Báo cáo Biện pháp nâng cao chất lượng giờ ngủ cho trẻ 24- 36 tháng tuổi trong trường Mầm Non

Nội dung tài liệu: Báo cáo Biện pháp nâng cao chất lượng giờ ngủ cho trẻ 24- 36 tháng tuổi trong trường Mầm Non

1. số trẻ lớp tôi rất khó ngủ vào buổi trưa hoặc ngủ rất ít, ngủ không sâu và không đủ giấc. Vì những lí do trên, tôi đã manh dạn chọn đề tài “Biện pháp nâng cao chất lượng giờ ngủ cho trẻ 24- 36 tháng tuổi trong trường mầm non” để giúp trẻ lớp tôi vào giấc một cách tự nhiên và ngon giấc hơn. II. GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ 1. Cơ sở lý luận Ngủ là một trạng thái nghỉ ngơi của cơ thể, khi đó các quá trình sinh lý đều giảm mức độ. Giấc ngủ đảm bảo khôi phục khả năng phân tích và tổng hợp của vỏ não, khả năng làm việc của tế bào não nói riêng và cơ thể nói chung. Chính vì vậy, giấc ngủ là nhu cầu sinh lý của con người. Nhiều người nhầm tưởng cứ ngủ được càng nhiều càng lâu thì là tốt nhưng thực tế, một giấc ngủ ngon cần đảm bảo về chất lượng giấc ngủ nhiều hơn. Theo các chuyên gia, một giấc ngủ ngon cần đảm bảo các yếu tố sau: Ngủ tự nhiên (ngủ sinh học), ngủ đủ giấc, ngủ sâu giấc và không gây đau nhức cơ thể sau khi tỉnh dậy. Ngủ tự nhiên hay còn được gọi là giấc ngủ sinh học tức là giấc ngủ đến một cách tự nhiên khi cơ thể bạn đòi hỏi nhu cầu nghỉ ngơi chứ không phải do ức chế thần kinh dẫn đến việc ngủ. Giấc ngủ tự nhiên sẽ giúp bạn sảng khoái thực sự sau khi thức dậy, tràn ngập năng lượng. Một giấc ngủ ngon cần phải ngủ đủ giấc, tức là thời gian ngủ. Trung bình, mỗi trẻ lứa tuổi 24- 36 tháng sẽ ngủ từ 140- 150 phút mỗi buổi trưa. Ngủ sâu giấc một cách tự nhiên là khi trẻ ngủ liền mạch một giấc, không bị trằn trọc hay tỉnh giấc liên tục khi ngủ cho dù đó chỉ là giấc ngủ ngắn vào buổi trưa. Việc ngủ sâu giấc sẽ giúp trẻ có một tinh thần thư thái và sức khỏe tốt sau khi thức giấc. Nếu trẻ thường xuyên ngủ trong tình trạng lo lắng điều gì đó thì đó chính là nguyên nhân khiến trẻ dễ bị giật mình, bị tỉnh giấc và thậm chí là gặp ác mộng. Việc ngủ ngon giấc sẽ không thể trọn vẹn nếu trẻ thường xuyên bị đau mỏi cơ thể vào mỗi khi thức dậy, đặc biệt là tại các vùng lưng, vai, cổ. Đó là những triệu chứng đầu tiên thể hiện việc trẻ ngủ sai tư thế hoặc chất lượng chăn ga gối đệm không đảm bảo. Chăm sóc trẻ ngủ trưa là một hoạt động trong chế độ sinh hoạt một ngày của trẻ khi trẻ ở trường mầm non. Một giấc ngủ ngon và sâu giấc vào buổi trưa sẽ đem đến rất nhiều lợi ích cho tinh thần và sức khỏe của trẻ. 2. Thực trạng vấn đề a) Thuận lợi:
2. - Ban giám hiệu nhà trường chỉ đạo sát sao trong công tác chăm sóc giáo dục trẻ. - Lớp có đầy đủ trang thiết bị đồ dùng phương tiện để tổ chức giờ ngủ. - 100% giáo viên trong lớp có trình độ đạt chuẩn, trên chuẩn. - Giáo viên trong lớp tâm huyết với nghề, luôn có tinh thần học hỏi, đoàn kết, giúp đỡ lẫn nhau và yêu thương trẻ. - Đa số trẻ ở lớp được phụ huynh quan tâm, chăm sóc. b) Khó khăn: - 100% cháu ở lứa tuổi nhà trẻ đi học lần đầu, trẻ còn nhỏ chưa có ý thức, thích gì làm đấy, hay đi lại lung tung, nề nếp của trẻ khi tham gia vào các hoạt động chưa tốt. - Một số phụ huynh chưa hiểu được tầm quan trọng của giấc ngủ trưa đối với trẻ, chưa có sự phối hợp với giáo viên trong tạo nề nếp, thói quen ngủ trưa cho trẻ. - Một số phụ huynh nuông chiều trẻ, chiều theo mọi sở thích của trẻ. Để làm tốt nội dung này tôi đã khảo sát giờ ngủ trưa trên 22 trẻ tại lớp nhà trẻ D1 thời điểm tháng 8/2024 như sau: Tháng 8/2024 STT Nề nếp, thói quen ngủ của trẻ Số lượng Tỉ lệ % trẻ 1 Trẻ ngủ ngon 12/22 55% 3.Từ bản khảo sát trên, tôi đã thực hiện biện pháp giúp trẻ ngủ ngon như sau: 3.1. Bao quát, nắm bắt đặc điểm tâm sinh lý của trẻ. - Nắm được đặc điểm tâm sinh lý ngủ của trẻ là vô cùng quan trọng. Thông qua việc nắm bắt đặc điểm tâm sinh lý ngủ của trẻ, nhất là với những trẻ có tâm sinh lý ngủ đặc biệt như: trẻ rất khó ngủ, trẻ thích nằm úp khi ngủ, trẻ ngủ không ngon do bị đổ mổ hôi trộm, hay bị giật mình, hay đi vệ sinh, trẻ quấy khóc không muốn ngủ, trẻ mới đi học chưa có nề nếp ăn, ngủ, tôi và các đồng chí giáo viên trong lớp sẽ đưa ra được các phương pháp, hình thức tổ chức đưa trẻ vào giấc ngủ một cách hiệu quả nhất, giúp trẻ có một giấc ngủ ngon và sâu giấc. Ví dụ: Nắm được đặc điểm tâm sinh lý của trẻ, chúng tôi sẽ có cách sắp xếp vị trí ngủ cho trẻ một cách hợp lý như:
3. + Với những cháu dễ ngủ, ngủ ngoan tôi sắp nằm gần nhau trong cùng dãy. Còn với cháu có đặc điểm cá biệt như: trẻ không thích ngủ, trẻ khó ngủ, trẻ bị ra mồ hôi trộm, trẻ thích đi vệ sinh tôi sắp những trẻ đó ra cùng một dãy. + Với những cháu mới đi học chưa quen với nề nếp ngủ của lớp, tôi sắp xếp vị trí gần cô giáo để tạo quan tâm gần gũi trẻ, vỗ về, yêu thương trẻ để trẻ cảm nhận được sự gần gũi, an toàn và dần dần sẽ quen với nề nếp ngủ khi đến lớp. Nhưng để nắm bắt được đặc điểm tâm sinh lý trước và trong khi ngủ của trẻ thì hàng ngày, khi tổ chức giờ ngủ cho trẻ, tôi cùng các bạn đồng nghiệp chú ý quan sát từng cá nhân trẻ để biết được trước và trong khi ngủ trẻ có những biểu hiện gì đặc biệt đặc hay không. Ngoài cách quan sát trẻ ở trên lớp, tôi còn trao đổi trực tiếp với phụ huynh để phụ huynh nói về những đặc điểm tâm sinh lý ngủ trưa của trẻ khi trẻ ở nhà. Từ đó, tôi so sánh, tìm hiểu nguyên nhân và có kết luận chính xác nhất về đặc điểm tâm sinh lý ngủ trưa của trẻ. Ví dụ: Hàng ngày, tôi quan sát lớp tôi có một trẻ khi trẻ ngủ thường thay đổi tư thế ngủ từ nằm ngửa sang nằm úp. Tôi trao đổi lại với phụ huynh, phụ huynh cũng nói ở nhà trẻ cũng thường ngủ nằm úp như vậy kể cả trưa hay tối. Như vậy, tôi kết luận rằng trẻ có thói quen nằm úp khi ngủ. Nhưng hàng ngày, khi tôi quan sát một trẻ khác, trẻ rất khó vào giấc, hay bị trằn trọc, khó ngủ. Tôi trao đổi với phụ huynh thì phụ huynh trao đổi lại là trẻ ở nhà rất nhanh vào giấc, ngủ rất ngon. Vì vậy, tôi không thể kết luận rằng trẻ có đặc điểm là khó ngủ, mà tôi phải đi tìm hiểu nguyên nhân vì sao trẻ chỉ khó ngủ khi ở lớp, để có biện pháp phù hợp giúp trẻ có giấc ngủ ngon. - Việc hiểu được đặc điểm tâm sinh lý khi ngủ của trẻ giúp tôi làm tốt hơn trong việc chăm sóc trẻ ngủ. 3.2. Xử lý các tình huống linh hoạt và hợp lý, giúp nâng cao chất lượng giờ ngủ trưa của trẻ. Khi đã nắm bắt được các đặc điểm tâm sinh lý ngủ của trẻ. Tôi đã cùng các đồng nghiệp luôn cố gắng bao quát và xư lý linh hoạt, hợp lý các tình huống khi tổ chức giờ ngủ cho trẻ. Đặc biệt là các tình huống thường xảy ra ở những trẻ có đặc điểm tâm sinh lý ngủ đặc biệt như: không thích ngủ, thích nằm sấp, hay đi vệ sinh khi ngủ, trong khi ngủ hay bị giật mình, bị đổ mồ hôi trộm Giáo viên trong lớp không ngủ mà phải trực tại chỗ khi trẻ ngủ và đặc biệt là không làm việc riêng để bao quát trẻ trong trong khi trẻ ngủ. Vì nếu không bao quát và xứ lý tình huống một cách linh hoạt, hợp lý thì không chỉ ảnh hưởng đến giấc ngủ của một cá nhân trẻ mà thậm chí là có thể ảnh hưởng đến giấc ngủ của cả lớp. Lớp tôi có 2 cô, chúng tôi phân chia nhau trực mỗi người một vị trí,
4. vị trí trực sẽ được thay đổi luân phiên theo tuần. Và chúng tôi có sự phối hợp nhịp nhàng, linh hoạt, trách nhiệm, không đùn đẩy nhau trong xử lý các tình huống xảy ra trong giờ ngủ của trẻ. Ví dụ: Một số tình huống chúng tôi hay gặp khi tổ chức giờ ngủ cho trẻ và cách xử lý: - Tình huống gặp phải trong lúc cô giáo kể chuyện trước khi trẻ ngủ: Khi cô kể chuyện cho cả lớp trước khi ngủ, thì có một bạn khóc và không nghe cô kể chuyện. Để không làm ảnh hưởng đến cả lớp, một cô giáo sẽ tiếp tục kể chuyện, một cô giáo khác sẽ đến bên trẻ bế trẻ sang phòng khác để động viên vỗ về trẻ, tìm hiểu được lý do trẻ khóc và tìm cách đưa trẻ vào giấc ngủ. Tuyệt đối không quát mắng trẻ để trẻ sợ, khóc to hơn ảnh hưởng đến các trẻ khác trong lớp. - Tình huống xảy ra trong lúc trẻ ngủ: + Trong khi trẻ ngủ, có những trẻ tư thế ngủ chưa đúng có thế ảnh hưởng đến sức khỏe của trẻ thì cô giáo nhẹ nhàng sửa tư thế ngủ cho trẻ. Hay có trẻ bị tung chăn, quần áo bị kéo hở lưng, hở bụng thì cô giáo đến đắp lại chăn cho trẻ, chỉnh lại quần áo cho trẻ. + Trẻ có hiện tượng ra mồ hôi thì cô giáo phải nhanh chóng lau mồ hôi cho trẻ nhưng thật nhẹ nhàng để không làm trẻ bị thức giấc; Với những trẻ muốn đi vệ sinh, hay cần phải đi vệ sinh cô nhẹ nhàng cho trẻ dậy đi rồi lại đưa trẻ về đúng vị trí của mình để trẻ ngủ tiếp; Trẻ bị giật mình tỉnh giấc cô nhẹ nhàng vỗ về trẻ, tạo cho trẻ cảm giác an toàn để trẻ tiếp tục ngủ; Hay có trẻ ỉa đùn, đái dầm cô giáo phải phát hiện kịp thời để thay rửa cho trẻ tránh trẻ bị cảm thấy khó chịu và cho trẻ ngủ tiếp sau khi được vệ sinh xong
5. Xử lý tình huống linh hoạt, nhay bén, hợp lý và hiệu quả trong hoạt động tổ chức giờ ngủ cho trẻ sẽ góp phần rất lớn nâng cao chất lượng giờ ngủ cho trẻ. 3.3. Kết quả khảo sát: Sau 2 tháng thực hiện biện pháp trên 22 trẻ tại lớp nhà trẻ D1, đến thời điểm tháng 10/2024 kết quả như sau: Tháng 10/2024 STT Nề nếp, thói quen ngủ của trẻ Số lượng Tỉ lệ trẻ % 1 Trẻ ngủ ngon 16/22 72% 4. Hiệu quả biện pháp: * Với bản thân: - Nắm chắc hơn quy trình tổ chức giờ ngủ của trẻ. - Hiểu biết về đặc điểm cá tính, tâm sinh lý của từng trẻ trong lớp. Mối quan hệ giữa cô và trò được gắn bó hơn. - Linh hoạt, xử lý các tình huống trong quá trình chăm sóc trẻ khi trẻ ngủ. *Với phụ huynh: - Phụ huynh đã hiểu hơn về tầm quan trọng của giấc ngủ trưa đối với trẻ. - Các bậc cha mẹ đã có thói quen trao đổi, phối hợp chặt chẽ với cô giáo trong việc chăm sóc giáo dục trẻ nói chung và chăm sóc trẻ ngủ trưa cho trẻ. Nhiều phụ huynh đã rất vui vẻ chia sẻ với cô khi đã hình thành được thói quen ngủ trưa cho trẻ khi trẻ ở nhà. *Với trẻ
6. - Đa số trẻ đã quen được với nề nếp ngủ của lớp, trẻ đã có giấc ngủ trưa ngon, sâu giấc - Trẻ được ngủ đúng giờ và ngủ đủ giấc, hiện tượng trẻ giật mình trong khi - Trẻ ngủ nhanh, tự giác đi vào giấc ngủ. - Giấc ngủ của trẻ kéo dài và rất sâu vì vậy khi tỉnh dậy trẻ hăng hái tham gia các hoạt động.
7. III. KẾT LUẬN Sau khi tôi áp dụng các biện pháp “Nâng cao chất lượng giờ ngủ cho trẻ 24- 36 tháng tuổi trong trường mầm non” tại lớp tôi. Tôi nhận thấy bản thân tôi có nhiều tiến bộ hơn về kỹ năng chăm sóc trẻ đặc biệt là kỹ năng tổ chức giờ ngủ cho trẻ. Trẻ ở lớp có giấc ngủ ngon hơn, với những trẻ khó ngủ, ngủ không ngon, hay không ngủ đã giảm rõ rệt. Giờ ngủ trưa của trẻ ở lớp tôi hiện tại luôn rất yên tĩnh, ít khi có tiếng khóc của trẻ. Khi trẻ thức dậy sau giờ ngủ trưa tinh thần của trẻ thoải mái, khỏe khoắn, nhanh nhẹn, sẵn sàng tham gia vào các hoạt động tiếp theo do cô tổ chức. Những biện pháp đó không khó để thực hiện vì nó hầu hết là những hoạt động có thể diễn ra thường xuyên. Nhờ đó, bản thân tôi thấy công việc chăm sóc và giáo dục trẻ của tôi có nhiều thuận lợi hơn. Trong quá trình áp dụng thực tế cũng như trong bản biện pháp mặc dù bản thân tôi đã hết sức cố gắng xong chắc hẳn sẽ còn những hạn chế, tôi rất mong nhận được sự đóng góp ý kiến của Hội đồng chấm biện pháp để biện pháp của tôi được hoàn thiện hơn. Tôi xin trân trọng cảm ơn