủ nhiệm Lớp 4

Nội dung tài liệu: Sáng kiến kinh nghiệm Một số biện pháp nâng cao chất lượng công tác chủ nhiệm Lớp 4

1. - Về phía học sinh: Các em được học chung từ năm lớp 1 đến lớp 4 nên rất đoàn kết và yêu thương bạn bè. Hầu hết các em đều có ý thức học tập tốt, vâng lời thầy cô và cha mẹ. - Về phía PHHS: Đa phần PHHS rất quan tâm tới việc học tập của các con nên việc phối hợp giáo dục phần nào có thuận lợi. • Hạn chế: - Về phía học sinh: Một số học sinh còn rụt rè, chưa mạnh dạn, tự tin, chưa tích cực trong học tập và các hoạt động phong trào. - Về phía PHHS: Một số gia đình bố mẹ bận rộn công việc, đi chợ xa nên chưa thật sự quan tâm đến con em mình, các em chưa có sự hỗ trợ khi thực hiện các nhiệm vụ học tập ở nhà. Qua việc nhận lớp đầu năm, nắm bắt thông tin học sinh, tôi đã tiến hành khảo sát học sinh lớp 4A tôi chủ nhiệm (tháng 10/2023). Tôi đã lập được bảng phân loại như sau: Lớp Sĩ Nữ Học sinh Học sinh Học sinh Học sinh Học sinh số yêu thích thực hiện tham gia có ý thức biết đến tốt nội quy tích cực thi đua nhường trường. trường, các hoạt học tập. nhịn, yêu lớp. động thương. 4A 37 24 SL % SL % SL % SL % SL % 30 81,1 28 75,7 20 54,1 20 54,1 27 73,0 (Kết quả khảo sát tình hình lớp 4A đầu năm) Qua thực tế nhiều năm giảng dạy học sinh lớp 4 tôi nhận thấy để phát huy được vai trò quản lý lớp chủ nhiệm của mình, đáp ứng những yêu cầu đổi mới mà nền giáo dục đề ra thì cần có những biện pháp cụ thể trong công tác chủ nhiệm. Do đó tôi đã xây dựng những biện pháp nâng cao chất lượng công tác chủ nhiệm. Sau đây là một số biện pháp mà bản thân tôi đã thực hiện trong quá trình làm công tác chủ nhiệm ở lớp Bốn. 2. Biện pháp nâng cao chất lượng công tác chủ nhiệm lớp 4.
2. a) Biện pháp 1: Tìm hiểu về đặc điểm, tình hình học sinh; xây dựng kế hoạch chủ nhiệm * Mục tiêu: Nắm được đặc điểm tình hình học sinh và định hướng kế hoạch hoạt động phù hợp. * Cách thực hiện: - Tìm hiểu đặc điểm, tình hình học sinh Ngay đầu năm học, khi bắt đầu nhận lớp, tôi đã tìm hiểu thông tin về tình hình của lớp, của từng cá nhân học sinh thông qua nhiều kênh thông tin và các hình thức như: tìm hiểu thông qua giáo viên chủ nhiệm lớp 3 cũ, dùng phiếu chia sẻ thông tin cá nhân, học bạ và tìm hiểu trực tiếp từ học sinh... Thông qua đó, tôi nắm bắt được hoàn cảnh gia đình, điều kiện giáo dục, đặc điểm tâm sinh lí, sở trường, sở đoảng của từng em. Từ đó tôi đã có được những định hướng phát triển cho mỗi học sinh khác nhau. Vì mỗi học sinh là một cá thể trong một tập thể. VD Phiếu tìm hiểu thông tin học sinh Từ việc tìm hiểu đối tượng học sinh, tôi đã xây dựng được kế hoạch chủ nhiệm phù hợp với tình hình học sinh trong lớp theo từng tháng, từng chủ điểm. - Xây dựng và đánh giá cụ thể kế hoạch chủ nhiệm Sau khi đã tìm hiểu kỹ đối tượng học sinh, tôi bắt đầu xây dựng cho mình một kế hoạch chủ nhiệm theo đặc điểm của lớp và phù hợp với các đối tượng học sinh. Khi xây dựng kế hoạch chủ nhiệm, tôi luôn đảm bảo yêu cầu, mục tiêu mà kế hoạch giáo dục nhà trường đề ra. Đồng thời kế hoạch đó luôn đảm bảo tính toàn diện, cụ thể, có trọng tâm. Để đánh giá được những mặt đã thực hiện được và những mặt còn hạn chế trong kế hoạch chủ nhiệm của mình, Những gì đã đề ra trong kế hoạch mà chưa thực hiện được thì bản thân tôi luôn tìm nguyên nhân và tìm cách khắc phục những hạn chế để thực hiện tốt công tác chủ nhiệm của mình. Ví dụ: Chủ điểm của tháng 9 là: Hưởng ứng ngày toàn dân đưa trẻ đến trường. b) Biện pháp 2: Xây dựng mô hình “Lớp học thân thiện, học sinh tích cực” * Mục tiêu: Tạo ra môi trường học tập thân thiện, an toàn, gần gũi với học sinh, làm cho học sinh cảm thấy “Mỗi ngày đến trường là một ngày vui” * Cách thực hiện:
3. Ngay từ đầu năm học, tôi đã xây dựng kế hoạch “Xây dựng lớp học thân thiện, học sinh tích cực” cụ thể như sau: - Tạo không gian lớp học: Ngay từ khi nhận lớp, tranh thủ sự ủng hộ của PHHS, tôi cùng với PHHS, các em học sinh trang trí lớp, tạo không gian lớp học xanh - sạch - đẹp - an toàn – thân thiện. Khi thực hiện, tôi tạo điều kiện cho các em trực tiếp tham gia và chủ động bày tỏ ý tưởng của mình dựa trên định hướng của giáo viên. - Xây dựng mối quan hệ thân thiện giữa giáo viên và học sinh. Giáo viên, đặc biệt là giáo viên chủ nhiệm không chỉ đơn thuần là người dạy chữ mà giáo viên còn đóng vai trò là người cha, người mẹ thứ hai, là người quan tâm đem đến quyền được học tập, giáo dục, rèn luyện một cách toàn diện về thể chất, tinh thần và trí tuệ của học sinh. Bên cạnh đó còn là người anh, người chị và đôi khi còn là người bạn để gần gũi, quan tâm chia sẻ và yêu thương học sinh, đặc biệt với học sinh có hoàn cảnh khó khăn. Nhận thức rõ điều đó nên tôi luôn luôn cố gắng làm tốt các vai trò của mình. Hằng ngày, khi đến lớp tôi đều tạo không khí vui vẻ để các em hứng thú trong học tập, các em tự tin bày tỏ ý kiến riêng của mình. Tôi luôn chú trọng tạo không khí thoải mái trong lớp học. Các em chủ động khám phá kiến thức theo sự hướng dẫn của giáo viên chứ không áp đặt. Tôi luôn đặt mình là “người bạn lớn” của các em để các em dễ dàng đặt câu hỏi, đối thoại những điều mà các em chưa hiểu. Nhưng bên cạnh đó, tôi luôn mẫu mực trong từng hành vi, cử chỉ, lời nói, chữ viết , luôn là tấm gương sáng để học sinh học tập, noi theo. Không chỉ trong học tập, tôi còn luôn quan tâm quan sát để nắm bắt được tâm tư tình cảm của các em, tạo sự tin tưởng để sẵn sàng là địa chỉ tin cậy mà các em tìm đến khi có chuyện vui, buồn. - Xây dựng “Ban cán sự lớp tích cực” Để lớp học nền nếp, ngoài vai trò của giáo viên thì vai trò của Ban Cán sự lớp hết sức quan trọng. Việc bầu chọn và xây dựng đội ngũ Ban Cán sự lớp cần phải làm ngay từ đầu năm. Tiến trình bầu chọn Ban Cán sự lớp được diễn ra như sau: Trước hết, tôi phân tích để các em hiểu rõ về vai trò, trách nhiệm cũng như các tiêu chuẩn của người lớp trưởng, lớp phó, tổ trưởng. Căn cứ vào đó các em xung phong ứng cử, đề cử. Tôi tổ chức cho các em bầu chọn bằng hình thức biểu quyết. Sau khi đã thành lập Ban cán sự lớp tôi đã tiến hành giao trách nhiệm cụ thể, rõ ràng tới từng thành viên.
4. Để Ban cán sự lớp hoàn thành tốt nhiệm vụ của mình tôi thường xuyên có kế hoạch bồi dưỡng cho học sinh cách kiểm tra, đánh giá, cách làm báo cáo vào tiết sinh hoạt ngày thứ sáu. Vào cuối tuần tôi cùng với Ban cán sự lớp tổng kết, động viên khen ngợi những việc các em đã làm tốt, đồng thời chỉ rõ những thiếu sót và hướng dẫn các em cách khắc phục. Tôi luân phiên thay đổi Ban cán sự lớp theo định kỳ 2 lần trong năm để tạo điều kiện cho các em học sinh được phát huy thế mạnh của bản thân. - Xây dựng nền nếp lớp học Để hình thành nền nếp, ý thức học tập cho học sinh lớp 3 là một việc làm không đơn giản. Muốn các em có nền nếp trong học tập cũng như trong sinh hoạt, thì người giáo viên phải uốn nắn, rèn giũa cho các em ngay từ khi đầu năm học. Vì vậy, vào đầu năm học, sau khi nắm được đặc điểm tình hình lớp, dựa vào kế hoạch chủ nhiệm tôi đã hướng dẫn các em thảo luận nhóm và cùng nhau đưa ra quy ước cho lớp mình. Những quy ước nào được bình chọn nhiều sẽ được lấy làm quy ước của lớp. Sau khi đã thống nhất các quy ước, tôi triển khai cho lớp thực hiện dưới sự kiểm tra, giám sát của bạn cán sự lớp. - Tạo môi trường thi đua công bằng. Hạnh phúc còn là khi nỗ lực, cố gắng của các em được đền đáp. Tôi đã đưa ra các hình thức thi đua giữa các tổ, giữa các nhóm, giữa các cá nhân. Đồng thời tôi cũng đưa ra những quy định về thưởng, phạt công minh. Khích lệ, khen thưởng kịp thời và công bằng để tạo môi trường thi đua lành mạnh và sự tin tưởng ở học sinh. - Giúp học sinh mạnh dạn, tự tin và vượt qua mọi khó khăn Đối với những học sinh còn rụt rè trong giao tiếp, chưa mạnh dạn trước tập thể tôi luôn nhẹ nhàng, động viên, khích lệ các em từ từ, tránh nóng vội. Tôi luôn tạo cơ hội và tình huống để giúp các em hòa đồng và bộc lộ khả năng của mình, giúp các em hiểu rằng mỗi em có một nét riêng của mình. Các em đã cố gắng và các em đã chiến thắng chính bản thân mình. c) Biện pháp 3: Tổ chức đa dạng các hoạt động trong và ngoài lớp. * Mục tiêu:Phát triển sự hiểu biết của học sinh trong các lĩnh vực khác nhau của đời sống xã hội * Cách thực hiện: - Phối hợp với Đội để giáo dục đạo đức, rèn kĩ năng sống cho học sinh.
5. Thích sinh hoạt tập thể và tham gia các trò chơi bổ ích là tâm lý chung của hầu hết học sinh tiểu học. Ngoài ra, tham gia các hoạt động tập thể và vui chơi còn là sợi dây gắn kết các em lại với nhau, giúp các em phát triển và hoàn thiện nhân cách, bồi dưỡng năng khiếu và khả năng sáng tạo. Cụ thể: Kết hợp với hoạt động Đội, Sao thường xuyên phát động thi đua cùng với các chủ đề khác nhau để học sinh rèn luyện như: “Em làm kế hoạch nhỏ”; “Em làm công tác đền ơn đáp nghĩa’; “Tổ chức sinh hoạt dưới cờ ”... Tổ chức cho học nền nếp sinh hoạt đầu giờ, tham gia tìm hiểu về giá trị các di tích lịch sử văn hoá, cách mạng địa phương. Xây dựng ý thức tự quản, sự mạnh dạn tự tin cho học sinh, hướng dẫn các em tự tổ chức các hoạt động bằng năng lực và khả năng sáng tạo của mình. - Tổ chức cho học sinh tham gia các hoạt động ngoại khóa. Học sinh tiểu học luôn có tâm lí thích khám phá, thích trải nghiệm. Nắm được đặc điểm này, tôi luôn tranh thủ sự ủng hộ của PHHS, sự cho phép của Ban Giám hiệu để tổ chức các hoạt động ngoại khóa cho học sinh như: Tham quan các di tích lịch sử, các buổi tham quan làng nghề, học tập và trải nghiệm, các buổi giao lưu học tập......Tôi nhận thấy, thông qua các hoạt động ngoại khóa không chỉ giúp các em tăng cường sức khỏe, giải tỏa mệt mỏi sau những giờ học căng thẳng mà còn có ý nghĩa hỗ trợ cho giáo dục chính khóa, góp phần phát triển và hoàn thiện nhân cách, bồi dưỡng năng khiếu và khả năng sáng tạo của học sinh. Là cơ hội để các em phát triển các kỹ năng cần thiết trong cuộc sống, mở rộng các kiến thức xã hội, tạo mối quan hệ bạn bè ngày càng gắn kết hơn. d) Biện pháp 4: Phối hợp chặt chẽ với phụ huynh học sinh trong công tác chủ nhiệm. * Mục tiêu:Tạo sự hậu thuẫn trong công tác phối hợp giáo dục * Cách thực hiện: Ngay từ đầu năm học, tôi đã chủ động liên lạc với phụ huynh để làm quen, tìm hiểu, trao đổi, tạo mối quan hệ tốt đẹp ngay từ đầu. Sau đó, thông qua cuộc họp phụ huynh tích cực và cởi mở, tôi cùng với phụ huynh tiếp tục trao đổi những thông tin về đặc điểm tính cách các con, cùng chia sẻ để thống nhất phương pháp giáo dục phù hợp với từng em và đồng nhất giữa giáo viên và phụ huynh. Đồng thời tôi thông tin tới phụ huynh chủ trương năm học mới để các bậc phụ huynh hiểu rõ mục đích nội dung giáo dục, nắm được tình hình con em mình ở trường. Tôi đã xây dựng kênh thông tin liên lạc điện tử với phụ huynh để trao đổi một cách thường xuyên tình hình cũng như những thay đổi về tình hình học tập của học sinh. Hơn nữa để tạo mối quan hệ khăng khít thường xuyên giữa nhà trường
6. và phụ huynh, ngay từ buổi họp phụ huynh đầu tiên, tôi tổ chức cho phụ huynh bầu ra Ban đại diện hội phụ huynh lớp để giúp lớp truyền đạt lại những kế hoạch chung của trường, của lớp nhằm giúp các bậc phụ huynh khác hiểu rõ hơn về công tác xã hội hóa giáo dục. 3. Kết quả Sau quá trình áp dụng các giải pháp trên tôi nhận thấy học sinh lớp tôi có nhiều thay đổi vượt bậc. Các em đã mạnh dạn tự tin tham gia vào các hoạt động chung của trường và kết quả đạt được khi tôi áp dụng biện pháp cho năm học 2024-2025, ( Kết quả khảo sát tháng 10/2024- lớp 4A) Lớp Sĩ Nữ Học sinh Học sinh Học sinh Học sinh Học sinh số yêu thực hiện tham gia có ý thức biết thích tốt nội các hoạt thi đua nhường đến quy động, học tập. nhịn, yêu trường. trường, ngoại thương. lớp. khóa, hội thi. SL % SL % SL % SL % SL % 4A 30 23 30 100 29 97,7 30 100 28 93,3 30 100 (Kết quả khảo sát khi áp dụng các biện pháp) Nhìn thấy học sinh của lớp mình chăm ngoan, lễ phép, biết ứng xử với người lớn, với thầy cô; biết yêu thương, đoàn kết với bạn bè và biết giúp đỡ mọi người; các em tích cực tham gia các hoạt động một cách sôi nổi và tự tin; những giờ sinh hoạt luôn đầy ắp tiếng cười. Bản thân là giáo viên chủ nhiệm tôi thật hạnh phúc và sung sướng. 4. Kết luận Qua các biện pháp mà tôi áp dụng ở trên, bản thân tôi nhận thấy đã đạt được những hiệu quả nhất định. Đây là một số biện biện pháp mà tôi học tập được qua các đồng nghiệp, qua việc đúc kết nhiều năm làm công tác chủ nhiệm lớp. Tôi sẽ tiếp tục học tập, trao đổi cùng đồng nghiệp để hoàn thành tốt nhiệm vụ cao cả của người giáo viên. Bằng sự cảm nhận của mình, tôi đã đọc được tình cảm và sự tin tưởng của học sinh dành cho tôi. Tôi nhận thấy các em luôn tự tin và tích cực trong các hoạt động, các em dần dần đi vào nền nếp thể hiện được tinh thần đoàn kết và trách nhiệm của bản thân.
7. 5. Ki￿n ngh￿ , đ￿ xu￿t Qua đây tôi cũng xin ki￿n ngh￿ và đ￿ xu￿t v￿i các c￿p lãnh đ￿o, Ban giám hi￿u nhà trư￿ng, t￿ chuyên môn như sau: a) Đ￿i v￿i t￿ chuyên môn. Thư￿ng xuyên trao đ￿i kinh nghi￿m cùng đ￿ng nghi￿p, m￿nh d￿n h￿c h￿i trao đ￿i góp ý v￿i nhau v￿ phương pháp qu￿n lý l￿p cũng như làm công tác ch￿ nhi￿m b) Đ￿i v￿i Lãnh đ￿o nhà trư￿ng. - D￿ gi￿, thăm l￿p và t￿ ch￿c chuyên đ￿ đ￿ t￿t c￿ các giáo viên có cơ h￿i n￿m b￿t thêm thông tin, kinh nghi￿m c￿n thi￿t cho vi￿c qu￿n lý, giáo d￿c h￿c sinh c￿a mình. - Nhà trư￿ng tích c￿c t￿ ch￿c các bu￿i sinh ho￿t chuyên môn đ￿ các giáo viên đư￿c h￿c h￿i và rút kinh nghi￿m cho m￿i ti￿t h￿c. PH￿N III: CAM K￿T Trên đây là m￿t s￿ bi￿n pháp c￿a b￿n thân tôi nh￿m giúp h￿c sinh rèn kĩ năng đ￿c thành ti￿ngTôi xin cam k￿t không sao chép, không vi ph￿m b￿n quy￿n, các n￿i dung là trung th￿c. Tôi xin chân thành c￿m ơn! Thanh Khương, ngày 24 tháng 10 năm 2024 GIÁO VIÊN Nguyễn Thị Xiêm