Sáng kiến kinh nghiệm Một số biện pháp chỉ đạo giáo viên tăng cường dạy kỹ năng sống cho học sinh

doc 24 trang Chăm Nguyễn 27/12/2025 140
Bạn đang xem 20 trang mẫu của tài liệu "Sáng kiến kinh nghiệm Một số biện pháp chỉ đạo giáo viên tăng cường dạy kỹ năng sống cho học sinh", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên.

File đính kèm:

  • docsang_kien_kinh_nghiem_mot_so_bien_phap_chi_dao_giao_vien_tan.doc

Nội dung tài liệu: Sáng kiến kinh nghiệm Một số biện pháp chỉ đạo giáo viên tăng cường dạy kỹ năng sống cho học sinh

  1. "Một số biện pháp chỉ đạo giáo viên tăng cường dạy kỹ năng sống cho học sinh..." Phương pháp quan sát: Quan sát thực tế việc giáo dục của giáo viên, việc thực hiện của học sinh. Phương pháp phỏng vấn: Phỏng vấn giáo viên, học sinh trong trường. Phương pháp đàm thoại: Nói chuyện với cán bộ giáo viên, với cha mẹ học sinh, với các em học sinh một cách cởi mở, mang tính thuyết phục. 4. Giới hạn của đề tài Đề tài được áp dụng tại trường tiểu học nơi tôi hiện đang làm công tác quản lý trong năm học 2021-2022. 3/18
  2. "Một số biện pháp chỉ đạo giáo viên tăng cường dạy kỹ năng sống cho học sinh..." GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ 1. Đặc điểm tình hình: 1.1. Thuận lợi: Trường Tiểu học nơi tôi đang công tác có 41 lớp với 1451 học sinh. Trường đã đạt chuẩn quốc gia mức độ 1 và đang phấn đấu đạt chuẩn mức độ 2. Một ngôi trường có bề dày thành tích, nhiều năm liên tục có các thầy cô giáo tham dự hội thi giáo viên dạy giỏi và đạt giải cấp Thành phố. Điểm sáng về trí dục với đội ngũ học sinh giỏi luôn dẫn đầu toàn huyện trong các kỳ thi học sinh giải Toán Vioedu, Tiếng Anh, chữ đẹp, Cơ sở vật chất nhà trường được xây dựng khang trang, tương đối đầy đủ với các phòng học, các phòng chức năng, sân chơi, bãi tập rộng rãi và được xây dựng đúng qui mô, có nhiều cây xanh, bóng mát. Với đội ngũ giáo viên có chuyên môn nghiệp vụ vững vàng và đồng đều, luôn yêu nghề, mến trẻ, hết lòng vì học sinh thân yêu. Đa số các em học sinh đều chăm học, ham thích hoạt động văn nghệ thể thao, hoạt động Đội, 2.2. Khó khăn: Một số gia đình trên địa bàn điều kiện kinh tế khó khăn, gia đình chủ yếu lo làm kiếm sống cho nên ít có điều kiện qua tâm giáo dục các em. 2. Khảo sát thực trạng Khảo sát, đánh giá thực trạng giáo dục kỹ năng sống trong các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp là bước đi đầu tiên góp phần thực hiện thành công đề tài. Bởi vì chỉ khi nắm bắt chắc được tình hình thực tế thì mới có cơ sở để đề ra các kế hoạch, biện pháp thiết thực, cụ thể để thực hiện. Khảo sát, đánh giá thực trạng của trường bám theo Hướng dẫn số 1741/BGD&ĐT – GDTrH ngày 5/3/2009 đánh giá kết quả phong trào thi đua “xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực” ở bậc tiểu học, Nội dung 3 là “Rèn luyện kỹ năng sống cho học sinh ”; Hướng dẫn số 1792/ SGD ĐT – CTHSSV ngày 4 tháng 11 năm 2013 về việc hướng dẫn nội dung đánh giá “xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực”; Bảng điểm phòng chống tai nạn thương tích trong trường tiểu học. UBND Thành phố Hà Nội xây dựng kế hoạch phòng, chống tai nạn thương tích tại cộng đồng năm 2021 trên địa bàn Thành phố Hà Nội. Quá trình khảo sát được thực hiện với các phương pháp chủ 4/18
  3. "Một số biện pháp chỉ đạo giáo viên tăng cường dạy kỹ năng sống cho học sinh..." yếu đó là phương pháp thống kê, quan sát, phỏng vấn, trao đổi với phụ huynh học sinh, giáo viên và học sinh. Nội dung tiến hành khảo sát tập trung vào những vấn đề gồm: tìm hiểu những ưu điểm, hạn chế trong việc thực hiện nội dung trên thông qua các dữ liệu lưu trữ như báo cáo tổng kết năm học, báo cáo tổng kết việc thực hiện phong trào “xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực”, bảng điểm chấm phong trào “xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực” quan sát thực tế việc thực hiện của giáo viên, học sinh nội dung trên trong thời gian qua. 2.1. Khảo sát về việc thực hiện giáo dục kĩ năng sống của giáo viên trong các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp.. Qua việc nắm bắt tình hình thực tế tôi nhận thấy hầu hết giáo viên đã có ý thức trong việc giáo dục kĩ năng sống cho các em thông qua các hoạt động thực tế như trực nhật, phòng chống dịch bệnh, lau kính , tổ chức cho học sinh tham gia các hoạt động nhân đạo như ủng hộ người nghèo, ủng hộ bão lụt, giúp bạn gặp hoàn cảnh trong lớp bằng hình thức quyên góp vv Trong các giờ sinh hoạt dưới cờ đầu tuần các nội dung giáo dục kỹ năng sống cũng được lồng ghép triển khai. Cụ thể như việc tuyên truyền giáo dục về thực hiện an toàn giao thông, việc thực hiện bảo vệ môi trường của các lớp, việc vui chơi của các em trong tuần, trong các buổi sinh hoạt sao nhi đồng. Các hoạt động ngoài giờ lên lớp do Đội thiếu niên tổ chức như: thi vẽ tranh tuyên truyền về ma túy – HIV, bảo vệ môi trường, trò chơi dân gian, tập huấn về phòng cháy chữa cháy cho giáo viên và học sinh Tuy nhiên qua thực tế nhiều hoạt động còn chưa có chiều sâu: Ví dụ: Trong giáo dục an toàn giao thông: Giáo viên tổng phụ trách thực hiện trong giờ chào cờ đầu tuần của thì chủ yếu là dùng lời nói để vận động mà chưa có những tiểu phẩm, chưa tổ chức được các cuộc thi, các tình huống thực tế để giáo dục các em; Giáo viên chủ nhiệm sau khi dạy học sinh các tiết an toàn giao thông trên lớp chưa tổ chức thực hành được cho các em bằng các tình huống cụ thể ngoài giờ lên lớp. Ví dụ: Trong giáo dục lao động cho học sinh của một số lớp: Đôi khi giáo viên suy nghĩ đây là những việc đơn giản em nào cũng biết làm rồi giao khoán cho các em thực hiện như việc lau kính, lau bàn, quét dọn lớp học, lau sàn lớp học . mà không hướng dẫn các em cách làm sao cho đúng cách dẫn đến có 5/18
  4. "Một số biện pháp chỉ đạo giáo viên tăng cường dạy kỹ năng sống cho học sinh..." trường hợp các em lau kính xong mà kính vẫn không sạch, các em lau sàn mà không vắt khô cây lau nhà dẫn đến sàn nhà ướt, trơn trượt, không sạch sẽ khô dáo sau khi lau Thực tế không phải học sinh nào cũng biết làm những công việc này, thậm chí có em từ nhỏ đến khi học tiểu học các em chưa bao giờ phải cầm tới cái chổi, cái cây lau nhà. Nói tóm lại: Việc giáo dục giáo dục kỹ năng sống của giáo viên bên cạnh những ưu điểm cũng còn có những mặt hạn chế nhất định mà khâu yếu nhất của giáo viên trong giáo dục kỹ năng sống đó là còn mang nặng tính lý thuyết, cụ thể là giáo viên chưa trú trọng đến giáo dục hành vi thực tế ngoài cuộc sống cho các em học sinh dẫn đến khả năng thực hành của các em trong một số trường hợp còn hạn chế. 2.2. Khảo sát về các kỹ năng thực hành của học sinh trong các hoạt động thường ngày của các em tại trường Trong quá trình theo dõi thực tế sinh hoạt và việc tham gia các hoạt động của các em học sinh tại trường thông qua quan sát thực tế thì về cơ bản các em học sinh đều ngoan ngoãn vâng lời thầy cô, cha mẹ, lắng nghe và tiếp thu khá tốt những nội dung tuyên truyền, hướng dẫn thực hiện của giáo viên chủ nhiệm, tổng phụ trách Đội, nội qui, quy định của nhà trường. Các em tham gia khá nhiệt tình các hoạt động xã hội, từ thiện, văn hóa, văn nghệ Đa số các em biết vui chơi đúng cách không để xảy ra tai nạn thương tích. Mặc dù vậy trong thực tế một số em còn có những hạn chế nhất định trong việc thực hiện các nội dung. Cụ thể như hầu hết khi hỏi các em học sinh “Để giữ gìn trường lớp sạch, đẹp em phải làm gì?” thì các em đều trả lời được là không được vứt rác bừa bãi, vẽ bậy lên tường Tuy nhiên thực tế các em biết nhưng một số em vẫn không thực hành những nội dung các em đã trả lời. Ví dụ: Một số em ăn quà xong bỏ vỏ ni lông vào bồn hoa thay vì bỏ vào thùng rác, một số em còn vẽ bậy lên tường, ăn kẹo cao su nhả bã kẹo bừa bãi . . tương tự như vậy trong việc thực hiện Luật giao thông đường bộ, khi hỏi các em là “Em hãy cho biết đi bộ tham gia giao thông như thế nào là đúng?”, các em trả lời đúng hết và rất nhanh tuy nhiên khi ra ngoài đường các em vẫn đi theo hàng hai, hàng ba, đùa nghịch trên đường Một số em đi vệ sinh bỏ giấy không đúng nơi quy định, không xả nước khi đi vệ sinh xong 6/18
  5. "Một số biện pháp chỉ đạo giáo viên tăng cường dạy kỹ năng sống cho học sinh..." Một số em còn mua những đồ chơi nguy hiểm để chơi mà các em không biết được sự nguy hiểm khi chơi các trò chơi này ví dụ như súng bắn đạn cao su, kiếm, gươm hoặc những loại có thể gây thương tích, mất an toàn khi chơi. Một số em chưa có khả năng nhận biết để bảo vệ sức khỏe bản thân. Trên cơ sở khảo sát nắm bắt tình hình thực tế của nhà trường trong việc thực hiện nội dung giáo dục kỹ năng sống cho học sinh tôi đưa ra một số biện pháp trọng tâm nhằm thúc đẩy, phát huy hết các ưu điểm mà nhà trường đã đạt được và khắc phục các tồn tại, hạn chế trong việc thực hiện nội dung này. 3. Biện pháp thực hiện 3.1. Tổ chức quán triệt, triển khai chủ trương, kế hoạch và phối hợp thực hiện. Nội dung “Rèn luyện kỹ năng sống cho học sinh” là một trong 5 nội dung của phong trào “Xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực”, đồng thời đây cũng là một trong những nội dung quan trọng được tích hợp vào các môn học và kết hợp giáo dục thông qua hoạt động ngoài giờ lên lớp. Về mặt tổ tôi là hiệu trưởng trực tiếp phụ trách tiêu chí “Rèn luyện kỹ năng sống” trong Ban chỉ đạo phong trào “Xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực” và phụ trách công tác chỉ đạo các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp. Đồng chí Tổng phụ trách Đội là nòng cốt chịu trách nhiệm tổ chức, quản lí hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp. Các lực lượng phối hợp gồm Công đoàn, Đoàn thanh niên, phụ huynh học sinh, một số các ban ngành đoàn thể của xã. Các tổ khối trưởng có trách nhiệm đôn đốc chỉ đạo giáo viên trong tổ thực hiện theo kế hoạch hoạt động ngoài giờ lên lớp. Hoạt động ngoài giờ lên lớp được định hướng trong kế hoạch năm học của nhà trường, và được đưa ra bàn bạc thống nhất nội dung trong đội ngũ cán bộ cốt cán để xây dựng thành kế hoạch hoạt động ngoài giờ lên lớp của cả năm học, trong kế hoạch tập trung sâu vào các nội dung nhằm giáo dục kỹ năng sống cho học sinh. Tiếp theo tiến hành phổ biến, quán triệt trong hội đồng giáo viên, học sinh và trong cuộc họp cha mẹ học sinh về mục đích, ý nghĩa và vai trò của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp trong việc hình thành kỹ năng sống cho học sinh. Hàng tháng tổng phụ trách Đội lập kế hoạch hoạt động từng tháng theo chủ đề, chủ điểm của tháng, đồng thời lập kế hoạch tổ chức hoạt động tuần của tháng đó. Tiếp đó đồng chí phó hiệu trưởng được giao phụ trách mảng hoạt động ngoài giờ lên lớp duyệt các kế hoạch tháng, tuần. Sau khi duyệt xong các kế 7/18
  6. "Một số biện pháp chỉ đạo giáo viên tăng cường dạy kỹ năng sống cho học sinh..." hoạch thì khoảng ngày 26 của tháng sẽ gửi lên mail dùng chung của trường và niêm yết tại văn phòng để tất cả các tổ, các giáo viên nắm bắt và thực hiện soạn giảng, tổ chức triển khai kế hoạch của nhà trường trong tháng, trong tuần. Thực tế kế hoạch của trường là định hướng là sườn chung để các tổ, các giáo viên thực hiện; ngoài ra căn cứ vào tình hình cụ thể từng tổ, từng lớp trong việc thực hiện nội dung giáo dục kỹ năng sống thì tổ khối và giáo viên trong tổ sẽ trao đổi và đưa thêm các nội dung phù hợp với tổ, với lớp vào để giáo dục học sinh. Tóm lại: Việc quán triệt, triển khai chủ trương, kế hoạch và phối hợp thực hiện là bước đi đầu tiên rất quan trọng, là định hướng trọng tâm để thực hiện thành công nội dung giáo dục này trong nhà trường. 3.2. Đẩy mạnh các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp của Đội thiếu niên, hướng trọng tâm các hoạt động vào giáo dục kỹ năng sống cho học sinh. Đội thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh là là lực lượng nòng cốt trong phong trào thiếu nhi. Đội thiếu niên tập hợp, giáo dục các em thực hiện tốt 5 điều Bác Hồ dạy để trở thành con ngoan, trò giỏi, người công dân tốt. Tham gia các hoạt động Đội, các em được rèn luyện trong không khí thi đua thân ái, “Học mà chơi, chơi mà học”, giúp các em tự tin, mạnh dạn, đoàn kết Ngoài ra đây cũng chính là một trong những môi trường để các em có thể khẳng định sở trường, năng lực, phát triển năng khiếu, rèn luyện kỹ năng ứng xử, giao tiếp vì vậy Đội thiếu niên mà trực tiếp là vai trò chủ đạo của Tổng phụ trách Đội đóng một vai trò quan trọng trong việc giáo dục kỹ năng sống cho học sinh. 3.2.1. Tổ chức hiệu quả buổi sinh hoạt dưới cờ đầu tuần Sinh hoạt dưới cờ có lồng ghép giáo dục kỹ năng sống được nhà trường quan tâm chỉ đạo thực hiện. Trước đây giờ chào cờ chủ yếu do tổng phụ trách Đội và Ban giám hiệu nhà trường triển khai thực hiện thầy nói, trò nghe. Thực tế mang lại hiệu quả không cao, học sinh không hứng thú với giờ sinh hoạt đầu tuần. Các em ngồi dưới sân nói chuyện hoặc làm việc riêng nhiều. Để khắc phục hạn chế này thì nhà trường xen kẽ việc triển khai của thầy cô bằng hình thức tuyên truyền miệng kết hợp với những hình thức sinh động hơn. 3.2.2. Tổ chức việc giáo dục kỹ năng sống thông qua các hoạt động xã hội, đền ơn đáp nghĩa. 8/18
  7. "Một số biện pháp chỉ đạo giáo viên tăng cường dạy kỹ năng sống cho học sinh..." Truyền thống “Uống nước nhớ nguồn”, “Lá lành đùm lá rách” . là những truyền thống tốt đẹp của dân tộc. Thực hiện tốt hoạt động này góp phần giáo dục truyền thống cách mạng, lòng yêu nước, tự hào dân tộc, trách nhiệm của các em trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc đồng thời hình thành nhân cách cho các em. Nhà trường đặc biệt chú ý tập trung chỉ đạo về các thức tuyên truyền, vận động, các thức thực hiện để mang lại hiệu quả cao trong công tác giáo dục. Ví dụ: Tổ chức thực hiện công trình măng non với chỉ tiêu 35 phần quà tặng học sinh nghèo vui Tết. Nhà trường không giao chỉ tiêu vận động như những năm trước mà tổ chức với hình thức tự giác bỏ tiền quyên góp vào thùng thư có sự tham gia của giáo viên, phụ huynh học sinh . so sánh kết quả hai hình thức: hình thức 1 (năm học 2020 - 2021): tuyên truyền trên lớp, dưới cờ, giao chỉ tiêu cho các lớp: số tiền thu được 1.352.000đ toàn trường; Hình thức 2 (năm học: 2021-2022): tuyên truyền trên lớp, dưới cờ, tổ chức quyên góp bằng hình thức quyên góp vào thùng thư được 4.227.000 đ. Ở đây không đặt nặng vấn đề là thu được tiền ít hay tiền nhiều mà cái quan trọng là cách thức thực hiện, cách giáo dục của chúng ta đã tác động tới học sinh , xã hội hiệu quả giáo dục mang lại, các em ý thức hơn về vai trò trách nhiệm trong việc thực hiện các hoạt động xã hội, đồng thời qua hoạt động này rèn luyện cho các em kỹ năng đồng cảm, chia sẻ. Ví dụ: Phát động phong trào xây dựng quỹ Đội: Trước đây xây dựng bằng hình thức nộp tiền nay thay bằng việc quyên góp giấy vụn, vỏ lon bia, lon nước ngọt nhà trường thấy đạt hiệu quả cao hơn, mặt khác lại giáo dục được ý thức tiết kiệm cho học sinh. Ví dụ: Vào những ngày kỷ niệm như thành lập Quân đội nhân dân Việt Nam 22/12, thương binh liệt sĩ 27/7 để nhớ ơn công lao của các anh hùng liệt sĩ, những thế hệ cha anh đi trước, mời các chú bộ đội đơn vị biên phòng nói chuyện truyền thống về anh bộ đội cụ Hồ .. Sau khi tuyên truyền thì trường tổ chức cho các em học đến viếng nghĩa trang liệt sĩ tại địa phương, tới thăm hỏi các gia đình thương binh liệt sĩ trong xã theo danh sách đã đăng ký chăm sóc gia đình có công ký với Đoàn thanh niên của địa phương trong năm. Qua cách tổ chức này thì đã phối hợp giữa giáo dục qua tuyên truyền với việc các em có hành động thực tế để thể hiện lòng biết ơn của mình với các thế hệ cha anh đi trước. 9/18
  8. "Một số biện pháp chỉ đạo giáo viên tăng cường dạy kỹ năng sống cho học sinh..." Tóm lại: Để tổ chức tốt hoạt động giáo dục kĩ năng sống qua các hoạt động xã hội, đền ơn đáp nghĩa, hoạt động trải nghiệm cho học sinh thì phải phối hợp chặt chẽ giữa công tác tuyên truyền vận động kết hợp với hành động thực tế. Trong đó tổng phụ trách Đội phải đặc biệt chú ý đến cách thức thực hiện sao cho đạt hiệu quả cao. 3.2.3. Tổ chức hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể dục thể thao, vui chơi giải trí, hoạt động trải nghiệm, nhằm hình thành kỹ năng sống cho học sinh. Hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể dục thể thao, vui chơi giải trí là các hoạt động không thể thiếu với các em. Các hoạt động này có ý nghĩa giáo dục to lớn đối với học sinh bậc tiểu học. Các hoạt động này góp phần hình thành cho các em kỹ năng mạnh dạn, tự tin, tính tổ chức, kỷ luật, tinh thần đoàn kết, lòng nhân ái đồng thời giúp thỏa mãn về tinh thần cho trẻ sau những giờ học căng thẳng. Nhà trường chỉ đạo Đội thiếu niên chủ trì và phối hợp tổ chức cho các em tham gia các hoạt động như: Tổ chức hội thi “vẽ tranh thiếu nhi thu đô tích cực hưởng ứng phòng chống dịch bệnh Covid-19” tổ chức Hội thi vẽ tranh tuyên truyền về giáo dục môi trường, về an toàn giao thông nhân năm an toàn giao thông 2022; tổ chức hội thi kể chuyện đạo đức cấp trường; hoạt động trải nghiệm gồm nhiều trò chơi dân gian; thi đèn lồng nhân ngày Tết trung thu. Tổ chức biểu diễn văn nghệ Trong dịp kỉ niệm ngày thành lập đoàn thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh 26/3 Ban giám hiệu cùng Đoàn thanh niên đã tổ chức hội chợ và tổ chức cho các em chơi các trò chơi dân gian. Dưới đây là một số hình ảnh cụ thể: Phối hợp tuyên truyền, vận động học sinh tham gia các hội thi trên mạng như giải Toán Vioedu, Thi tiếng Anh trên mạng; đọc truyện, sách . Từ đó giúp các em có các nội dung giải trí lành mạnh giúp làm giảm việc các em tham gia các trò chơi điện tử, tiếp cận các thông tin lệch lạc trên internet Tóm lại: Để phát huy vai trò của tổ chức Đội trong việc giáo dục kĩ năng sống cho học sinh thì Ban giám hiệu nhà trường phải quan tâm chỉ đạo, định hướng cụ thể các hoạt động trong năm học, hàng tháng để tổng phụ trách thực hiện; Phát huy vai trò sáng tạo của tổng phụ trách đội. Đồng thời phải tham mưu tạo thuận lợi về mặt kinh phí tổ chức; tạo điều kiện về mặt thời gian, cơ sở vật chất để giúp Đội thiếu niên thực hiện các nội dung đề ra. 10/18
  9. "Một số biện pháp chỉ đạo giáo viên tăng cường dạy kỹ năng sống cho học sinh..." 3.3. Phát huy vai trò của giáo viên chủ nhiệm lớp trong việc giáo dục kỹ năng sống. Giáo viên chủ nhiệm đóng một vai trò vô cùng quan trọng trong việc giáo dục kỹ năng sống cho học sinh. Đối với trường dạy hai buổi/ngày tạo điều kiện cho giáo viên trong việc giáo dục kỹ năng sống cho các em càng quan trọng hơn vì phần lớn thời gian trong ngày là các em ở trường, tiếp xúc trực tiếp với giáo viên chủ nhiệm. Giờ chào cờ, ngoài việc thầy giáo Tổng phụ trách Đội đánh giá nhận xét và thi đua trong tuần còn luôn luôn thay đổi hình thức sinh hoạt dưới cờ như: biểu diễn văn nghệ, tổ chức các trò chơi, đố vui theo chủ đề của các tháng. Cô nhân viên y tế còn phổ biến cách đánh răng đúng cách để bảo vệ răng, tổ chức xúc miệng Clo cho các em học sinh theo từng khối, từng tuần. Nhà trường chỉ đạo giáo viên chủ động, tăng cường giáo dục kỹ năng sống theo định hướng chung của kế hoạch hoạt động ngoài giờ lên lớp năm, tháng, tuần của trường; đồng thời cũng phát huy vai trò chủ động, sáng tạo của giáo viên trong việc tổ chức các hoạt động theo đặc điểm riêng của từng lớp. Ví dụ: Giáo viên tổ chức các hoạt động lao động vệ sinh lớp, kể chuyện, biểu diễn văn nghệ, tiểu phẩm, thi đố vui, hướng dẫn tham gia giao thông đúng cách trong các tiết ngoài giờ lên lớp. Tóm lại: Đối với học sinh tiểu học thì giáo viên chủ nhiệm có thể coi là người mẹ thứ hai của các em, là người gần gũi và có thể hiểu tính cách, hành vi của từng em trong lớp. Vì thế giáo viên chủ nhiệm là một trong những nhân tố quan trọng để thực hiện hiệu quả công tác giáo dục kĩ năng sống cho các em. Vì vậy nhà trường phải thường xuyên quan tâm, chỉ đạo, và có những định hướng cụ thể để giáo viên thực hiện tốt công tác chủ nhiệm lớp của mình, có phần thưởng khích lệ biểu dương các thầy cô giáo thực hiện tốt, giảng dạy tốt. 3.4. Tổ chức giáo dục lao động cho học sinh Đây là một loại hình đặc trưng của hoạt động ngoài giờ lên lớp. Thông qua lao động công ích sẽ giúp các em gắn bó với đời sống xã hội. Ngoài ra lao động công ích còn góp phần làm cho trẻ hiểu thêm về giá trị lao động, từ đó giúp trẻ có ý thức lao động lành mạnh. Lao động công ích giúp trẻ vận dụng kiến thức vào đời sống như: Trực nhật, vệ sinh lớp học, sân trường, làm đẹp bồn hoa, cây cảnh cho đẹp trường, lớp. Ngoài ra 1 tuần/lần các lớp thực hiện vệ sinh toàn bộ lớp học như lau bàn, ghế khử khuẩn và tất cả học sinh thực hiện tổng vệ sinh chung toàn trường. Giao 11/18
  10. "Một số biện pháp chỉ đạo giáo viên tăng cường dạy kỹ năng sống cho học sinh..." cho khối 3 tới khối 5 thực hiện tưới cây, quét dọn toàn bộ khuôn viên trường, khối 1và khối 2 thực hiện nhặt cỏ trong các bồn hoa. Phân công mỗi lớp phụ trách một bồn hoa, lớp phụ trách vườn cây cảnh. Đây là một phần trong những kế hoạch của trường để giáo dục kỹ năng sống cho học sinh, giúp các em biết cách chăm sóc cây ra sao và biết để được một bồn hoa xanh tốt thì phải trải qua quá trình vất vả, chăm sóc thế nào. Qua đó để hiểu thêm về công việc của người lao động, biết trân trọng sức lao động và thành quả lao động tạo cho ngôi trường có một môi trường xanh, sạch, đẹp. Phát động phong trào “Sân trường em không có rác”: Sân trường có thể nói là bộ mặt của nhà trường, sân trường sạch hay bẩn nó phản ánh một phần nội dung giáo dục môi trường, giáo dục kĩ năng sống của trường đó đã đạt hiệu quả hay chưa. Nội dung này nhà trường giao cho Đội thiếu niên và giáo viên chủ nhiệm trực tiếp thực hiện. Để thực hiện phong trào này nhà trường bố trí hợp lý các giỏ, thùng đựng rác tại sân trường, trên các phòng học, hành lang. Ở từng thùng đựng rác được dán các khẩu hiệu tuyên truyền như “Hãy bỏ rác đúng nơi qui định”, “Bỏ rác vào thùng”, “Hãy bảo vệ môi trường” Liên đội tổ chức cho đội viên đăng ký không vứt rác bừa bãi với phụ trách chi; các em nhi đồng đăng ký với anh chị phụ trách của từng sao. Đội sao đỏ làm nhiệm vụ theo dõi, giám sát, theo dõi tình hình thực hiện của các bạn mình. Kịp thời phát hiện, nhắc nhở những bạn thực hiện chưa tốt, tổng hợp báo cáo báo cáo tổng phụ trách, báo cáo giáo viên chủ nhiệm có học sinh vi phạm. Tóm lại: Qua việc thực tổ chức thực hiện giáo dục lao động cho học sinh đã mang lại hiệu quả thiết thực, các em thấy được ích lợi của việc lao động; có ý thức tốt trong việc giữ gìn vệ sinh chung, học sinh bỏ rác đúng nơi qui định; khuôn viên trường luôn được giữ gìn sạch đẹp. 3.5. Tổ chức giáo dục sức khỏe, hướng dẫn học sinh vui chơi đúng cách, phòng tránh tai nạn thương tích. Giáo dục sức khỏe, phòng chống tai nạn thương tích cho học sinh là nghĩa vụ và trách nhiệm của nhà trường đối với các em học sinh và cha mẹ của các em. Một số nội dung trọng tâm được nhà trường đặc biệt quan tâm thực hiện giáo dục các em trong các năm qua đó là: 12/18
  11. "Một số biện pháp chỉ đạo giáo viên tăng cường dạy kỹ năng sống cho học sinh..." Trường tiểu học nơi tôi công tác nằm ở trung tâm của của bảy xã miền núi do đó tôi xác định nội dung quan trọng hàng đầu để thực hiện tốt phong trào đó là thực hiện an toàn khu vực cổng trường. Vì vậy tôi tập trung thực hiện các biện pháp cụ thể sau: Giờ tan học các em học sinh phải xếp hàng theo từng lớp đi ra về theo sự chỉ đạo của thầy, cô giáo trực tuần. Qui định tất cả học sinh đi xe đạp khi ra khu vực cổng trường giờ tan học không được chạy xe mà phải dắt xe qua khu vực đông người mới được phép lên xe đi. Không đi bộ tràn ra lòng lề đường khi tan học. Giao cho tổng phụ trách Đội và giáo viên chủ nhiệm triển khai thực hiện. Giao cho bảo vệ trực tiếp thường trực và thực hiện công tác ổn định trật tự giao thông khu vực cổng trường vào giờ đưa, đón học sinh. Nhờ thực hiện các biện pháp trên mà trong năm học khu vực cổng trường an toàn, không có tai nạn giao thông xảy ra. Ngoài việc chú trọng thực hiện nội dung trên thì nhà trường cũng thường xuyên hướng dẫn các em kỹ năng vui chơi, sinh hoạt đúng cách để không để xảy ra tai nạn. Công việc này được giao cho Tổng phụ trách Đội, nhân viên y tế và giáo viên chủ nhiệm phối hợp tuyên truyền, hướng dẫn, nhắc nhở các em thực hiện. Ví dụ: Nhắc nhở học sinh không sờ tay vào lỗ ổ cắm điện; không leo lên lan can của nhà cao tầng; không xô đẩy nhau khi đi lên xuống cầu thang; không chơi dao, kéo và các đồ vật sắc nhọn Ví dụ: Giáo dục học sinh một số tình huống thường gặp trong trường như kỹ năng xử lý tình huống khi thấy bạn bị té chảy máu chẳng hạn. Gặp tình huống trên thì thứ nhất các em phải báo ngay cho thầy cô biết, thứ hai là phải khẩn trương đưa bạn vào phòng y tế. Như vậy khi gặp các tình huống này xảy ra vì các em đã học nên các em có thể xử lý được ngay. Ngoài ra hàng tháng thì nhân viên y tế phối hợp cùng với tổng phụ trách Đội, giáo viên chủ nhiệm thực hiện việc tuyên truyền, giáo dục sức khỏe như: tuyên truyền về bệnh cúm, covid-19, H1N1, H5N1; dịch tay chân miệng; phòng tránh đuối nước; mặc quần áo phù hợp với thời tiết với các hình thức như tuyên truyền dưới cờ, trong sinh hoạt Đội, sinh hoạt sao, tổ chức tập huấn 5 kỹ thuật sơ cấp cứu, phát tờ rơi . cho học sinh. Chính qua việc thực hiện nội dung này giúp các em có một lượng kiến thức nhất định giúp các em có thể bảo vệ sức khỏe của cá nhân. 13/18