Sáng kiến kinh nghiệm Một số biện pháp bồi dưỡng học sinh năng khiếu môn Mĩ thuật

Nội dung tài liệu: Sáng kiến kinh nghiệm Một số biện pháp bồi dưỡng học sinh năng khiếu môn Mĩ thuật

1. 3 - Từ các cơ sở đó người giáo viên sẽ tìm hiểu đưa ra các giải pháp để giúp cho học sinh nắm chắc được kiến thức và kĩ năng trong mỗi chủ đề. Giúp cho học sinh biết cách nắm bắt kiến thức, kĩ năng, mạnh dạn, tự tin trong giáo tiếp, chia sẻ ý kiến của cá nhân thông qua hoạt động tập thể. 4.3 Tổ chức thực nghiệm. - Việc thực nghiệm khoa học nhằm mục đích kiểm tra đánh giá kết quả áp dụng các giải pháp có phù hợp và đạt kết quả tốt hay không. - Học sinh có hứng thú tích cực tham gia các cuộc thi. - Kết quả của học sinh khi tham gia các cuộc thi ra sao 5. Các phương pháp nghiên cứu - Để giải quyết nhiệm vụ của đề tài đặt ra trong quá trình nghiên cứu tôi đã sử dụng các phương pháp sau. 5.1. Phương pháp nghiên cứu lí thuyết - Đọc các tài liệu tham khảo, tìm triên Interrnet các tài liệu liên quan đến kĩ năng cảm thụ Mĩ thuật trong các tiết học. 5.2. Phương pháp quan sát điều tra - Nắm bắt tình hình thông qua giảng dạy và dự giờ đồng nghiệp. - Điều tra về hiệu quả của phương pháp học tập phát triển kĩ năng cảm thụ Mĩ Thuật của giáo viên và học sinh. 5.3. Phương pháp thực nghiệm khoa học - Thực hiện các giờ dạy sử dụng phương pháp mới. 5.4. Phương pháp tổng kết, đúc rút kinh nghiệm - Sau mỗi tiết dạy sử dụng phương pháp mới trong dạy học giúp học sinh phát triển kĩ năng cảm thụ Mĩ Thuật tôi tổng kết, rút kinh nghiệm riêng từng tiết, tiếp tục có sự thay đổi, đổi mới cho phù hợp ở những tiết học, mỗi giai đoạn cũng đều so sánh, tổng kết để rút kinh nghiệm chung. 5.5. Phương pháp luyện tập thực hành - Trong mỗi tiết dạy mĩ thuật không thể thiếu được hoạt động thực hành, qua luyện tập thực hành giáo viên biết được học sinh có thực hiện được các kĩ năng tạo hình, kĩ năng hợp tác nhóm của mỗi học sinh trong lớp hay không. Từ đó giáo viên hướng dẫn cụ thể đến từng đối tượng, nhóm học sinh để các em có thể đạt được kĩ năng tạo hình theo yêu cầu bài học. 6. Phạm vi và kế hoạch nghiên cứu. 6.1 Phạm vi nghiên cứu. - Đề tài được nghiên cứu áp dụng qua thực tế giảng dạy ở Trường Tiểu học Tản Lĩnh - Ba Vì - Hà Nội. Một số biện pháp bồi dưỡng học sinh năng khiếu môn Mĩ Thuật
2. 4 - Đề tài “Một số biện pháp bồi dưỡng học sinh năng khiếu môn Mĩ thuật” áp dụng trong năm học 2021 - 2022 và những năm học tiếp theo. 6.2. Kế hoạch nghiên cứu. - Thời gian thực hiện đề tài từ tháng 9 năm 2021 đến hết tháng 4 năm 2022 cụ thể: + Từ tuần 1 tháng 9 năm 2021 tiến hành điều tra khảo sát thực trạng. + Từ Tuần 2 tháng 9 bắt đầu đưa vào thực nghiệm. + Tháng 5 năm 2022 tổng kết rút kinh nghiệm và hoàn thiện đề tài. PHẦN II . NHỮNG BIỆN PHÁP ĐỔI MỚI ĐỂ GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN 1.1. Một số căn cứ khoa học 1.1.1 Căn cứ vào mục tiêu giáo dục Tiểu học “Giáo dục tiểu học nhằm hình thành những cơ sở ban đầu cho sự phát triển về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mỹ, phẩm chất, năng lực của học sinh; chuẩn bị cho học sinh tiếp tục học trung học cơ sở”. Trích: Điều 29 luật giáo dục năm 2019. 1.1.2. Căn cứ vào đặc điểm tâm sinh lí của học sinh Tiểu học - Do đặc điểm tâm sinh lý lứa tuổi học sinh Tiểu học còn ham chơi, khả năng tập trung, chú ý các sự vật còn hạn chế, năng lực sử dụng ngôn ngữ chưa thật phát triển, tư duy logic còn rất hạn chế, việc diễn đạt ngôn ngữ còn khó khăn, tự mình xem xét vấn đề, tự mình tìm tòi cách giải quyết vấn đề, tự mình kiểm tra lại kết quả còn hạn chế nên phần giới thiệu thuyết trình sản phẩm còn gặp khó khăn đáng kể như: khi giới thiệu sản phẩm học sinh chưa biết giới thiệu như thế nào, còn ngại ngùng, rụt dè chưa mạnh dạn nói lên cảm nhận của mình về một sản phẩm mĩ thuật hay chính sản phẩm của mình ...vì vậy mà học sinh chưa phát triển được kĩ năng cảm thụ mĩ thuật. 1.1.3. Căn cứ vào mục tiêu môn Mĩ Thuật. - Phương pháp dạy học lấy học sinh làm trung tâm được làm sáng tỏ từng bước: Những gì học sinh có thể nhớ, hiểu, sử dụng, phân tích, đánh giá hoặc tạo ra sau từng bước hoạt động của quy trình. Khi lập kế hoạch dạy học theo chủ đề, giáo viên sẽ điều chỉnh mục tiêu theo điều kiện thực tế tại địa phương, năng lực của học sinh sao cho các em có khả năng phát triển các năng lực như : + Năng lực sáng tạo mĩ thuật ( biểu đạt, sáng tạo hình ảnh) + Năng lực hiểu mĩ thuật ( khám phá, hiểu và đề cao văn hóa thông qua nghệ thuật thị giác) + Năng lực giao tiếp thông qua mĩ thuật( Hình thành các kĩ năng sống và phát triển năng lực cá nhân thông qua việc học môn Mĩ thuật; yêu thích cái đẹp và biết vận dụng vào cuộc sống sinh hoạt, học tập hàng ngày). Một số biện pháp bồi dưỡng học sinh năng khiếu môn Mĩ Thuật
3. 5 - Những hoạt động dạy học này luôn tạo tính chủ động, sáng tạo và khuyến khích học sinh đưa ra ý tưởng rồi tìm cách thể hiện ý tưởng trên các chất liệu, hình thức và phương tiện khác nhau. 1.2 Một số khái niệm cơ bản. - Chương trình đổi mới đánh giá trọng tâm là đánh giá năng lực thẩm mỹ. Phương pháp đánh giá chủ yếu là đánh giá quá trình kết hợp với đánh giá tổng kết thông qua sử dụng những công cụ đánh giá như quan sát, nhận xét sản phẩm . tạo cơ hội để học sinh tự đánh giá, thảo luận nghệ thuật và thực hành nghệ thuật. - Trong học tập Mĩ thuật, mỗi học sinh sẽ thấy thân quen với ngôi nhà , đường phố, cảnh đẹp thành thị, nông thôn hay nơi em sống. Tất cả có thể biến thành hình ảnh văn hoá rất khác biệt giữa các vùng với nhau. Ở một chủ đề học tập: ví dụ như chủ đề “ ngôi nhà” là một trong rất nhiều nội dung phổ biến( xe đạp, ô tô,, thuyền, cửa hàng, con vật, ) mà giáo viên có thể thực hiện để giúp các em học tập, khám phá và phản ánh lại cuộc sống bằng nghệ thuật. Khi giáo viên tổ chức một quy trình Mĩ thuật dựa trên phương pháp tiếp cận theo chủ đề sẽ khiến tất cả học sinh tham gia vào việc suy nghĩ để tạo ra một sơ đồ tư duy thu thập tất cả ý kiến của học sinh về chủ đề đã lựa chọn. Học sinh sẽ lựa chọn các vật liệu để vẽ, tạo hình từ các vật liệu tìm được như; vỏ hộp, giấy bìa, vải vụn.. để tạo thành một mô hình biểu đạt không gian ba chiều. CHƯƠNG 2 : ĐIỀU TRA THỰC TRẠNG 2.1. Một vài nét về đặc điểm chung và thực trạng. 2.1.1. Đặc điểm chung của nhà trường. Năm học 2021– 2022, trường có 1450 học sinh/41 lớp. Ban giám hiệu nhà trường làm việc có kế hoạch, tổ chức triển khai, kiểm tra đánh giá sâu sát, thực chất và đổi mới. Tập thể đội ngũ giáo viên nhiệt tình trong công tác giảng dạy, có tinh thần trách nhiệm cao, yêu nghề, gắn bó với trường lớp. Trình độ nghiệp vụ sư phạm đa số đạt trên chuẩn đáp ứng được yêu cầu đổi mới giáo dục. Trường đã tạo được sự tín nhiệm, niềm tin của học sinh và phụ huynh. Công tác xã hội hóa giáo dục của nhà trường được phụ huynh nhiệt tình ủng hộ. Tuy nhiều khó khăn thiếu thốn nhưng với sự tâm huyết trong việc giáo dục học sinh, đặc biệt là sự quan tâm đến chất lượng đại trà, chất lượng hai môn Toán và Tiếng Việt, quan tâm đặc biệt đến đối tượng học sinh chưa hoàn thành các môn học cho nên hoạt động giáo dục của nhà trường vẫn luôn đạt yêu cầu cấp trên giao phó. 2.1.2. Đặc điểm của học sinh trong trường. - Trường Tiểu học Tản Lĩnh có 5 khối lớp với tổng số 1450 học sinh. Người dân chủ yếu làm nghề nông, bố mẹ đi lao động nên đa phần các em ít được tiếp xúc với các loại hình nghệ thuật. Đối với học sinh tiểu học việc học mĩ thuật nhất là kĩ năng tạo hình sản phẩm và cảm thụ Mĩ Một số biện pháp bồi dưỡng học sinh năng khiếu môn Mĩ Thuật
4. 6 Thuật các em cần phải nắm được những kiến thức, kĩ năng cơ bản của bài học. Vì vậy giáo viên phải từng bước giúp các em có được sự tự tin từ đó giúp các em phát triển khả năng tạo hình sản phẩm, thuyết trình, tự tin nói trước đám đông, tự tin nói lên cảm xúc của mình về một tác phẩm. 2.1.3. Một số những thuận lợi và khó khăn * Thuận lợi - Được sự quan tâm giúp đỡ của Ban giám hiệu nhà trường cùng đồng nghiệp. Trong quá trình dạy học, tôi nhận thấy các em rất say mê học môn mỹ thuật, say mê vẽ, làm bài đầy hứng khởi. - Số đông học sinh chăm ngoan, có ý thức vươn lên vượt khó trong học tập và tu dưỡng. - Nhà trường đã có phòng học riêng của môn học. * Khó khăn - Năm học 2021 -2022 vì tình hình dịch bệnh diễn biến phức tạp học sinh không đến trường học nên rất khó khăn cho việc dạy và bồi dưỡng học sinh có năng khiếu. Mà giáo viên bồi dưỡng học sinh năng khiếu qua kênh zalo rất khó khăn cho học sinh và giáo viên. - Nhiều em còn chưa thật ham học, chưa được cập nhật các kênh thông tin mới. Các em chỉ chú trọng vào ôn luyện môn Toán, Văn. Những điều đó dẫn đến chất lượng chưa đạt hiệu quả. 2.2. Mục đích và yêu cầu của điều tra thực trạng 2.2.1. Mục đích của điều tra thực trạng. - Tiến hành điều tra để thấy được hiệu quả của phương pháp giúp học sinh phát triển kĩ năng, tạo hình sản phẩm và cảm thụ Mĩ Thuật như thế nào. Thông qua kĩ năng tạo hình sản phẩm giúp các em phát triển kĩ năng cảm thụ mĩ thuật các em nắm bắt kiến thức nhanh hay chậm. Kĩ năng tạo hình và giới thiệu sản phẩm ra sao... các em còn vướng mắc ở chỗ nào? - Từ đó biết được nguyên nhân để tìm ra giải pháp giúp học sinh phát triển kĩ năng cảm thụ và đánh giá tác phẩm trong tạo hình tiếp cận theo chủ đề cho học sinh có hiệu quả thông qua đề tài. - Đưa ra một sô biện pháp tối ưu nhất để giúp học sinh phát triển kĩ năng cảm thụ Mĩ Thuật có hiệu quả, đồng thời khơi dậy ở các em niềm yêu thích môn học này. 2.2.2 Yêu cầu của điều tra thực trạng. - Việc điều tra thực trạng được lên kế hoạch từ đầu năm học. + Nghiên cứu, khảo sát đảm bảo tính chính xác, đúng nội dung, khách quan và trung thực. + Nghiên cứu để thực hiện phương pháp học hợp tác theo hướng tích cực. 2.3 . Nội dung và cách tiến hành điều tra thực trạng. - Tôi bắt đầu khảo sát học sinh qua các cuộc thi vẽ tranh đầu năm học. Qua khảo sát tôi thấy học sinh không hào hứng tham gia, chỉ một số ít học sinh tham gia và tham gia cho có bài thực tế bài vẽ không có chất lượng. 2.4 Kết quả điều tra thực trạng. Một số biện pháp bồi dưỡng học sinh năng khiếu môn Mĩ Thuật
5. 7 Kết quả đạt được Học sinh tham gia bài có Học sinh tham gia bài không đạt yêu chất lượng cầu 8% 92% 2.5. Nguyên nhân của thực trạng * Về phía học sinh. - Do các em chưa nắm được cách thể hiện bố cục, màu sắc trong tranh đề tài. Các em còn suy nghĩ tham gia cho có bài không chú trọng đến kết quả bài vẽ của mình dẫn đến bài vẽ chất lượng chưa cao. - Một số em còn có thái độ xem thường môn mĩ thuật coi đó là môn phụ. Dường như các em không học, không tìm hiểu thậm chí có cả những em không làm bài dẫn đến hậu quả các em không nắm được các kiến thức cơ bản là hiện tượng khá phổ biến trong thực tế ở lớp, ở trường học nói chung và ở trường Tiểu học nói riêng.. * Về phía giáo viên - Giáo viên chưa đi sâu nghiên cứu, các hình thức dạy còn đơn điệu, khô cứng. Giáo viên chưa linh hoạt trong mỗi giờ học. Chưa chú trọng việc hướng dẫn học sinh nắm trắc bố cục và thể hiện màu sắc trong bài vẽ. * Về phía phụ huynh học sinh. - Xu thế chung hiện nay đa số phụ huynh học chỉ quan tâm đến việc học hai môn Toán và Tiếng Việt, Tiếng Anh của con em mình. Còn các môn học khác trong đó có môn Mĩ thuật thì coi là môn phụ, không cần thiết phải học. Hầu hết các bậc phụ huynh chỉ nhắc nhở các con học bài, làm bài của môn toán và Tiếng Việt, Tiếng Anh. Hơn nữa nhiều bố mẹ lại định hướng nghề nghiệp cho con quá sớm. Tiêm vào con trẻ tư tưởng “Học mỹ thuật để làm gì? Học toán, Tiếng Việt , Tiếng Anh để sau này còn thi đại học, có cái nghề, ” Chính vì lẽ đó học sinh có thêm thời cơ để sao nhãng và quên đi việc học, tìm hiểu về môn Mĩ thuật. Từ đó dẫn đến tình trạng đa số học sinh hiện nay không học - không biết - không thích bộ môn Mĩ thuật. * Nguyên nhân khách quan - Do ảnh hưởng của dịch bệnh covid19, thời kì hội nhập, của phim truyện nước ngoài, mạng Internet, các trò chơi điện tử, .đã ảnh hưởng không nhỏ đến học sinh thiếu động cơ, thái độ học tập, sao nhãng việc học hành, ít đọc sách, ít học bài, ít tìm hiểu , nhất là bộ môn Mĩ thuật. Vì những lý do nêu trên nên mỗi khi dạy giáo viên thường cứng nhắc, rập khuôn. Với vài ba câu hỏi khô khan ngắn gọn, thậm chí còn giới thiệu qua loa trong ít phút rồi ra bài tập cho học sinh thực hành. Đây là phương pháp dạy học kém hiệu quả, không còn phù hợp và không đáp ứng được yêu cầu đổi mới giáo dục. Để khắc phục những khó khăn và tồn tại nêu trên tôi xin đưa ra một số "Một số biện pháp bồi dưỡng học sinh năng khiếu môn Mĩ Thuật” Một số biện pháp bồi dưỡng học sinh năng khiếu môn Mĩ Thuật
6. 8 2.6. Đề xuất các giải pháp - Giải pháp 1: Bồi dưỡng kĩ năng quan sát (so sánh, đối chiếu, phân tích, đánh giá, áp dụng). - Giải pháp 2: Bồi dưỡng kĩ năng xác định bố cục, mảng chính, mảng phụ. - Giải pháp 3: Bồi dưỡng kĩ năng vẽ phác hình, chỉnh hình. - Giải pháp 4: Bồi dưỡng kĩ năng vẽ đậm nhạt, vẽ màu. - Giải pháp 5: Bồi dưỡng kĩ năng tự học, tự nghiên cứu sách giáo khoa, sưu tầm tài liệu. CHƯƠNG 3: TỔ CHỨC THỰC NGHIỆM 3.1 Mục đích và yêu cầu. 3.1.1. Mục đích của thực nghiệm khoa học - Giúp học sinh có kĩ năng quan sát, so sánh, sắp xếp bố cục lên màu cho sản phẩm. 3.1.2. Yêu cầu của thực nghiệm khoa học. - Việc thực nghiệm khoa học phải có kế hoạch, có nội dung thực nghiệm cụ thể, đảm bảo tính chính xác, khách quan, trung thực. 3.2 Nội dung và cách tiến hành thực nghiệm khoa học. 3.2.1 Giải pháp 1: Bồi dưỡng kĩ năng quan sát (so sánh, đối chiếu, phân tích, đánh giá, áp dụng). 3.2.1.1. Mục tiêu - Bồi dưỡng cho học sinh kỹ năng quan sát, giúp các em biết cách quan sát, nhìn ngắm đồ vật, sự việc, hiện tượng thiên nhiên, con người xung quanh. 3.2.1.2. Cách tiến hành - Giáo viên bày mẫu hoặc cho học sinh quan sát hình ảnh. Hướng dẫn học sinh quan sát từ tổng thể đến chi tiết, so sánh, đối chiếu, phân tích khái quát để nắm bắt được đặc điểm, nội dung, hình thức, đồ vật, sự việc, hiện tượng, thiên nhiên v.v, góp phần hình thành thị hiếu thẫm mỹ và thói quen quan sát nhận ra vẽ đẹp của mọi vật xung quanh, thích sáng tạo và trân trọng cái đẹp. 3.2.2. Giải pháp 2: Bồi dưỡng kỹ năng, xác định bố cục 3.2.2.1. Mục tiêu - Bồi dưỡng kỹ năng, xác định bố cục nhằm giúp học sinh biết cách sắp xếp hình vẽ cân đối trên phàn giấy, hình thuận mắt. 3.2.2.2. Cách tiến hành - Giáo viên hướng dẫn học sinh cách sắp xếp bố cục trên giấy biết sắp xếp các hình mảng, cân đối thuận mắt, có nhóm chính nhóm phụ, mảng phụ, mảng chính thường nằm ở trọng tâm của bức tranh lớn hơn mảng phụ để tạo được sự cân đối thuận mắt. Bố cục cân đối đẹp mắt không chỉ được thể hiện ở kỹ năng sắp xếp mà nó còn bị chi phối bởi sự sắp xếp các mảng đậm, nhạt và màu sắc. Một số biện pháp bồi dưỡng học sinh năng khiếu môn Mĩ Thuật
7. 9 Hình 1 3.2.3 Giải pháp 3: Bồi dưỡng kỹ năng vẽ hình, chỉnh hình 3.2.3.1. Mục tiêu - Kĩ năng này giúp học sinh nắm bắt được đặc điểm, hình dáng sự vật, sự việc... 3.2.3.2. Cách tiến hành - Bồi dưỡng kỹ năng vẽ hình: Trên cơ sở kết quả quan sát nắm bắt được đặc điểm hình dáng hiện tượng sự vật, sự việc, con người đã được lựa chọn, sử dụng trí nhớ hoặc tư liệu các em vẽ lại hình trên giấy cho đúng đặc điểm, hình dáng, hiện tượng, sự vật, sự việc, nhân vật phác hình từ khái quát, tổng thể đến chi tiết. Hình 2. * Bồi dưỡng kỹ năng chỉnh hình: Hình vẽ đã được xác định, học sinh biết cách so sánh, đối chiếu, chỉnh sửa lại hình cho cân đối về tỷ lệ, đặc điểm cơ bản của màu, của hình tượng nhân vật. Hình 3 3.2.4. Giải pháp 4: Bồi dưỡng kỹ năng xác định đậm nhạt, vẽ màu Một số biện pháp bồi dưỡng học sinh năng khiếu môn Mĩ Thuật
8. 10 3.2.4.1. Mục tiêu - Giải pháp này giúp học sinh xác định được độ đậm nhạt trong bài vẽ thể hiện được không gian xa, gần trong tranh. 3.2.4.2. Cách tiến hành - Bồi dưỡng kỹ năng xác định đậm nhạt: Sau khi hình vẽ được chỉnh sửa hoàn chỉnh, cần xác định các mảng đậm, nhạt toàn bộ sự vật, sự việc, hiện tượng trong tranh, thể hiện được trọng tâm của bố cục. Mảng đậm nhất hoặc sáng nhất tập trung ở mảng chính để thu hút mắt người xem. Các mảng đậm nhạt ở mảng phụ thường nhẹ hơn để tạo không gian xa gần. Các mảng đậm nhạt cần được sắp xếp xen kẽ để tạo sự cân bằng thuận mắt, không nên dồn vào một góc làm lệch bố cục. - Bồi dưỡng kỹ năng vẽ màu: Các màu tươi đẹp thường đặt ở mảng chính. Các màu đậm, nhạt, nóng, lạnh, cần được chuyển hoá nhịp nhàng tạo sự cân bằng cho bố cục. Để nhấn mạnh trọng tâm có thể dùng thêm nét để nhấn vào các hình tượng ở mảng chính. Cần phát triển ở học sinh kỹ năng sử dụng các chất liệu như sáp màu, bút dạ, màu nước, màu bột. Hình 4 3.2.5 Giải pháp 5: Bồi dưỡng kỹ năng tự học, tự nghiên cứu sách giáo khoa, sưu tầm tài liệu. 3.2.5.1: Mục tiêu - Giải pháp này giúp học sinh chủ động học tập tích cực thông qua các kênh tài liệu sách báo hoặc intenet 2.3.5.2. Cách thực hiện - Giáo viên yêu cầu học sinh tự tìm hiểu thêm các kiến thức qua tài liệu trên các kênh thông tin sách, báo, intenet. Có như vậy mới tạo điều kiện cho các em tự tin tìm kiến thức, tri thức một cách chủ động sáng tạo không phụ thuộc, bị động tiếp thu kiến thức một chiều từ phía thầy cô. Giáo viên bồi dưỡng kỹ năng này bằng cách yêu cầu các em sưu tầm tư liệu, tranh ảnh, đọc sách giáo khoa có liên quan đến nội dung bài học trên các kênh thông tin. 4. Điều kiện thực hiện giải pháp, biện pháp. - Để hình thành và phát triển các kỹ năng trên, trong các bài dạy mỹ thuật giáo viên cần nghiên cứu kỹ nội dung của bài học để xác định mục tiêu cụ thể . Một số biện pháp bồi dưỡng học sinh năng khiếu môn Mĩ Thuật
9. 11 - Trong bài cần hình thành kỹ năng nào? Mức độ đến đâu? phối hợp nhuần nhuyễn nhịp nhàng đồng bộ các phương pháp. Thảo luận nhóm, trực quan, luyện tập, đàm thoại gợi mở trong bài. - Thảo luận nhóm rất tối ưu. Các em sẽ học tập lẫn nhau trong lúc thảo luận. Trong các tiết dạy phương pháp trực quan là phương pháp thường xuyên, là nghệ thuật thị giác giúp các em cảm cái đẹp bằng mắt. Để cho các em nhanh chóng nắm bắt được bài và dễ hiểu hơn, giáo viên cần cố gắng sưu tầm nhiều tranh ảnh, bài vẽ của học sinh năm trước, bài vẽ đạt giải các kỳ thi, có cả bài tốt và chưa tốt. Phong phú về thể loại, đề tài, để nhằm làm rõ lý luận về bố cục. - Cảm thụ vẻ đẹp của tranh hoặc tìm ra những ưu nhược điểm để rút kinh nghiệm cho bài vẽ của mình. Sau khi nắm được kiến thức thì bất cứ bài vẽ nào cũng áp dụng phương pháp thực hành. - Bồi dưỡng tập vẽ tranh đề tài: Trong các kỳ thi năng khiếu mỹ thuật của ngành giáo dục, nhà thiếu nhi, nội dung chủ yếu vẫn là tranh đề tài. Tranh đề tài là môn thực hành tổng hợp tất cả các Một số biện pháp bồi dưỡng học sinh năng khiếu môn Mĩ Thuật
10. 12 kiến thức và kỹ năng hội hoạ. Tranh đề tài phản ánh cuộc sống bằng ngôn ngữ hội hoạ, bố cục, hình vẽ, màu sắc. Muốn vẽ tranh đề tài tốt các em học sinh phải thành thạo tất cả các kiến thức, kỹ năng. Vì vậy, vẽ tranh đề tài một lần nữa khắc sâu kiến thức, rèn luyện các kỹ năng, cho học sinh. Vẽ tranh giúp học sinh thể hiện nhận thức và cảm xúc của mình về thế giới xung quanh, hình thành thêm kỹ năng quan sát, lựa chọn hình tượng tiêu biểu điển hình thể hiện nội dung đề tài. - Mọi học sinh đều thích vẽ có thể vẽ bất cứ lúc nào. Những nét vẽ ngây thơ đáng yêu, những mảng màu táo bạo hồn nhiên tươi vui, những bố cục không bị lệ thuộc bởi lý tính, những hình ảnh không tuân thủ quy luật tự nhiên. Thế giới trong mắt các em trở nên lung linh, ấm áp. Khi tổ chức bồi dưỡng học sinh tập vẽ tranh giáo viên lưu ý bồi dưỡng theo từng mảng kiến thức. Cho học sinh ôn tập tất cả các dạng đề tài trong SGK, nâng dần từ dễ đến khó, và cuối cùng tập trung vào các mảng đề tài: An toàn giao thông, vui chơi, ước mơ, gia đình, quê hương đất nước, lễ hội. - Rèn luyện vẽ tranh như là một trò chơi, giáo viên thường xuyên chấm chữa bài, kết thúc giờ học, học sinh tự treo bài lên tường, tất cả cùng xem, mỗi em tự chọn cho mình tranh mà mình thích, sau đó giáo viên đặt câu hỏi. - Với mỗi bài dạy, mỗi học sinh, giáo viên cần tìm ra phương pháp bồi dưỡng phù hợp. Tạo cho các em không khí thoải mái, không gò ép, làm hào hứng tinh thần học tập, say mê sáng tạo, khi vẽ. - Bố trí phòng học cho đội tuyển nơi thoáng mát, đủ điều kiện về ánh sáng, bàn ghế. * Tài liệu: Mua sắm đầy đủ tài liệu, SGK, sách tham khảo, chuyên đề bồi dưỡng, tranh của học sinh năm trước, các phương tiện kỹ thuật, phục vụ cho công tác bồi dưỡng. - Lên kế hoạch cho công tác bồi dưỡng từng cá nhân, đội tuyển về con người, thời gian cụ thể. 4. Kết quả đạt được - Sau khi nghiên cứu và sáng kiến vào giảng dạy của trường tôi, kết quả đạt như sau: + Học sinh tích cực tham gia các cuộc thi. + Nhiều bài dự thi của các em có chất lượng + Học sinh rèn được nhiều kĩ năng như quan sát, sắp xếp hình và kĩ năng vẽ màu. Kết quả cụ thể: + Hội thi vẽ tranh : Thiếu nhi thủ đô tích cực hưởng ứng phòng chống dịch Covid 19 do Sở văn hóa và thể thao thành phố Hà Nội tổ chức . Trong đó 1 học sinh đã đạt giải khuyến khích và được 1 giấy khen giải phong trào của toàn trường. + Hội thi vẽ tranh : Đội mũ xinh bảo vệ chúng mình có 7 tranh gửi huyện và đã có tranh gửi dự thi thành phố. - Sau khi vận dụng các phương pháp để phát triển bồi dưỡng học sinh năng khiếu tôi nhận thấy đạt được nhiều hiệu quả như: - Tiết kiệm được thời gian, tất cả học sinh cùng tham gia hoạt động. Giáo viên có thời gian quan tâm đến mọi đối tượng học sinh. Một số biện pháp bồi dưỡng học sinh năng khiếu môn Mĩ Thuật
11. 13 - Trong thời gian qua bản thân tôi đã vận dụng phương pháp dạy học mới vào việc giảng dạy có hiệu quả và đã rút ra được một số kinh nghiệm; - Phải nắm vững phương pháp thực hiện. - Xác định đúng mục tiêu của bài học. - Khâu chuẩn bị trước khi lên lớp của giáo viên là vô cùng quan trọng, nó đòi hỏi giáo viên phải chuẩn bị kĩ lưỡng kế hoạch dạy học, lựa chọn những nội dung thực sự phù hợp với từng hoạt động và thiết kế được các hoạt động giúp các em lĩnh hội, khám phá kiến thức mới một cách tốt nhất. - Khéo léo nhanh nhẹn tổ chức cho học sinh giới thiệu sản phẩm, chia sẻ cảm nhận của mình. - Trên đây là tất cả những việc mà tôi đã nghiên cứu và đang thực hiện nhằm nâng cao chất lượng dạy và học Mĩ thuật cho học sinh Tiểu học Tản Lĩnh. Tôi xin ý kiến đóng góp của các đồng chí trong ban giám khảo và các bạn đồng nghiệp. PHẦN III . KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ 1. Kêt luận: - Theo tôi đối với bộ môn Mĩ thuật bậc TH thì việc rèn luyện và phát triển các kỹ năng cơ bản cho học sinh là rất cần thiết. Môn Mĩ thuật cũng như các môn học khác đòi hỏi ở người học phải có kiến thức, sự đam mê ham thích. Để học tốt được bộ môn này không phải là sự phụ thuộc vào những năng khiếu, bẩm sinh mà phải trải qua học tập và rèn luyện. Với đặc trưng bộ môn những kỹ năng cơ bản là cốt lõi dẫn đến thành công cho môn học. Nhận định điều đó tôi đã mạnh dạn nghiên cứu đề tài “Rèn luyện và phát triển các kỹ năng cho học sinh học môn Mĩ thuật TH”. - Bồi dưỡng tài năng là công việc rất công phu, bền bỉ, sáng tạo. Phải chú ý phát hiện bồi dưỡng ngay khi còn ở lớp dưới. Trong bồi dưỡng phải toàn diện và sáng tạo. Chỉ bồi dưỡng kiến thức chưa đủ, phải rất chú ý bồi dưỡng phương pháp, kỹ năng, nề nếp học. Bồi dưỡng tri thức, bồi dưỡng lòng say mê, tình cảm, trách nhiệm. - Trong năm học này nhờ áp dụng một số kinh nghiệm của bản thân vào công tác bồi dưỡng học sinh, nên số học sinh có năng khiếu tăng lên về số lượng và chất lượng. Kết quả này có được do sự chỉ đạo của đội ngũ quản lý nhà trường và sự phấn đấu không mệt mỏi của thầy và trò. Tuy nhiên thành tích so với một số trường bạn chưa cao, nhưng đây cũng là kết quả đáng phấn khởi bước đầu tăng thêm nhân lực vào đội tuyển, phần nào góp thêm sức mạnh vào thành tích mà học sinh đạt vừa qua. - Để có phương pháp bồi dưỡng học sinh giỏi, bản thân người giáo viên phải nắm chắc chuyên môn. Có kiến thức sâu rộng, có tinh thần trách nhiệm cao trong công việc, không ngừng học hỏi, tích luỹ chuyên môn, nghiệp vụ sư phạm đúc rút kinh nghiệm hàng năm trong công tác bồi dưỡng. - Một mặt phải biết phát huy tài năng, sở trường của mỗi học sinh, mặt khác biết phát huy sức mạnh tổng hợp của trí tuệ tập thể. Tạo nguồn, bồi dưỡng, chọn lọc là một quy trình tự nhiên trong đào tạo, bồi dưỡng học sinh giỏi. Một số biện pháp bồi dưỡng học sinh năng khiếu môn Mĩ Thuật