Sáng kiến kinh nghiệm Một số biện giúp trẻ 4- 5 tuổi hứng thú trong hoạt động tạo hình ở Trường Mầm non

Nội dung tài liệu: Sáng kiến kinh nghiệm Một số biện giúp trẻ 4- 5 tuổi hứng thú trong hoạt động tạo hình ở Trường Mầm non

1. 3/19 Hoạt động tạo hình giúp trẻ mở rộng hiểu biết, phát triển khả năng tri giác, hình thành khả năng tư duy phát triển cảm xúc, tình cảm, nhân cách, tính kiên trì, nhất là phát triển về thẩm mỹ và nghệ thuật, hoạt động tạo hình tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển tri giác thẩm mĩ ở trẻ. Việc tạo ra các sản phẩm nghệ thuật không chỉ tạo điều kiện cho trẻ tiếp xúc với cái đẹp, tìm hiểu về cái đẹp mà còn làm nảy sinh ở trẻ sự hứng thú với nghệ thuật, niềm say mê sáng tạo nghệ thuật. Như vậy có thể nói hoạt động tạo hình với đa dạng các nội dung : Vẽ, nặn, xếp dán, in, đồ, chắp ghép và làm quen với các tác phẩm nghệ thuật tạo hình góp phần rất to lớn trong việc phát triển toàn diện về Đức – Trí - Thể - Mỹ - Lao động cho trẻ. Thực tế ở các trường mầm non hiện nay chỉ tập chung nhiều vào dạy trẻ vẽ và xé dán, chưa đưa nhiều các nội dung khác. Các tiết dạy tạo hình ở trẻ mẫu giáo nhỡ chủ yếu giáo viên lựa chọn thể loại tạo hình theo đề tài, hình thức tổ chức ít sáng tạo, sản phẩm của trẻ đơn điệu. Trong “Hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ Giáo dục mầm non năm học 2015- 2016” của phòng GD Đào tạo Huyện Phúc Thọ cũng đã nêu rõ: “Nâng cao chất lượng thực hiện Chương trình Giáo dục mầm non, tăng cường các điều kiện để đổi mới hoạt động chăm sóc, giáo dục trẻ theo quan điểm giáo dục lấy trẻ làm trung tâm, tăng cường hoạt động vui chơi và các hoạt động trải nghiệm, khám phá của trẻ ” Xuất phát từ lý luận và thực tế trên nên tôi đã lựa chọn đề tài: “Một số biện giúp trẻ 4- 5 tuổi hứng thú trong hoạt động tạo hình ở trường mầm non” để áp dụng với 27 trẻ tại lớp MGN - 4TB1. Nhằm giúp trẻ hứng thú hơn trong hoạt động tạo hình. II. ĐỐI TƯỢNG, PHẠM VI VÀ THỜI GIAN NGHIÊN CỨU 1. Đối tượng nghiên cứu: Trẻ mẫu giáo 4- 5 tuổi 2. Phạm vi nghiên cứu: Đề tài được thực hiện tại lớp MGN 4-5 tuổi B1 3. Thời gian nghiên cứu: Từ tháng 9 năm 2022 đến tháng 4 năm 2023 III. MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU Qua đề tài nghiên cứu giúp giáo viên có kinh nghiệm khi tổ chức hoạt động được linh hoạt, sáng tạo và hiểu rõ hơn khả năng hoạt động tạo hình của trẻ, tích cực làm đồ dùng đồ chơi sáng tạo, tổ chức hoạt động tạo hình với đa dạng thể loại
2. 4/19 khác nhau, giúp trẻ biết trân trọng, giữ gìn chúng, yêu quý cái đẹp từ đó có biện pháp hứng thú trong hoạt động tạo hình. PHẦN II - GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ I. CƠ SỞ KHOA HỌC 1. Cơ sở lý luận Hoạt động tạo hình là một hoạt động nghệ thuật, giúp trẻ nhận thức thế giới xung quanh và phản ánh thế giới qua những tác phẩm nghệ thuật đó, nó là một hoạt động phức tạp. Trẻ mẫu giáo “học mà chơi, chơi mà học”, trẻ rất muốm tìm tòi, khám phá thế giới xung quanh để phát triển toàn diện nhân cách cho trẻ. Vì vậy có thể nói hoạt động tạo hình là một trong những hoạt động hấp dẫn đối với trẻ mẫu giáo. Để trẻ học tốt được hoạt động tạo hình thì điều đầu tiên là phải tạo cho trẻ sự thú. Hứng thú biểu hiện ở sự tập chung cao độ, sự say mê. Hứng thú nảy sinh chủ yếu do tính hấp dẫn về mặt cảm xúc của nội dung hoạt động. Hứng thú làm nảy sinh khát vọng hành động, tăng sức làm việc, đặc biệt là tăng tính tự giác, tích cực trong hoạt động vì vậy hứng thú làm tăng hiệu quả hoạt động. Trẻ hăng hái tham gia và học tốt hơn trong giờ học. Vậy làm thế nào để giúp trẻ hứng thú với hoạt động tạo hình trong các hoạt động nói chung và hoạt động tạo hình nói riêng giáo viên cần phải dựa vào khả năng của trẻ và thực tế của lớp để xây dựng chương trình và có hình thức tổ chức cũng như các biện pháp thực hiện sao cho phù hợp để trẻ có thể được thực hiện tất cả các nội dung của hoạt động tạo hình theo yêu cầu độ tuổi nhằm đạt được mục tiêu, yêu cầu giáo dục đề ra. Chính vì hiểu được tầm quan trọng đó tôi đã tìm tòi phương pháp, hình thức tổ chức để giúp trẻ hứng thú tham gia vào các hoạt động tạo hình đạt kết quả cao. 2. Cơ sở thực tiễn Hoạt động tạo hình đóng vai trò vô cùng quan trọng trong chương trình học tập của trẻ cũng như các hoạt động khác. Mặc dù đã được PGD & ĐT Huyện Phúc Thọ, BGH nhà trường chỉ đạo, bồi dưỡng chuyên môn thường xuyên để tiếp cận với hình thức tổ chức hoạt động tạo hình. Nhưng giáo viên tiếp cận còn chưa được linh hoạt, chưa có tính sáng tạo và đặc biệt chưa gây được sự hứng thú cho trẻ khi tham gia hoạt động tạo hình, nên các hoạt động tạo hình chưa đạt kết quả cao, trẻ chưa hứng thú khi tham gia hoạt động vì thế chưa có nhiều sản phẩm đẹp, sáng tạo.
3. 5/19 Thực tế trong lớp tôi khả năng hoạt động tạo hình của trẻ còn rất nhiều hạn chế, trẻ chưa tạo ra được nhiều sản phẩm, sản phẩm đơn giản, bố cục chưa cân đối rõ ràng, màu sắc chưa rõ nét, phối hợp các màu nóng - lạnh chưa phù hợp, trẻ chưa có sản phẩm đẹp, sáng tạo. Vì thế là một giáo viên mầm non tôi muốn được nâng cao nhận thức của bản thân, đồng thời góp phần nhỏ bé của mình vào việc nâng cao chất lượng giáo dục trẻ để phát triển toàn diện các mặt nói chung và hoạt động tạo hình nói riêng. Vậy làm thế nào để có thể gây hứng thú cho trẻ khi tham gia hoạt động tạo hình, đó là điều tôi băn khoăn, trăn trở và tìm ra biện pháp “Một số biện pháp giúp trẻ trẻ 4-5 tuổi hứng thú hoạt động tạo hình ở trường mầm non”. 3. Khảo sát thực trạng khi thực hiện đề tài Là một giáo viên trẻ bản thân tôi luôn cố gắng, phấn đấu, học hỏi các chị em đồng nghiệp trong trường đặc biệt là những cô giáo có nhiều năm kinh nghiệm và có nhiều thành tích trong công tác nên tôi đã hiểu được mục đích yêu cầu, tầm quan trọng của bộ môn tạo hình đối với trẻ mầm non. Khi thực hiện đề tài này tôi đã gặp những thuận lợi và khó khăn sau : a.Thuận lợi. - Khung cảnh nhà trường đẹp, gần gũi, thân thiện với trẻ. - Cơ sở vật chất khang trang đầy đủ - Phòng nhóm lớp đảm bảo sạch sẽ, thoáng mát, đồ dùng học liệu đủ để phục vụ hoạt động tạo hình. - BGH nhà trường quan tâm, giúp đỡ, chỉ đạo xây dựng môi trường học tập mới cho trẻ, thường xuyên dự giờ, thăm lớp, bồi dưỡng chuyên môn cho giáo viên. - Giáo viên năng động, nhiệt tình, tâm huyết với nghề. - Phụ huynh quan tâm đến việc chăm sóc giáo dục trẻ, tích cực ủng hộ nguyên vật liệu phục vụ hoạt động tạo hình cho trẻ hoạt động. - Trẻ ngoan, đi lớp thường xuyên. b. Khó khăn. - Giáo viên chưa có nhiều đổi mới về hình thức tổ chức hoạt động tạo hình, việc xây dựng môi trường lớp, làm đồ dùng sáng tạo chưa phong phú. - Những năm trước trẻ nghỉ học do dịch bệnh Covid-19 nên nhiều trẻ không thích đi lớp, trẻ chưa có kỹ năng, trẻ hiếu động, chưa tập trung chú ý, chưa mạnh dạn khi tham gia hoạt động tạo hình.
4. 6/19 - Đa số phụ huynh làm nông nghiệp nên còn nhiều phụ huynh còn chưa quan tâm đến việc chăm sóc, dạy con ở nhà mà chủ yếu giao cho giáo viên ở trên lớp vì thế sự hiểu biết của trẻ về thế giới xung quanh còn hạn chế. * Khảo sát đánh giá trẻ trước khi thực hiện đề tài: 27 trẻ STT Nội dung Tổng Đạt Chưa đạt số trẻ Số Tỷ Số Tỷ lượng lệ(%) lượng lệ(%) 1 Trẻ hứng thú tham 27 16 59.2 11 40.8 gia hoạt động tạo hình 2 Trẻ có kỹ năng tạo 27 15 55.5 12 44.5 hình tốt 3 Trẻ biết bố cục tranh 27 14 51.8 13 48.2 4 Trẻ biết phối màu 27 15 55.5 12 44.5 5 Sản phẩm đẹp và 27 14 51.8 13 48.2 sáng tạo II . BIỆN PHÁP TIẾN HÀNH. Từ thực tế trên để giúp trẻ học tốt hơn với hoạt động tạo hình tôi đã chọn một số biện pháp sau : Biện pháp 1: Tự bồi dưỡng nâng cao chuyên môn. Biện pháp 2: Xây dựng môi trường học tập cho trẻ hoạt động Biện pháp 3: Đổi mới phương pháp, hình thức tổ chức hoạt động tạo hình Biện pháp 4: Hướng dẫn trẻ một số kỹ năng tạo hình Biện pháp 5: Dạy trẻ tạo hình ở mọi lúc mọi nơi và sử dụng đồ dùng học liệu, phế liệu làm đồ chơi nâng cao kỹ năng tạo hình cho trẻ. Biện pháp 6: Phối kết hợp với phụ huynh Khi đưa ra các biện pháp nghiên cứu tôi đã tiến hành và thực hiện các biện pháp như sau: 1. Biện pháp 1: Tự bồi dưỡng nâng cao chuyên môn. Để nâng cao chuyên môn cho bản thân cũng như tổ chức tốt hoạt động tạo hình cho trẻ thì việc tự học, tự bồi dưỡng chuyên môn là việc bất kỳ giáo viên nào
5. 7/19 cũng phải làm thường xuyên. Tôi thường xuyên đọc, tìm hiểu trên các phương tiện thông tin, sách báo, tạp chí, trang violet,... trao đổi với chị em đồng nghiệp để có thể tìm ra những phương pháp mới, hình thức tổ chức hoạt động để tổ chức hoạt động cho trẻ được phong phú hơn , hấp dẫn trẻ hơn từ đó thu hút được hứng thú của trẻ, trẻ đỡ nhàm chán. Tôi cũng tìm tòi, học hỏi thêm các hình thức tổ chức để tạo cho trẻ có thể tự tin thể hiện khả năng sáng tạo của bản thân từ đó trẻ cảm thấy hứng thú, yêu thích học tạo hình hơn. Tôi cũng học hỏi, mày mò cách tạo ra những sản phẩm sáng tạo, sưu tầm một số sản phẩm phong phú làm mẫu, tìm ra phương pháp hướng dẫn trẻ để trẻ hứng thú và dễ hiểu phù hợp với khả năng của trẻ. Đối với trẻ 4-5 tuổi trẻ đã bắt đầu ý thức được việc mình làm, muốn được thể hiện với bạn bè và mọi người xung quanh, để nắm bắt được điều này tôi phải tìm hiểu đọc các tài liệu về tâm lý lứa tuổi, tìm hiểu cá tính, khả năng của từng trẻ để có thể đưa ra những yêu cầu, hình thức phù hợp với khả năng của từng trẻ. Tham gia các buổi tập huấn, bồi dưỡng chuyên môn, thảo luận chuyên môn qua các buổi sinh hoạt tổ khối, các buổi chuyên đề, xây dựng môi trường học tập lấy trẻ làm trung tâm, tham gia lớp bồi dưỡng steem. Tham gia các khóa học bồi dưỡng công nghệ thông tin, thiết kế các hình ảnh, video để làm các tư liệu tạo hình cho trẻ. Hình ảnh 1 Khi đã tham gia các lớp tập huấn, bồi dưỡng chuyên môn, đặc biệt là hoạt động tạo hình, giúp cho giáo viên có chuyên môn vững vàng, có kinh nghiệm, có kỹ năng sư phạm tốt, tâm huyết, yêu nghề, yêu thương trẻ thì chắc chắn sẽ thành công khi tổ chức các hoạt động cho trẻ. 2. Biện pháp 2: Xây dựng môi trường học tập cho trẻ hoạt động. Môi trường học tập có vị trí quan trọng tác động đến sự tích cực sáng tạo của trẻ, là nơi trẻ được tiếp xúc hằng ngày. Việc tạo ra môi trường học tập cho trẻ là một việc hết sức quan trọng vì thông qua môi trường học tập trẻ sẽ được trải nghiệm, được tự do thể hiện cảm xúc, thể hiện kỹ năng của trẻ, trẻ được tham gia với tập thể lớn, nhóm chơi, từ đó trẻ tạo ra được sản phẩm của cá nhân mình và sản phẩm chung của cả nhóm nhờ sự hợp tác của các thành viên trong nhóm. Trẻ càng hứng thú tham gia vào hoạt động hơn khi sản phẩm của mình, của nhóm mình được
6. 8/19 trung bày xung quanh lớp. Tôi luôn quan tâm xây dựng môi trường, sưu tầm các nguyên vật liệu để thu hút sự chú ý của trẻ. Khi xây dựng môi trường học tập lấy trẻ làm trung tâm, tôi xây dựng môi trường phong phú, sắp xếp các góc chơi phù hợp chủ đề sự kiện, bố trí các tạo hình gần nguồn nước để trẻ hoạt động được thuận tiện, trên giá đồ chơi tôi để đồ dùng nguyên liệu để trẻ dễ lấy, dễ cất, thuận tiện khi sử dụng, trong góc tạo hình tôi đã chuẩn bị các loại nguyên liệu như: Bìa catton, lá cây khô, len, rơm, lõi ngô, vải, xốp, băng dính...để trẻ được thỏa sức sáng tạo khi hoạt động tạo hình. Hình ảnh 2 Việc kết hợp các nguyên liệu trong mỗi góc được tôi đặc biệt chú ý sao cho đạt tính thẩm mỹ, tính nghệ thuật nhưng vẫn phẩn ánh rõ đặc điểm của đối tượng. Các góc thường xuyên thay đổi theo chủ đề được bổ sung mới từ sản phẩm trẻ làm ra hằng ngày. Đặc biệt góc tạo hình tôi xây dựng và trang trí bằng hình ảnh quen thuộc, gần gũi, đặc biệt tôi chú trọng tạo góc mở cho trẻ hoạt động. Tôi chuẩn bị nhiều nguyên liệu, phế liệu khác nhau để ở dưới chân tường như hạt gấc, vỏ ngao, sỏi, lá khô, vải vụn, vỏ trứng, ống chỉ, lõi giấy, ống hút... và các nguyên liệu sẵn có như màu nước, sáp mầu, đất nặn tôi đã sắp xếp, cọ rửa các nguyên liệu đảm bảo vệ sinh, xếp đồ dùng một cách khoa học để trẻ dễ sử dụng, và có thói quen cất đồ dùng sau khi sử dụng xong. Ví dụ: Khi trẻ hoạt động góc ở góc tạo hình tôi cho trẻ sử dụng các nguyên vật liệu tạo hình, cắt dán các hình ảnh được sưu tầm tự họa báo cũ, con vật, cây hoa, làm đồ dùng đồ chơi từ nguyên liệu, khi đó trẻ được thỏa sức sáng tạo khi tham gia hoạt động góc, trên mảng tường có giá treo, giá trưng bày sản phẩm để trẻ có thể lấy, cất nguyên liệu dễ dàng và treo sản phẩm của mình lên. Hình ảnh 3 Từ việc xây dựng môi trường học tập, sắp xếp các nguyên vật liệu, xây dựng môi trường học tập lấy trẻ làm trung tâm, trẻ sẽ tích cực, hứng thú và thích tham gia chơi ở góc tạo hình nhiều hơn. Trẻ tự do lựa chọn các nguyên vật liệu có sẵn trong góc, được tự do sáng tạo trẻ sẽ tự tin hơn và kỹ năng tạo hình của trẻ cũng được tăng lên. 3. Biện pháp 3: Đổi mới phương pháp, hình thức tổ chức hoạt động tạo hình. Đối với trẻ mầm non hoạt động nào cũng vậy nhất là hoạt động tạo hình nếu giáo viên không có sự thay đổi , làm mới trong việc tổ chức hoạt động thì sẽ không
7. 9/19 thu hút sự hứng thú của trẻ. Vì vậy đổi mới phương pháp, hình thức tổ chức hoạt động tạo hình cho trẻ sẽ giúp trẻ hứng thú, tập chung cao độ và tăng hiệu quả hoạt động. Đổi mới về phương pháp lấy trẻ làm trung tâm, trước tiên đổi mới vai trò của giáo viên và trẻ trong hoạt động học. Giáo viên đóng vai trò kích thích tò mò của trẻ, động viên khuyến khích trẻ sáng tạo, trẻ là hạt nhân, là trung tâm, phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo và xuất phát từ trẻ, dựa trên nhu cầu, hứng thú, sự hiểu biết của trẻ. Đổi mới về hình thức tổ chức: hoạt động cá nhân, hoạt động theo nhóm, hoạt động tập thể. Tôi luôn quan tâm đến việc phát triển năng lực cá nhân cho trẻ, giúp trẻ học bằng chơi, học bằng giác quan, bằng thử nghiệm, thực hành, tương tác, chia sẻ kinh nghiệm, bằng tư duy suy luận. Giờ học tạo hình tôi thay đổi cách vào bài giúp trẻ đỡ nhàm trán và hứng thú hơn khi hoạt động tạo hình, tôi tìm một số hình thức tổ chức khi dẫn dắt trẻ vào bài như: đọc thơ, câu đố, hát, trò chơi, tạo tình huống...để dẫn dắt trẻ vào bài, khi tổ chức cho trẻ hoạt động tôi linh hoạt đan xen mở nhạc nền để tạo hứng thú cho trẻ, khuyến khích trẻ. Ngoài việc thay đổi hình thức vào bài để gây hứng thú cho trẻ tôi còn thay đổi hình thức và lồng ghép hoạt động tạo hình vào các hoạt động khác để duy trì sự hứng thú ở trẻ. * Dạy trẻ thông qua các hoạt động: + Hoạt động khám phá Với chủ đề Động vật khám phá con gà, tôi cho trẻ quan sát con gà thật, cho trẻ nêu hiểu biết của mình về con gà, sau đó cô và trẻ cùng tìm hiểu về con gà, cuối bài học cô cho trẻ củng cố bằng cách cho trẻ vẽ con gà, tô màu hoặc chắp ghép hình để tạo thành con gà. Như vậy trẻ sẽ ghi nhớ và khắc sâu hơn về đặc điểm của con gà. + Hoạt động làm quen với Toán Thông qua đề tài: “Đếm đến 5, nhận biết số lượng trong phạm vi 5”. Tôi chuẩn bị bài tập cho trẻ với các nhóm đồ dùng, đồ chơi có số lượng từ 1đến 5, cho trẻ đếm, vẽ thêm hoặc gạch bớt đồ dùng sao cho đủ số lượng tương ứng với chữ số của mỗi nhóm, và tô màu đồ dùng. Hoặc khi tổ chức hoạt động góc ở hóc toán tôi cho trẻ vẽ nhóm con vật có số lượng 5. Thông qua bài học vừa giúp trẻ củng cố lại kỹ năng đếm và củng cố kỹ năng tô màu và vẽ.
8. 10/19 + Âm nhạc Trong giờ âm nhạc tôi cũng lồng ghép cho trẻ thực hiện hoạt động tạo hình một cách linh hoạt. Ví dụ: Khi dạy trẻ hát vận động bài hát “Cá vàng bơi”.Cuối giờ học tôi cho trẻ in con cá, đồ và tô màu con cá. Qua đó giúp trẻ biết cách lựa chọn nguyên liệu, màu, và có kỹ năng phối hợp màu để tạo thàng bức tranh đẹp. + Tạo hình Ví dụ: Với đề tài “ Vẽ ngôi nhà” Tôi gây hứng thú cho trẻ bắng cách cho trẻ chơi trò chơi Ngôi nhà của bé.Thông qua trò chơi củng cố cho trẻ cách vẽ và kỹ năng vẽ. Ví dụ: Với đề tài “Xé dán trang trí cành hoa đào”. Tôi gây hứng thú cho trẻ bắng cách cho trẻ xem video hình ảnh các loaị hoa ngày tết.Trò chuyện với trẻ về loại hoa đặc trưng có trong ngày tết, và cho trẻ xem cành hoa đào thật. Như vậy giúp hình thành cho trẻ ý tưởng về cành hoa đào và trẻ hiểu được phong tục của quê hương trong dịp tết cổ truyền. Ví dụ: Đề tài :”Cắt dán con gà”. Vì trẻ đã được khám phá về con gà ở buổi học trước nên tạo thuận lợi cho tôi trong giờ học tạo hình cắt dán con gà. Tôi chuẩn bị bức tranh cắt dán con gà với các tư thế đứng khác nhau cho trẻ quan sát.Tôi yêu cầu trẻ cắt dán, gấp và vẽ thêm các bộ phận để tạo thành con gà hoàn chỉnh. Trẻ đã biết đặc điểm của con gà nên khi thực hiện trẻ làm rất nhanh và có kỹ năng cắt, và xếp dán tốt. Ví dụ: Hoạt động trang trí trang phục trai, bạn gái (thể loại ý thích) Khi trẻ làm xong sản phẩm cô mở nhạc cho trẻ mặc trang phục lên biểu diễn thời trang với những sản phẩm mà trẻ và các bạn làm được. + Hoạt động góc và hoạt động ngoài trời Khi tổ chức cho trẻ hoạt động ngoài trời tôi đã lồng ghép hoạt dộng tạo hình một cách nhẹ nhàng, phù hợp với trẻ. Ở phần chơi tự chọn tôi chuẩn bị cho trẻ nguyên liệu như phấn, lá cây, hột hạt, vòng... để trẻ được trải nghiệm. Tôi tổ chức cho trẻ chơi thành nhóm. Bên cạnh đó tôi cho trẻ nhặt lá khô để làm đồ chơi như ghé ọ, đồng hồ, xé con cá... vừa giúp trẻ tự sáng tạo làm đồ dùng đồ chơi theo tưởng tượng của trẻ vừa giáo dục trẻ biết bảo vệ môi trường. Hình ảnh 4
9. 11/19 Khi thực hiện biện pháp đổi mới hình thức tổ chức hoạt động tạo hình tôi thấy trẻ rất tích cực, hứng thú khi tham gia vào hoạt động, sản phẩm đẹp, sáng tạo, trẻ biết yêu quý và giữ gìn sản phẩm của mình và của bạn. 4. Biện pháp 4: Hướng dẫn trẻ một số kỹ năng tạo hình Khi xây dựng kế hoạch giáo dục từ đầu năm tôi đã xây dựng từ dễ đến khó, từ đơn giản đến phức tạp, vì vậy một số kỹ năng tạo hình là rất đơn giản, tuy nhiên đối với trẻ mẫu giáo nhỡ thì việc nhận thức về thế giới xung quanh cũng như khả năng thể hiện cái đẹp là rất khó khăn, vì vậy để trẻ tham gia hoạt động tạo hình một cách hứng thú và hiệu quả ngoài yếu tố môi trường, nguyên vật liệu cho trẻ hoạt động thì tôi cũng thường xuyên hướng dẫn và rèn một số kỹ năng tạo hình cho trẻ. Dạy vẽ: Tôi giúp trẻ nắm vững cách chuẩn xác về màu sắc, đường nét, hình dạng, kích thước, bố cục của hình vẽ, bố cục bức tranh. Cần giáo dục trẻ hiểu bức tranh được công nhận là đẹp không nhất thiết phải giống mẫu của cô hay bất cứ ai khác, mà nó đẹp ở sự thể hiện tính độc đáo của sản phẩm qua cách trình bày, ý tưởng hay và cách tô màu sao cho đẹp mắt và phù hợp với thực tế. VD: Đề tài - Bé với các nguyên vật liệu thiên nhiên - Mục đích: + Trẻ biết đến các vật liệu thiên nhiên như vỏ sò, vỏ ngao, lá cây khô, cành cây khô + Trẻ biết tận dụng các đồ không dùng nữa tạo thành nên những bức tranh đẹp + Giúp trẻ củng cố các hình tượng trẻ đã ghi nhớ được và kết hợp các kỹ năng như sắp xếp, gắn hồ keo, vẽ, cắt mà trẻ đã học để tạo nên bức tranh đẹp, sáng tạo. + Phát triển khả năng mạnh dạn tự tin của trẻ trước cô và các bạn. - Chuẩn bị: + Các loại vỏ ngao, vỏ sò, lá cây, cành cây khô, thìa sữa chua, hồ keo + Giấy vẽ cho trẻ + Màu các loại (màu nước, màu sáp, màu chì, phấn ), bút lông. + Giá trưng bày sản phẩm cho trẻ, giá vẽ của trẻ - Cách tiến hành: + Cô và trẻ cùng trò chuyện về các nguyên vật liệu thiên nhiên gần gũi với trẻ
10. 12/19 + Trẻ nói lên ý định của trẻ và trẻ sử dụng nguyên liệu để tạo nên bức tranh + Trẻ về bàn thực hiện ý tưởng của mình. + Cô quan sát động viên trẻ thực hiện. + Trẻ lên trưng bày sản phẩm và đặt tên, giới thiệu vê bức tranh của mình. Cô nhận xét sản phẩm của trẻ. Dạy nặn: Tôi dạy trẻ các kĩ năng xoay tròn, ấn dẹt, bẻ cong, vuốt nhọn, dàn mỏng, cách chia đất Giúp trẻ biết cách ước lượng tỉ lệ giữa các phần trong sản phẩm khi chia đất và hiểu được một sản phẩm nặn đẹp là phải có sự cân đối, màu sắc hài hòa. Khi trẻ nắm được những thủ pháp nặn và sử dụng các dụng cụ phụ trợ trẻ sẽ có khả năng thể hiện những đặc điểm về hình thù và bề mặt của một vật một cách tỉ mỉ hơn, phức tạp hơn, sinh động hơn. Ví dụ: Đề tài "Nặn đồ dùng trong gia đình" - Chuẩn bị: Một số vật mẫu của mình to hơn trẻ, đồng thời cũng chuẩn bị một số vật mẫu nhỏ để cho trẻ quan sát kĩ hơn, chuẩn bị một bàn xoay để trẻ có thể quan sát tất cả các hướng của chiếc bát, chiếc đĩa, chiếc thìa và tôi cho trẻ ngồi đội hình vòng cung. Thông qua việc đàm thoại về màu sắc và cách chọn màu, cũng như cách chia tỉ lệ đất giúp trẻ thực hiện tốt hơn bài làm của mình. Thông qua đó tôi cũng lồng gép nội dung giáo dục nhằm phát triển tình cảm đạo đức cũng như tình cảm xã hội ở trẻ. Từ những cảm xúc tạo hình, trẻ bắt đầu cảm nhận, phân biệt hình dạng và thể hình dáng của các vật mẫu, phát triển các thao tác tạo hình, đồng thời là khả năng tri giác bằng mắt. Trẻ được bồi dưỡng khả năng điều khiển bằng mắt các thao tác của mình càng tốt bao nhiêu thì càng có khả năng truyền đạt các hình dáng của các vật mẫu chính xác bấy nhiêu. Dạy xé dán: Tôi dạy trẻ nắm được kĩ năng xé dọc, xé vụn, xé cong lượn, cong tròn. Với kĩ năng này nhiều trẻ chưa thành thạo, vì thế tôi phải hết sức kiên nhẫn dạy cháu kiên trì thực hiện nhiệm vụ được giao, tuyệt đối không nhờ bạn làm giúp hoặc hấp tấp vội vàng cho xong. Trẻ rất hay xé bằng cách cầm 2 đầu giấy và xé thằng theo chiều dọc tờ giấy, tôi cần chỉ cho trẻ cách xé bằng 2 ngón tay (cái và trỏ của 2 bàn tay ), xé nhích từng tí một và đề ra yêu cầu là khi xé nét thẳng hay nét cong thì sản phẩm không nhăn, không bị đứt, nét xé mịn, sắp xếp bố cục đều, dán phẳng. Cô cũng có thể chuẩn bị cho trẻ tập xé ở mọi lúc mọi nơi qua cách xé theo hình ảnh sưu tầm trên giấy báo, tranh ảnh để rèn dần kĩ năng xé giấy cho trẻ.
11. 13/19 Dạy cắt dán: Tôi giúp trẻ biết cách cầm kéo đúng cách, thực hiện được các kĩ năng cắt nhát thẳng, cong, tròn, cách gấp và cắt giấy sao cho ngay ngắn, cách ước lượng và sắp xếp bố cục lên bức tranh và phết hồ sao cho thẳng và đều, không làm đọng hồ trên mặt giấy. Với kĩ năng cắt gây nhiều khó khăn cho trẻ, tôi có thể tìm giấy đã qua sử dụng (giấy A4 in bị hư, giấy báo ) cho cháu tập cắt từng kĩ năng cùng cô vào mọi lúc mọi nơi để trẻ có nhiều cơ hội cầm kéo thực hiện kĩ năng cắt hoàn thiện hơn. Dạy gấp: Giúp trẻ biết về nhiều loại giấy khác nhau, dùng giấy đó để tạo thành hình ngộ nghĩnh, củng cố các kỹ năng tạo hình cho trẻ như gấp mép, gấp ngang, gấp dọc, miết, buộc dây, xuyên lỗ... Giúp trẻ sự phát triển khéo léo của bàn tay, khả năng mạnh dạn trước đám đông. Phát triển khả năng sáng taọ và thẩm mỹ cho trẻ. Giáo dục trẻ biết yêu quý sản phẩm của mình và của bạn. Dạy tô màu, in, đồ - Với đề tài này tôi giúp trẻ có nhận biết về màu sắc một cách cụ thể, nhận biết được thế giới xung quanh từ đó hình dung, tưởng tượng để đưa vào sản phẩm tạo hình của mình, trẻ tô màu theo gam màu cụ thể như gam màu nóng là màu gì, gam màu lạnh là màu gì, từ đó khi tô màu trẻ biết phối hợp màu hợp lý hơn. - Đối với những trẻ khá tôi cho trẻ ngồi chung một nhóm để trẻ thỏa sức sáng tạo cùng bạn, đối với trẻ hạn chế về khả năng tạo hình tôi phân nhóm cho trẻ ngồi để cô hướng dẫn trẻ sát sao hơn. Hình ảnh 5 Khi hướng dẫn trẻ các kỹ năng tạo hình tôi thấy trẻ rất say sưa, tỉ mỉ, hứng thú, có kỹ năng khi hoạt động, sản phẩm phong phú, đa dạng. Vì vậy việc rèn kĩ năng cho trẻ khi hoạt động tạo hình là vô cùng cần thiết. 5. Biện pháp 5: Dạy trẻ tạo hình ở mọi lúc mọi nơi và sử dụng đồ dùng học liệu, phế liệu làm đồ chơi nâng cao kỹ năng tạo hình cho trẻ. * Dạy trẻ tạo hình mọi lúc, mọi nơi Để trẻ hứng thú với hoạt động tạo hình giáo viên không chỉ cho trẻ thực hiện hoạt động tạo hình ở trên tiết học mà nên dạy trẻ tạo hình ở mọi lúc mọi nơi, có thể tích hợp tạo hình với các môn học khác để đạt hiệu quả cao hơn. Với lí do trên tôi chọn biện pháp dạy trẻ tạo hình ở mọi lúc mọi nơi. Đây là dạng hoạt động mang tính tự giác, các hoạt động này diễn ra ở các thời điểm khác nhau vì ở tuổi mầm