Báo cáo Biện pháp Nâng cao kỹ năng phòng chống và thoát hiểm khi có hoả hoạn cho trẻ 5 - 6 tuổi tại Lớp 5 tuổi A3 trường Mầm non Tân Thái huyện Đại Từ - Tỉnh Thái Nguyên

Nội dung tài liệu: Báo cáo Biện pháp Nâng cao kỹ năng phòng chống và thoát hiểm khi có hoả hoạn cho trẻ 5 - 6 tuổi tại Lớp 5 tuổi A3 trường Mầm non Tân Thái huyện Đại Từ - Tỉnh Thái Nguyên

1. 3 hợp giữa giáo viên và phụ huynh trong việc giáo dục kỹ năng sống cho trẻ. Tổ chức giờ trò chuyện với chủ đề: Dạy trẻ phân biệt các hành vi nguy hiểm như: nghịch lửa, cắm điện, sử dụng bật lửa – và hướng dẫn cách nói “không” với những hành động đó. (Ảnh 2: Hướng dẫn trẻ nhận biết nguy cơ dẫn đến cháy nổ) Tạo tình huống giả định và cho trẻ đóng vai, ví dụ: “Nếu bạn rủ con bật diêm chơi, con sẽ làm gì?” – từ đó hình thành phản xạ xử lý phù hợp. (Ảnh 3: Không chơi với diêm, bật lửa, những vật dụng dễ cháy) Giáo dục trẻ: Không được tự ý bật lửa, nghịch diêm, bật bếp ga Không được cắm, rút ổ điện nếu không có người lớn bên cạnh. Không đùa nghịch ở khu vực bếp, nơi có nến, bàn thờ, phích nước nóng Sau thời gian triển khai biện pháp, trẻ mẫu giáo lớn đã có sự chuyển biến
2. 4 rõ rệt trong nhận thức và hành vi liên quan đến phòng tránh hoả hoạn. Trẻ biết chỉ ra được các nguyên nhân dễ gây cháy như nghịch lửa, cắm điện bừa bãi, đốt giấy ; biết phân biệt hành vi an toàn và không an toàn qua các tình huống cụ thể. Biện pháp 3: Tổ chức lồng ghép kỹ năng phòng chống và thát hiểm thông qua các hoạt động . Tôi đưa các nội dung và kỹ năng cần thiết về phòng cháy chữa cháy vào bài học một cách khéo léo, phù hợp với từng hoạt động. Mong muốn trẻ không chỉ nhớ bài tốt hơn mà còn biết cách xử lý khi gặp tình huống nguy hiểm. Qua đó, trẻ rèn được phản xạ nhanh, có tinh thần hợp tác và biết giữ an toàn cho bản thân khi có sự cố xảy ra. * Hoạt động đón trẻ: Mỗi buổi sáng, nhắc trẻ cất đồ dùng cá nhân vào đúng nơi quy định một cách gọn gàng ngăn nắp khi vào lớp. Sau khi chào hỏi trẻ và phụ huynh, tôi tổ chức các trò chơi nhỏ như “Đúng – Sai” với nội dung gần gũi, xoay quanh chủ đề phòng cháy chữa cháy. Ví dụ: + Khi thấy có khói, bạn Hoa chui vào tủ. Đúng – Sai? + Bạn Hùng đang chơi với bật lửa. Đúng – Sai? (Ảnh 5: Cho trẻ chơi một số trò chơi đúng sai mỗi buổi sáng đến lớp) Thông qua trò chơi, trẻ vừa được ôn lại kiến thức, vừa cảm thấy hào hứng, vui vẻ
3. 5 * Hoạt động học: Trong các hoạt động học, tôi luôn tích cực lồng ghép những tình huống thực tế để trẻ rèn luyện kỹ năng. Trước mỗi buổi tập thể dục ngoài trời, tôi thường nhắc: + Các con ơi, ai giúp cô tắt quạt và điện trước khi ra sân nào? - Khi trẻ xung phong thực hiện, tôi giải thích: + Việc làm này giúp tiết kiệm điện và phòng cháy nữa đấy! Trong giờ học nhận thức, tôi sử dụng các hình ảnh quen thuộc như ổ điện, dây điện, bếp ga, bật lửa rồi hỏi: + Cái này có nguy hiểm không con? + Con có được tự ý sử dụng các thiết bị này không? Con sẽ sử dụng như nào? Cần sự giám sát của ai? (Ảnh 6: Tổ chức hoạt động học kỹ năng cho trẻ tai lớp) Thông qua các hoạt động học, lồng ghép mà tôi đã xây dựng trẻ đã có nhận thức rõ hơn về những nguyên nhân, tình huống, hành động có thể gây ra cháy nổ. Từ đó trẻ biết cách phòng tránh cháy nổ trong khả năng của bản thân. * Hoạt động chơi góc: Trong các giờ chơi góc, tôi tổ chức cho trẻ vẽ tranh, tô màu hoặc nặn các hình ảnh liên quan đến lính cứu hỏa. Trẻ có thể gửi gắm tình cảm qua những bức tranh và làm quà tặng cho các chú lính cứu hỏa.
4. 6 + Ở góc xây dựng: Trẻ dùng khối gỗ để dựng “trạm cứu hỏa”, có xe cứu hỏa, nhà cháy, trẻ đóng vai lính cứu hỏa đi cứu người. + Ở góc tạo hình: Trẻ vẽ cảnh chú lính cứu hỏa đang dập lửa, hoặc nặn xe cứu hỏa bằng đất nặn. (Ảnh 7:Trẻ vẽ và tô màu tranh tặng chú lính cứu hoả) + Ở góc sách truyện: Trẻ xem tranh ảnh, đọc thơ, truyện, viết số điện thoại 114 khẩn cấp cứu hoả. (Ảnh 8: Xem tranh ảnh, đọc thơ, truyện về phòng cháy)
5. 7 Thông qua hoạt động này giúp trẻ phát triển tình cảm yêu mến, ngưỡng mộ với nghề nghiệp và khắc sâu kiến thức thông qua hình thức “chơi mà học”. * Hoạt động ngoài trời: Khi tổ chức hoạt động ngoài trời, tôi cho trẻ quan sát các thiết bị và biển báo phòng cháy như: bình chữa cháy, biển “Cấm hút thuốc”, “Cấm lửa” và các tiêu lệnh chữa cháy. (Ảnh 9:Quan sát biển báo, tiêu lệnh về phòng cháy) - Cho trẻ quan sát bình chữa cháy và đàm thoại với trẻ (Ảnh 10: Quan sát bình chữa cháy)
6. 8 Trẻ học được cách quan sát, nhận biết và ý thức được tầm quan trọng của việc giữ gìn an toàn nơi công cộng. * Hoạt động ăn, ngủ: Trong lúc trẻ đi rửa tay hoặc chuẩn bị đi ngủ, tôi tận dụng thời gian để rèn luyện thói quen tiết kiệm và an toàn. Ví dụ: + Con mở nước vừa đủ thôi nhé, xong nhớ khóa lại để không lãng phí + Trước giờ ngủ, cô cùng lớp đọc khẩu hiệu: Tắt điện – ngủ ngoan – an toàn không lãng phí! Qua đó, trẻ dần hình thành ý thức tự bảo vệ bản thân trong mọi thời điểm, mọi tình huống. * Hoạt động chiều: Vào cuối ngày, tôi tổ chức trò chơi đóng vai theo tình huống giả định để rèn luyện kỹ năng thoát hiểm. Ví dụ: Trẻ nhập vai bác bảo vệ báo cháy, cô giáo và học sinh và xử lí tình huống. Ngoài ra cho trẻ trang trí, lắp ghép số điện thoại khẩn cấp 114 bằng các nguyên vật liệu khác nhau như: Hột hạt, cúc áo, hoa, lá . (Ảnh 11:Xếp số điện thoại 114 bằng các nguyên vật liệu) Qua những hoạt động buổi chiều mà tôi đã tổ chức cho trẻ giúp trẻ khắc sâu kiến thức, kỹ năng, cách xử lý tình huống khi có hoả hoạn xảy ra.
7. 9 * Kết quả thu được Thông qua việc lồng ghép nội dung phòng cháy chữa cháy vào các hoạt động hằng ngày. Trẻ không chỉ hiểu được tầm quan trọng của việc tự bảo vệ trong tình huống nguy cấp mà còn có thể vận dụng linh hoạt vào cuộc sống. Trẻ đã biết nhận diện nguy cơ cháy nổ, thực hiện đúng các kỹ năng thoát hiểm cơ bản như cúi thấp người, che miệng mũi và tìm lối thoát an toàn. Biết tiếp thu kiến thức một cách hứng thú qua kể chuyện, trò chơi, đóng vai và tham gia diễn tập tự tin hơn. Biện pháp 4: Tổ chức các hoạt động trải nghiệm, diễn tập "Nâng cao kỹ năng phòng chống và thoát hiểm khi có hoả hoạn" * Hoạt động 1: Bé tìm hiểu về lửa và những điều nguy hiểm Mục tiêu: Giúp trẻ nhận biết công dụng và mức độ nguy hiểm của lửa, từ đó biết cách phòng tránh. Cách tổ chức: Cho trẻ xem hình ảnh/video về lửa, bếp ga, phích điện... (Ảnh 13: Ổ điện bị chập cháy do quá tải) Cô truyền tải kỹ năng cần thiết: Bật lửa, bếp ga hay phích điện là những đồ vật rất nguy hiểm, mình không được lại gần hay nghịch đâu nhé! Nếu thấy những thứ đó, con phải báo ngay cho người lớn, tuyệt đối không được sờ vào. * Hoạt động 2: Diễn tập thoát hiểm khi có cháy Mục tiêu: Hình thành kỹ năng thoát hiểm cơ bản khi xảy ra hoả hoạn.
8. 10 (Ảnh 13: Di chuyển theo sự hướng dẫn của cô giáo) Cô truyền tải kỹ năng cần thiết: Khi nghe tiếng còi báo cháy, các con hãy bình tĩnh, di chuyển nhanh nhưng không chạy ào ào. Các con cúi thấp người xuống, dùng tay áo hoặc khăn ẩm che mũi và miệng để không hít phải khói độc. Sau đó chúng mình di chuyển theo hàng, theo cô ra cửa thoát hiểm nhé. Lưu ý khi di chuyển các con không được chen lấn, không quay lại lấy đồ chơi đâu nhé! * Hoạt động 3: Trò chơi đóng vai “Lính cứu hoả nhí” - Mục tiêu: Tạo cơ hội cho trẻ thực hành kỹ năng ứng phó khi phát hiện dấu hiệu cháy. Tình huống: Bé Nam thấy khói mô phỏng nhưng loay hoay tìm đồ chơi. ( Ảnh 14: Thông báo với người lớn khi có dấu hiệu cháy)
9. 11 Cô truyền tải kỹ năng cần thiết: Khi thấy có khói, mùi khét hoặc nghe tiếng báo cháy: Hô to “Cháy! Cháy! Báo người lớn ngay, không chạy tán loạn, không chen lấn, không nấp, không quay lại lấy đồ. Bình tĩnh đi theo hàng cùng cô (Ảnh 15: Tập sử dụng bình chữa cháy để dập lửa) Nhờ những trò chơi như thế này, kỹ năng phòng cháy chữa cháy không còn là điều xa lạ, mà đã trở thành phản xạ quen thuộc của các con rồi đấy!” * Hoạt động 4: Trò chơi “Tìm lối thoát hiểm” Mục tiêu: Giúp trẻ ghi nhớ vị trí lối thoát hiểm, biết cách rời khỏi nơi nguy hiểm an toàn. Tình huống giả định: + Nếu trong phòng có nhiều khói, con sẽ làm gì để không bị ngạt thở? + Không may bị lửa cháy bén lên quần áo cần phải làm gì? (Ảnh 16: Sử dụng khăn ẩm che mũi, miệng. Dập lửa bén nhỏ trên quần áo)
10. 12 Kỹ năng cần rèn luyện: Trong lúc có cháy, điều quan trọng là các con phải tìm được đường ra an toàn càng sớm càng tốt. Con có thể sẽ thấy khói, thấy tối hơn bình thường, nhưng hãy nhớ cúi thấp người, che mũi và miệng bằng khăn hoặc áo ướt và đi thật nhanh theo hướng dẫn, bị lửa bén nhỏ lên quần áo lập tức nằm xuống đất lăn qua lăn lại trên mặt đất để dập tắt lửa. Càng bình tĩnh, mình càng an toàn!” Qua mỗi lần tổ chức hoạt động trải nghiệm, tôi đều cảm nhận rõ sự hào hứng, chăm chú và chủ động ở từng trẻ. Có bé thì say mê quan sát hình ảnh, có bé lại mạnh dạn giơ tay trả lời, đóng vai lính cứu hỏa một cách dứt khoát, tự tin. Những biểu hiện đó cho thấy các con không chỉ thích thú mà còn ghi nhớ kiến thức rất tự nhiên, sâu sắc. Biện pháp 5: Tăng cường sự phối hợp với phụ huynh trong việc nâng cao kỹ năng phòng chống và thoát hiểm khi có hoả hoạn. Lan toả thông tin qua hệ thống truyền thông của trường Mỗi buổi sáng, khi phụ huynh đưa trẻ đến lớp, những bản tin ngắn gọn, thiết thực về phòng cháy chữa cháy và kỹ năng thoát hiểm sẽ được phát qua loa đài của trường. Chủ động trao đổi với phụ huynh hằng ngày. Vào mỗi buổi đón – trả trẻ, cô giáo không chỉ chào hỏi mà còn tranh thủ trò chuyện với phụ huynh về các nội dung giáo dục an toàn trong ngày. (Ảnh 17: Trò chuyện với phụ huynh về kỹ năng phòng chống cháy nổ)
11. 13 Chính sự kết nối nhẹ nhàng này giúp phụ huynh hiểu rõ hơn về tầm quan trọng của việc rèn kỹ năng sống cho trẻ ngay từ trong từng hành động nhỏ mỗi ngày. Chia sẻ thường xuyên qua các nền tảng mạng xã hội. Các nhóm Zalo, Facebook của lớp không chỉ là nơi thông báo mà còn là cầu nối sẻ chia. Cô giáo sẽ thường xuyên đăng tải những hình ảnh, video ngắn, tài liệu hướng dẫn cách xử lý khi có cháy, những tình huống giả định để phụ huynh tham khảo và áp dụng tại nhà. Mời phụ huynh tham gia các buổi tập huấn cùng nhà trường Không ai có thể dạy trẻ kỹ năng tốt hơn người thầy đầu tiên – cha mẹ. Vì vậy, nhà trường tích cực mời phụ huynh cùng tham gia các buổi tuyên truyền, tập huấn kỹ năng phòng cháy chữa cháy do trường hoặc địa phương tổ chức. Tại đây, phụ huynh sẽ được học cách sử dụng bình chữa cháy, xử lý các tình huống cháy tại nhà, biết cách hướng dẫn trẻ thoát hiểm đúng cách. Khi phụ huynh nắm vững kỹ năng, trẻ sẽ được củng cố lại thường xuyên, liên tục ngay trong chính ngôi nhà của mình. (Ảnh 18: Phụ huynh tập huấn phòng cháy và chữa cháy tại trường) Trên đây là kết quả mà tôi đã đạt được sau 8 tháng đưa sáng kiến kinh nghiệm vào thực hiện. Tuy chưa đạt hiệu quả 100%, còn nhiều hạn chế và thiếu