Báo cáo Sáng kiến Một số biện pháp giúp trẻ 3- 4 tuổi tự tin, mạnh dạn trong giao tiếp

Nội dung tài liệu: Báo cáo Sáng kiến Một số biện pháp giúp trẻ 3- 4 tuổi tự tin, mạnh dạn trong giao tiếp

1. Một số biện pháp giúp trẻ 3- 4 tuổi tự tin, mạnh dạn trong giao tiếp không hề cảm thấy sợ hãi hay xấu hổ. Điều quan trọng nhất, nó giúp trẻ có thể mở lòng mình để tâm sự, sẻ chia cùng mọi người. Tự tin, mạnh dạn trong giao tiếp còn giúp ngôn ngữ của trẻ được cải thiện, câu từ được chau chuốt hơn. Trẻ nói đủ câu, diễn đạt rõ ràng, mạch lạc, câu văn giao tiếp sinh động, vốn từ phong phú, đa dạng, khả năng ứng biến nhanh khi giao tiếp. Trẻ có thể tự tin hỏi, đáp với người đối diện. Hơn thế, tự tin, mạnh dạn trong giao tiếp giúp trẻ hoàn thiện dần về nhân cách. Trẻ biết quan tâm, chia sẻ với người khác, biết nói lời cảm ơn, xin lỗi đúng lúc .Vì thế tự tin, mạnh dạn trong giao tiếp là một kĩ năng vô cùng quan trọng không những giúp trẻ thoát khỏi sự rụt rè, nhút nhát mà còn là kim chỉ nam giúp trẻ có những bước tiến quan trọng sau này Nhưng thực tế hiện nay thì sao? Chúng ta phải thừa nhận một điều là trẻ con ngày nay đã thông minh hơn, hoạt bát hơn, lém lỉnh hơn ngày xưa nhưng các cháu lại thiệt thòi hơn vì ngoài thời gian ở trường về các cháu thường ít được tiếp xúc, giao lưu, chơi trò chơi với bạn bè cùng xóm. Vì hầu như bây giờ nhà nào cũng kín cổng cao tường nên mọi người rất ngại sang nhà nhau chơi bố mẹ thì đi làm ông bà thì bận cơm nước người bạn duy nhất của các bé tại thời điểm ấy là tivi hoặc máy tính để bé xem hoạt hình hoặc chơi trò chơi. Vì vậy, không gian chơi, không gian tiếp xúc với mọi người xung quanh bị thu hẹp lại. Do đó có rất nhiều trẻ rât ngại tiếp xúc với người khác. Còn đến lớp thì sao? Ở lớp, trẻ lại không dám nói lên những điều trẻ thích, không dám mạnh dạn sinh hoạt trong tập thể, giao tiếp với người lớn theo suy nghĩ của mình. Trẻ thường rất ngại nói, ngại giao tiếp với người khác, đặc biệt là người lớn vì trẻ sợ bị la mắng, sợ cô phạt, trẻ bị áp đặt làm theo sự sắp xếp của cô Chỉ một số cháu bạo dạn, tự tin dám nói lên những suy nghĩ, trò chuyện cùng cô và khách đến lớp.Tại sao trẻ lại như vậy? Phải chăng, chính môi trường sống, môi trường sinh hoạt và học tập của trẻ có ảnh hưởng rất lớn tới một đứa trẻ. Trẻ rụt rè, nhút nhát hay mạnh dạn tự tin phụ thuộc rất nhiều vào yếu tố này. 2. Thực trạng vấn đề a.Thuận lợị Nhà trường được nhà nước tạo điều kiện về cơ sở vật chất đầy đủ, đồng bộ và hiện đại: Máy tính, máy chiếu, điều hòa, bình nóng lạnh, đèn điện phục vụ cho công tác chăm sóc và giáo dục trẻ. Luôn được sự hướng dẫn và chỉ đạo sát sao về chuyên môn của phòng giáo dục và sự quan tâm tạo điều kiện về mọi mặt của Ban giám hiệu nhà trường. 3/29
2. Một số biện pháp giúp trẻ 3- 4 tuổi tự tin, mạnh dạn trong giao tiếp Giáo viên trong lớp nhiệt tình với công việc, tận tâm với nghề, ham học hỏi, luôn tiếp thu ý kiến của lãnh đạo, đồng nghiệp nhằm nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp cũng như nghệ thuật lên lớp để mang đến những tiết học hay, hiệu quả cho trẻ. Trẻ ngoan, lễ phép vâng lới cô giáo. Phụ huynh quan tâm, hết lòng ủng hộ các phong trào của lớp của nhà trường. b. Khó khăn Tuy học sinh lớp tôi phụ trách rất ngoan nhưng các cháu vẫn còn nhỏ tuổi, được bao bọc bởi gia đình quá nhiều. Đầu năm, tôi có cảm giác các cháu rất thụ động, nhút nhát, thiếu tự tin và rất ngại giao tiếp với người lạ đặc biệt là những cháu mới đi học để được các cháu mở lòng gần gũi, tin tưởng mình là điều rất khó. Là một giáo viên mới, nhiều khi sợ trẻ không nghe lời mình nên nhiều lúc tôi rất nghiêm khắc với trẻ. Chính vì nghiêm khắc nên tôi nhận thấy rằng trẻ sẽ ngại gần gũi với mình, lảng tránh mình vì trẻ sợ . Bên cạnh đó, tôi nhận thấy trong khi dạy trẻ sự giao tiếp, gần gũi giữa tôi và trẻ còn nhiều hạn chế, tôi thường dạy rập khuôn theo giáo án vì luôn nghĩ rằng nếu mình vui vẻ dễ dãi thì sẽ mất nề nếp gây ồn ào, mất trật tự, khó kiểm soát trẻ nhất là khi phải thanh tra, hội giảng hay mỗi lần đón đoàn về kiểm tra. Tôi chưa biết khai thác hết cái thông minh linh hoạt ở một số trẻ giỏi đang có ở trong lớp của mình. . Chính điều đó đã tạo nên thói quen không tốt ở trẻ đó là sự thụ động . Nhiều khi do tính chất dặc thù của công việc nên tôi ít cùng cháu chuyện trò những đề tài ngoài chương trình, đàm thoại bàn bạc những vấn đề xảy ra xung quanh trẻ. Muốn trẻ có nề nếp ngoan nhiều khi tôi nhận thấy mình còn ra lệnh, hay áp dặt trẻ, gò bó rầy la trẻ để trẻ nhanh vào nếp. Ngoài ra trong một số tiết học như : Khám phá, làm quen với văn học, âm nhạc, hoạt động vui chơi nhiều khi tôi ít tạo điều kiện cho trẻ hỏi nhiều, nói nhiều và nêu những thắc mắc của mình bằng chính ngôn ngữ ngây thơ của trẻ. Có lúc trẻ hỏi tôi cũng chả vờ làm ngơ coi như không nghe thấy vì sợ phải giải quyết tình huống, sợ cháy giáo án . Chính vì nhận ra một số hạn chế như vậy nên tôi luôn băn khoăn, trăn trở làm thế nào để mình gần gũi trẻ hơn, làm thế nào để các cháu luôn hồn nhiên, vô tư trong sáng, mở lòng khi trò chuyện với cô trẻ không còn cảm giác sợ mà thoải mái 4/29
3. Một số biện pháp giúp trẻ 3- 4 tuổi tự tin, mạnh dạn trong giao tiếp tự nhiên. Cho nên, tôi đã nghiên cứu, tìm ra một số biện pháp để giúp trẻ tự tin, mạnh dạn trong giao tiếp. 3. Một số biện pháp đã tiến hành 3.1 Biện pháp 1: Giúp bé có cảm giác thích thú mỗi khi đến lớp, mỗi khi đặt câu hỏi với cô, học được nhiều điều hay sau mỗi câu trả lời của cô: Mỗi ngày đến trường là một ngày vui, để làm được điều đó giáo viên chúng ta phải cố gắng rất nhiều, không những phải nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ tìm tòi những cái mới lạ áp dụng vào giảng dạy mà còn phải tự hoàn thiện bản thân mình hơn để luôn đẹp trong mắt của trẻ, luôn cho trẻ cảm giác an toàn khi đến lớp, luôn tạo cho trẻ có cảm giác gần gũi, quen thuộc có như vậy trẻ mới thích được đi học, thích đến trường, thích tò mò khám phá, thích đặt những câu hỏi với cô. * Để làm được điều đó tôi nhận thấy rằng mình vừa phải là người bạn là người mẹ để cháu tin yêu gần gũi khi nói chuyện: Muốn cháu mạnh dạn tự tin, thông minh tôi nhận thấy rằng mình luôn phải gần gũi trò chuyện và chơi cùng trẻ ở mọi lúc mọi nơi không nên quát mắng, cấm đoán trẻ phải thế này, phải thế kia. Khi trẻ làm sai, tôi không phạt trẻ mà cần động viên trẻ cố gắng lần sau Tôi luôn lắng nghe và tôn trọng những thắc mắc, những câu hỏi của trẻ. Thậm chí quan tâm cả những lời mách vẩn của cháu đồng thời tôi cũng luôn nhủ với lòng mình là bớt nghiêm khắc hơn với các cháu. Sau một thời gian áp dụng, tôi thấy trẻ lớp tôi rất yêu quý các cô ở lớp rất thích được tới lớp học, nghỉ một hai ngày là các con nói với bố mẹ rằng mình nhớ bạn, nhớ cô ( VD như bạn Tuấn Kiệt, Nhật Minh, Bảo Ngọc ). Khi nghe thấy bố mẹ kể lại như vậy, tôi cảm thấy rất vui, vì trẻ thích đi học và đã tin tưởng mình. Tôi rất chú trọng đến giờ đón trẻ, tôi biết trẻ rất thích được khen khi có cái mới. Vì vậy, ngoài việc để ý đến tình hình sức khỏe của các con khi tới lớp tôi thường quan sát để ý thật nhanh xem hôm nay trẻ có cái gì mới, kịp thời khen ngợi trẻ. Tôi nhận thấy, mỗi khi được khen trẻ rất là vui, cười rất tươi và phụ huynh cũng vậy họ thấy con em mình được cô quan tâm nên rất tin tưởng. Ví dụ: Hôm nay, Minh Khang mới cắt tóc trông đáng yêu quá hoặc Thùy Dương có đôi giày mầu hồng giống màu con yêu thích lại có hình công chúa elsa nữa đẹp thế . Tôi thường dạy trẻ phải luôn mỉm cười thật tươi mỗi khi đến lớp. Phụ huynh lớp tôi kể với tôi rằng, con về bảo là cô con bảo phải cười tươi mới đáng yêu. Cười cũng là biện pháp giúp cho trẻ đáng yêu và tự tin hơn trong mắt của người khác. 5/29
4. Một số biện pháp giúp trẻ 3- 4 tuổi tự tin, mạnh dạn trong giao tiếp Bên cạnh đó, tôi thường kể cho trẻ nghe những câu chuyện đơn giản sau đó gợi cho trẻ trả lời bằng những ngôn ngữ bình thường, dần dần các cháu hết bị gò bó, không còn nhút nhát nữa và còn thấy rằng “ Cô giáo ở lớp nói chuyện gần gũi với trẻ như mẹ thường nới chuyện với mình vậy”. *Kịp thời khen ngợi, động viên trẻ, không chê bai, giễu cợt trẻ trước mặt các bạn. Kịp thời động viên khen ngợi trẻ dù là tiến bộ rất nhỏ, đặc biệt là những bé cá biệt của lớp. Người lớn và trẻ con ai cũng rất thích được khen. VD: Bạn Ngọc Trâm lớp tôi sáng nào đến lớp cũng khóc nhè thành quen. Tôi thường phối hợp với giáo viên ở lớp an ủi động viên con nhưng kết quả vẫn không khả quan là mấy. Nhưng sau một thời gian tôi nhận thấy bé rất thích được thưởng phiếu bé ngoan thế là đã có cách rồi. Những khi bé nín khóc tôi thường thủ thỉ với bé Ngọc Trâm đi học không khóc nhè cô sẽ thưởng bé ngoan nhé. Hôm nào tới lớp, con không khóc tôi không những khen con trước lớp giờ điểm danh mà còn phát ngay bé ngoan cho con khi phụ huynh đón về. Kết quả là bây giờ đi học con không khóc nữa, chào mẹ, chào cô khi đến lớp và chơi hòa đồng với các bạn. Tôi thường lồng ghép những nhân vật trong những câu truyện cụ thể để giáo dục trẻ. Không phê bình trẻ gay gắt trước lớp vì như vậy sẽ làm cho trẻ thêm mặc cảm, tự ti. Hôm nào, nhận thấy trẻ tiến bộ :trẻ đi học không khóc nhè, ăn cơm tự xúc hoặc trẻ ăn nhanh hơn mọi hôm là được tôi khen ngợi ngay. Cuối tuần, trẻ lại được tuyên dương trong giờ nhận xét tuyên dương bé ngoan, lại được thưởng 2 phiếu bé ngoan nên trẻ rất vui và phấn khích. Tôi thường cho các bé tự nhận xét xem tuần này bạn nào ngoan, bạn nào chưa ngoan, vì sao lại chưa ngoan....Thế là các bạn tự nhận xét nêu ra hàng loạt những lí do. Điều đó chứng tỏ rằng các bạn ở lớp rất để ý, quan tâm đến nhau mới có những nhận xét chính xác và khách quan như vậy..... * Xây dựng giờ khám phá tốt để cung cấp kiến thức về thiên nhiên và xã hội cho trẻ: Xây dựng những tiết khám phá sinh động, hình ảnh gần gũi quen thuộc với trẻ đồng thời xây dựng chuỗi hệ thống câu hỏi từ dễ đến khó những câu hỏi mở để trẻ cùng suy luận, khám phá. VD: Muốn giới thiệu với trẻ về đặc thù của móng vuốt các con vật sống trong rừng thì cô sẽ hỏi: Các con hãy kể tên những con vật sống trong rừng mà các con biết? Bạn nào có nhận xét gì về những con vật này? Các con thấy chúng như thế nào? Thức ăn của chúng là những gì? Tư thế (cách ăn) của chúng khi săn mồi như thế nào? Tương tự các tiết khám phá về ích lợi của cây xanh hay một số tiết khám phá khác cũng vậy, tôi luôn đặt câu hỏi mở để kích thích khả năng tìm tòi, khám phá của trẻ, tạo cơ hội cho trẻ hỏi và trả lời thật nhiều. 6/29
5. Một số biện pháp giúp trẻ 3- 4 tuổi tự tin, mạnh dạn trong giao tiếp Tiết học tìm hiểu về lợi ích của cây xanh Hay tiết làm quen với toán: Tôi không áp đặt trẻ, mà thường tổ chức cho trẻ làm quen với toán thông qua các trò chơi. Vì thế trẻ vừa được trải nghiệm, vừa được chơi, vừa được học không bị gò bó, áp đặt nên tâm lí rất thoải mái. VD: Dạy trẻ nhận biết sự khác nhau về chiều cao 2 đối tượng, sử dụng đúng từ cao hơn, thấp hơn. Tôi đã lồng ghép rất nhiều trò chơi gần gũi, quen thuộc với trẻ, trẻ được trải nghiệm nhiều, học mà chơi, chơi mà học.( Trẻ được đi siêu thị mua quà tặng sinh nhật bạn thỏ, hái quả ở cây cao, cây thấp, tìm nhà bạn thỏ để tối đến dự sinh nhật, kết thúc là bữa tiệc sinh nhật thỏ rất vui, cả lớp cùng hát tặng bạn thỏ bài hát “Happy birthday” để chúc mình sinh nhật thỏ, phụt pháo hoa .) Trẻ tham gia học rất hứng thú, tích cực không bị gò bó, áp đặt nên rất vui vẻ, hợp tác với cô. Kết thúc tiết học cả cô, trò cùng vui ánh mắt trẻ long lanh, rạng rỡ ngắm nhìn những xác pháo còn vương trên thảm. Tôi cảm thấy rất ấm áp 7/29
6. Một số biện pháp giúp trẻ 3- 4 tuổi tự tin, mạnh dạn trong giao tiếp Tiết học LQVT: Dạy trẻ nhận biết sự khác nhau về chiều cao 2 đối tượng, sử dụng đúng từ cao hơn, thấp hơn. Hoặc dưới hình thức kiểm tra kiến thức trẻ. Thường là giờ đón trẻ nhiều khi tôi hay nói chuyện với trẻ hoặc hỏi trẻ về mọi chuyện mà trẻ thích : Hôm qua ở nhà có gì vui không? Những ngày nghỉ ở nhà con làm gì, có đi chơi không? Qua đó, trẻ có thể hồn nhiên kể cho cô và các bạn nghe những hoạt động vui chơi của mình mà không hề e dè, sợ sệt. Tôi cũng muốn hướng cho trẻ biết yêu thương, quan tâm, chia sẻ với người khác. Tôi luôn động viên khuyến khích trẻ hỏi thăm các bạn, hỏi thăm tôi, phát hiện ra điều mới lạ từ bạn... Tôi cũng rất vui vì đôi khi mình có cái gì mới trẻ lớp tôi cũng nhận ra rất nhanh: Khi tôi trang điểm nhẹ trẻ khen cô xinh thế, hoặc khi tôi cắt tóc trẻ cũng nhận ra ngay sự thay đổi của tôi, tôi cũng muốn trẻ khoe với tôi món đồ chơi trẻ em đang có và hỏi xem tôi có không Đồng thời tôi mời thêm nhiều bạn cùng trò chuyện với nhau. Qua đó tôi muốn giúp trẻ biết yêu thương, quan tâm, chia sẻ với người khác. VD: Ngọc Linh lớp tôi có cái gì mới là lại đến khoe với cô: Hôm qua, điện thoại của bố con bị hỏng bố mua cái mới rồi cô ạ và cho con cái cũ hoặc hôm nay con được rửa bát cùng mẹ, con biết rửa bát rồi cô ạ. Hay Phúc Anh lớp tôi, khi tôi nói chuyện với các bé khi đi xe máy phải đội mũ bảo hiểm, không được vượt đèn đỏ sẽ rất nguy hiểm dễ gây tai nạn bé hồn nhiên kể rằng mẹ con đèn đỏ vẫn vượt cô ạ, con sẽ bảo mẹ khi thấy đèn đỏ thì không vượt nữa * Tổ chức thật tốt và thật hoàn chỉnh giờ hoạt động góc : 8/29
7. Một số biện pháp giúp trẻ 3- 4 tuổi tự tin, mạnh dạn trong giao tiếp Trong hoạt động góc có rất nhiều trò chơi và những trò chơi phân vai theo chủ đề (chơi bán hàng, đóng vai bác sĩ, chơi cô giáo ) góp phần vào sự phát triển hài hòa cho trẻ và qua trò chơi sẽ củng cố những tri thức mà trẻ có. Thông qua các trò chơi đó trẻ được nhập vai hòa mình vào các nhân vật, các mối quan hệ ở ngoài xã hội được thu nhỏ trong các trò chơi ấy. Và quan hệ qua lại giữa con người với con người sẽ rất tốt nếu người lớn thể hiện sự hứng thú của mình với trò chơi của trẻ, tham gia chơi cùng trẻ, chỉ bảo hướng dẫn hành động của trẻ trong khi chơi. Nhưng thực tế hiện nay, giáo viên của chúng ta hay làm thay trẻ trong giờ vui chơi. Hay áp đặt trẻ vào góc chơi quy định. Trẻ chơi thuần thục ở góc nào chỉ ở góc đó không có sự luân chuyển Các loại đồ chơi trong lớp thường làm sẵn cho trẻ – trẻ chỉ sắp xếp theo ý cô. Vì vậy tôi thiết nghĩ chúng ta nên thay đổi lối tư duy ấy, nên lấy trẻ là trung tâm, cô chỉ là người gợi mở, hướng dẫn và dẫn dắt trẻ, để cho trẻ chơi theo ý thích của mình. Cô chỉ nên là người quan sát, xử lí tình huống. Nếu trẻ chưa biết cách chơi cô có thể đóng vai và chơi cùng trẻ. Khi trẻ thuần thục,có thể tự chơi được rồi thì cô lại nhả ra .Ở lớp, tôi không áp đặt trẻ chơi ở góc này, góc kia mà cho trẻ tự chọn và phân góc chơi. Tôi nhận thấy, nếu cho trẻ tự chọn theo ý mình trẻ chơi sẽ được lâu, dễ hòa mình vào nhân vật và không cảm thấy chán khi chơi. Một số hình ảnh trẻ chơi hoạt động góc: Hình ảnh bé cùng cô hát, thỏa thuận trước khi chơi 9/29
8. Một số biện pháp giúp trẻ 3- 4 tuổi tự tin, mạnh dạn trong giao tiếp Hình ảnh trẻ chơi ở góc xây dựng 10/29
9. Một số biện pháp giúp trẻ 3- 4 tuổi tự tin, mạnh dạn trong giao tiếp Hình ảnh bé chơi ở góc bán hàng 11/29
10. Một số biện pháp giúp trẻ 3- 4 tuổi tự tin, mạnh dạn trong giao tiếp Hình ảnh bé chơi ở góc nấu ăn 12/29
11. Một số biện pháp giúp trẻ 3- 4 tuổi tự tin, mạnh dạn trong giao tiếp Hình ảnh trẻ chơi ở một số góc chơi khác 13/29